ΚΟΒΙΕΛ
Ταραρά!
ΛΟΥΚΙΛΗ
Δυο λέξεις μόνο.
ΚΛΕΟΝΤ
Όχι, τέλειωσε πεια.
ΝΙΚΟΛΕΤΑ
Μια λέξι.
ΚΟΒΙΕΛ
Πάει πεια, πάει.
ΛΟΥΚΙΛΗ (σταματώσα.)
Αι! λοιπόν, αφού δε θέλεις ν' ακούσης, έχε τη γνώμη σου και κάνε
όπως σου αρέσει.
ΝΙΚΟΛΕΤΑ (σταματώσα επίσης.)
Αφού κάνεις έτσι, πάρτο όπως θέλεις.
ΚΛΕΟΝΤ (βαίνων προς την Λουκίλην)
Ας ακούσωμε λοιπόν για ποιο λόγο μου φέρθηκες όπως μου φέρθηκες.
ΛΟΥΚΙΛΗ (αποφεύγουσα τον Κλεόντ.)
Δεν έχω όρεξι πλέον να σου το πω.
ΚΟΒΙΕΛ (βαίνων προς την Νικολέταν.)
Λέγε λοιπόν, τι ήθελες να μου πης;
ΝΙΚΟΛΕΤΑ (αποφεύγουσα επίσης τον Κοβιέλ.)
Δε θέλω πλέον τίποτα να μάθης.
ΚΛΕΟΝΤ (ακολουθών την Λουκίλην.)
Λέγε μου λοιπόν.
ΛΟΥΚΙΛΗ (απομακρυνομένη χωρίς να τον κυττάζη).
Όχι, τίποτα δε θα πω.
ΚΟΒΙΕΛ (ακολουθών την Νικολέταν.)
Πες μου.
ΝΙΚΟΛΕΤΑ (απομακρυνομένη χωρίς να τον κυττάζη)
Όχι, δε λέω τίποτα.
ΚΛΕΟΝΤ
Σου το ζητώ για χάρι.
ΛΟΥΚΙΛΗ
Όχι, σου είπα.
ΚΟΒΙΕΛ
Λυπήσου με.
ΝΙΚΟΛΕΤΑ
Τίποτα.
ΚΛΕΟΝΤ
Σε παρακαλώ.
ΛΟΥΚΙΛΗ
Άφησέ με.
ΚΟΒΙΕΛ.
Σ' εξορκίζω.
ΝΙΚΟΛΕΤΑ
Τράβ' από 'δω.
ΚΛΕΟΝΤ
Λουκίλη!
ΚΟΒΙΕΛ
Νικολέτα!
ΝΙΚΟΛΕΤΑ
Τίποτα!
ΚΛΕΟΝΤ
Για το Θεό.
ΛΟΥΚΙΛΗ
Δε θέλω.
ΚΟΒΙΕΛ
Λέγε μου.
ΝΙΚΟΛΕΤΑ
Καθόλου.
ΚΛΕΟΝΤ
Διώξε την αμφιβολία μου.
ΛΟΥΚΙΛΗ
Όχι δε θα κάνω τίποτα.
ΚΟΒΙΕΛ
Καταλάγιασε το μυαλό μου.
ΝΙΚΟΛΕΤΑ
Όχι, δεν έχω καμμιά όρεξι.
ΚΛΕΟΝΤ
Αι! λοιπόν, αφού τόσο λίγο σε μέλει για τη λύπη μου και δε
σκέπτεσαι να δικαιολογήσης το πρωινό σου φέρσιμο στον έρωτά μου,
είνε η τελευταία φορά που με βλέπεις, αχάριστη: φεύγω μακριά από
σένα, να πεθάνω από λύπη κι' από έρωτα.
ΚΟΒΙΕΛ (στη Νικολέτα)
Κ' εγώ, θα τον ακολουθήσω κ' εγώ.
ΛΟΥΚΙΛΗ (στον Κλεόντ που βαίνει να εξέλθη).
Κλεόντ!
ΝΙΚΟΛΕΤΑ (στον Κοβιέλ που ακολουθεί τον Κλεόντ)
Κοβιέλ!
ΚΛΕΟΝΤ (σταματών)
Ε;
ΚΟΒΙΕΛ (σταματών)
Τι είπες;
ΛΟΥΚΙΛΗ
Πού πηγαίνεις;
ΚΛΕΟΝΤ
Εκεί που σου είπα.
ΚΟΒΙΕΛ
Πάμε να πεθάνωμε.
ΛΟΥΚΙΛΗ
Πηγαίνεις να πεθάνης, Κλεόντ;
ΚΛΕΟΝΤ
Ναι, σκληρή, αφού το θέλεις.
ΛΟΥΚΙΛΗ
Εγώ θέλω να πεθάνης;
ΚΛΕΟΝΤ
Ναι, το θέλεις.
ΛΟΥΚΙΛΗ
Ποιος σου το είπε αυτό;
ΚΛΕΟΝΤ (πλησιάζων την Λουκίλη)
Μα δε θα πη πως θέλεις να πεθάνω, αφού δε θέλεις να διώξης τις
υποψίες μου;
ΛΟΥΚΙΛΗ
Εγώ φταίω; Αν ήθελες ν' ακούσης, θα σου έλεγα πως σήμερα το πρωί
σου φέρθηκα μ' αυτό τον τρόπο γιατ' ήταν μια γρηά θεία μου. Μόνο
αν πλησιάση ένας νέος μια κόρη φαντάζεται πως την ατιμάζει. Μας
το λέει διαρκώς και θέλει να μας παραστήση όλους τους άνδρες για
διαβόλους που οφείλομε να τους αποφεύγωμε.
ΝΙΚΟΛΕΤΑ (στον Κοβιέλ)
Αυτό ήταν όλο κι' όλο.
ΚΛΕΟΝΤ
Μου λες αλήθεια, Λουκίλη;
ΚΟΒΙΕΛ (στη Νικολέτα.)
Να σε πιστέψω;
ΛΟΥΚΙΛΗ (στον Κλεόντ.)
Σου λέω όλη την αλήθεια.
ΝΙΚΟΛΕΤΑ (στον Κοβιέλ.)
Έτσι, όπως το είπε.
ΚΟΒΙΕΛ (στον Κλεόντ.)
Να το πιστέψωμε;
ΚΛΕΟΝΤ
Α! Λουκίλη, πώς με μια λέξι από το στόμα σου ξαίρεις να γιατρεύης
όλους τους πόνους της καρδιάς μου, και με πόση ευκολία πιστεύομε
εκείνους που αγαπούμε!
ΚΟΒΙΕΛ
Πώς ξαίρουν να μας καταφέρουν αυτές οι γυναίκες του διαόλου!
ΣΚΗΝΗ ΙΑ'.
Οι ανωτέρω — ΚΥΡΙΑ ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Χαίρω πολύ που σε βλέπω, Κλεόντ. Ήρθες εγκαίρως· έρχεται ο άντρας
μου· ετοιμάσου να του ζητήσης τη Λουκίλη.
ΚΛΕΟΝΤ
Α! κυρία μου, τι γλυκά που είνε για μένα αυτά τα λόγια σας και πόσο
κολακεύουν τους πόθους μου! Μου ήταν δυνατόν ν' ακούσω πειο
ευχάριστη διαταγή και να δεχθώ πειο πολύτιμη χάρι;
ΣΚΗΝΗ ΙΒ'.
Οι ανωτέρω — ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ.
ΚΛΕΟΝΤ
Δεν ηθέλησα, κύριε, ν' αναθέσω σε κανέναν άλλον να σας πη εκείνο
που σκέπτομαι προ πολλού. Μ' ενδιαφέρει τόσο πολύ, ώστε απεφάσισα
να σας το πω μόνος μου. Χωρίς περιστροφάς λοιπόν, σας παρακαλώ να μου
κάνετε τη μεγάλη τιμή να με δεχθήτε για γαμπρό σας.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Πριν σας απαντήσω, κύριε, σας παρακαλώ να μου πήτε αν είσθε
αριστοκράτης.
ΚΛΕΟΝΤ
Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν θα εδυσκολεύοντο πολύ ν' απαντήσουν σ'
αυτή την ερώτησι· θ' απαντούσαν ναι ορθά κοφτά. Είναι ένας τίτλος,
που τον οικειοποιείται κανείς πολύ εύκολα, και σήμερα, κατά
συνήθειαν, επιτρέπεται αυτή η κλοπή. Εγώ όμως, σας ομολογώ, έχω
πολύ διαφορετικές ιδέες ως προς το ζήτημα αυτό. Βρίσκω ότι καμμιά
οικειοποίησις δεν επιτρέπεται σ' έναν έντιμον άνθρωπο και ότι είνε
ανανδρεία να μεταμφιέζουμε την ύπαρξι που μας έδωκε ο Θεός, να
στολιζώμαστε στα μάτια του κόσμου μ' έναν τίτλο κλεμμένο και να
θέλωμε να φαινώμαστε ό,τι δεν είμαστε. Οι πρόγονοί μου, δεν είνε
ζήτημα, κατείχαν αξιοπρεπείς θέσεις· είχα την τιμή να υπηρετήσω έξη
χρόνια στο στρατό, και έχω μια κάποια περιουσία, τόση δηλαδή, όση
μου επιτρέπει να κρατήσω μια κοινωνική θέσι αρκετά ευπρόσωπη· μα μ'
όλα αυτά, δεν εφαντάσθηκα ποτέ μου να επιδιώξω τίτλους, τους οποίους
πολλοί άλλοι στη θέσι μου θα επεδίωκαν· και σας λέγω ειλικρινώς ότι
δεν είμαι καθόλου αριστοκράτης.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Δεν τ' ακούω αυτά εγώ, κύριε: η κόρη μου δεν είνε για σας.
ΚΛΕΟΝΤ
Πώς;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Δεν είστε αριστοκράτης, δε θα πάρετε την κόρη μου.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μα τι θέλεις να πης με τ' αριστοκρατιλίκι σου; Μη εμείς είμαστε από
κανένα μεγάλο σόι;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Σώπαινε συ.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Είμαστε τίποτ' άλλο κ' εμείς από απλοί νοικοκυραίοι;
ΖΟΥΡΝΤΑIN
Θα μαζέψης τη γλώσσα σου;
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Κι' ο πατέρας σου δεν ήταν έμπορος όπως κι' ο πατέρας ο δικός μου;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Τι είνε αυτές οι γυναίκες; σ' όλα ανακατώνονται. Αν ο πατέρας σου,
κυρία μου, ήταν έμπορος, τόσο το χειρότερο γι' αυτόν· όσο όμως για
το δικό μου πατέρα, είνε κακά πληροφορημένος όποιος σου είπε πως
ήταν έμπορος. Εκείνο που έχω να σου πω εγώ είνε, ότι θέλω να κάνω
γαμπρό αριστοκράτη.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Για την κόρη σου χρειάζεται ένας σύζυγος ηθικός, τίμιος, πλούσιος
και καλοκαμωμένος, κι' όχι κανένας ασχημομούρης κόντε — πεινάω.
ΝΙΚΟΛΕΤΑ
Αυτό είν' αλήθεια: έχομε δα παράδειγμα το γυιό τον άρχοντα του
χωριού μας, ένα βλάκα και τιποτένιο.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ (στην Νικολέτα)
Πάψε συ, αυθαδεστάτη, που χώνεσαι σ' όλες τις ομιλίες μας. Έχω
αρκετή περιουσία για την κόρη μου· μόνο η δόξα μου λείπει και θέλω
να την κάνω μαρκησία.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μαρκησία;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μάλιστα, μαρκησία.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Ο Θεός τα με φυλάξη από τέτοιο πράγμα!
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Τ' αποφάσισα ωρισμένως.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Εγώ όμως δε θα το δεχθώ ποτέ. Οι συγγένειες με ανωτέρους μας έχουν
πάντοτε κακά αποτελέσματα. Δεν επιθυμώ εγώ, ο γαμπρός μου να
εξευτελίζη στην κόρη μου τους γονείς της και τα παιδιά της να
ντρέπωνται να με λένε γιαγιά τους. Όταν θάρχεται να μου κάνη
επίσκεψι με την άμαξά της και δεν προσέξη κάποτε να χαιρετήση
κανένα γείτονά μου, θάχω ν' ακούω του κόσμου τις κοροϊδίες. Βλέπετε,
θα λένε, την κυρία αυτή μαρκησία, που μας κρατάει τόση πόζα; είνε η
κόρη του κυρ Ζουρνταίν. Όταν ήταν μικρή το θεωρούσε χαρά της να
παίζη τις κουμπάρες μαζί μας. Δεν ήταν δα άλλοτε τόσο σπουδαίο
υποκείμενο όπως θέλει να μας περάση τώρα. Οι παπούδες της πουλούσαν
πανικά. Μάζεψαν για τα παιδιά τους περιουσία, που θα την πληρώνουν
ίσως ακριβά τώρα στον άλλον κόσμο· γιατί κανένας τίμιος άνθρωπος δεν
μπορεί να γίνη πλούσιος. Εμένα δε μ' αρέσουν καθόλου αυτές οι
κακογλωσσιές και θέλω ο γαμπρός μου να μου το θεωρή χάρι που παίρνει
την κόρη μου και να μπορώ να του λέω: κάτσε, γαμπρέ μου, να φας μαζί
μας.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μικρομυαλιές! να θέλη κανείς να μένη πάντοτε στα χαμηλά. Πάψε, σε
παρακαλώ: η κόρη μου θα γίνη μαρκησία, στο πείσμα όλου του κόσμου.
Kι' αν με θυμώσης περισσότερο, θα την κάνω δούκισσα. (φεύγει).
ΣΚΗΝΗ ΙΓ'.
Οι ανωτέρω πλην του ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μην αποθαρρύνεσαι ακόμη, Κλεόντ. (στην Λουκίλη). Έλα μαζί μου, κόρη
μου, και πήγαινε να πης του πατέρα σου, πως, αν δε σου τον δώση,
δεν εννοείς να παντρευθής με κανένα.
ΣΚΗΝΗ ΙΔ'.
ΚΛΕΟΝΤ — ΚΟΒΙΕΛ
ΚΟΒΙΕΛ
Τα καταφέρατε με τα ευγενικά σας αισθήματα.
ΚΛΕΟΝΤ
Τι τα θέλεις; αυτές είνε οι ιδέες κι' ούτε μπορώ να τις αλλάξω.
ΚΟΒΙΕΛ
Μα είστε στα σωστά σας να τον παίρνετε στα σοβαρά έναν τέτοιον
άνθρωπο; Δε βλέπετε πως είνε τρελλός; Τι σας κοστίζει να κάνετε πως
συμμορφώνεστε με τις μούρλιες του;
ΚΛΕΟΝΤ
Έχεις δίκιο μα δεν το φανταζόμουν πως έπρεπε να δώσω εξετάσεις για
αριστοκράτης, για να γίνω γαμπρός του κυρίου Ζουρνταίν.
ΚΟΒΙΕΛ (γελά)
Χα! χα! χα!
ΚΛΕΟΝΤ
Γιατί γελάς;
ΚΟΒΙΕΛ
Μούρθε μια ιδέα: να του παίξωμε ένα παιγνίδι, για να κατωρθώσετε
εκείνο που θέλετε.
ΚΛΕΟΝΤ
Σαν τι;
ΚΟΒΙΕΛ
Είνε μια ιδέα πολύ, πολύ κωμική.
ΚΛΕΟΝΤ
Δηλαδή;
ΚΟΒΙΕΛ
Έχει γίνει μια κάποια μασκαράτα, που ταιριάζει μια χαρά στην
περίστασι. Θα τους κουβαλήσω εδώ. Αυτό, εννοείται μυρίζει λίγο
φάρσα· μα όταν έχη κανείς να κάνη μ' έναν τέτοιον άνθρωπο, όλα
μπορεί να τα καταπιαστή· δεν είνε ανάγκη να πολυσκοτίζεται· αυτός
μπορεί να παίξη θαυμάσια το ρόλο του και να πιστέψη ευκολώτατα και
τις χοντροειδέστερες ψευτιές που θα του πούμε. Έχω και τους
ηθοποιούς και τα ρούχα όλα έτοιμα. Αφήστέ το απάνω μου.
ΚΛΕΟΝΤ
Μα δώσε μου να καταλάβω…
ΚΟΒΙΕΛ (τον διακόπτει)
Θα σας τα ξηγήσω όλα. Πάμε τώρα· έρχεται.
ΣΚΗΝΗ ΙΕ'.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Τι διάβολο! όλοι τάχουν μαζί μου, γιατί μ' αρέσει η αριστοκρατία·
κι' όμως εγώ δε βρίσκω τίποτα ωμορφότερο από το να συναναστρέφωμαι
την αριστοκρατία. Αυτή είνε η μόνη δόξα και ο μόνος πολιτισμός, και
θα προτιμούσα να είχα δυο δάκτυλα λιγώτερα στο κάθε μου χέρι μα να
είχα γεννηθή κόμης ή μαρκήσιος.
ΣΚΗΝΗ Ις'.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ — ΕΙΣ ΥΠΗΡΕΤΗΣ
ΥΠΗΡΕΤΗΣ
Κύριε, ήρθε ο κύριος κόμης και κρατεί από το χέρι μια κυρία.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Ω! Θεέ μου! κ' έχω ακόμη μερικές παραγγελίες! Πες τους πως θα
γυρίσω αμέσως.
ΣΚΗΝΗ ΙΖ'.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ — ΔΟΡΑΝΤ — Ο ΥΠΗΡΕΤΗΣ
ΥΠΗΡΕΤΗΣ
Ο κύριος είπε πως θα γυρίση αμέσως.
ΔΟΡΑΝΤ
Πολύ καλά.
ΣΚΗΝΗ ΙΗ'.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ — ΔΟΡΑΝΤ
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Δεν ξαίρω, κύριε Δοράντ· αυτό που κάνω μου φαίνεται πολύ παράξενο
πράγμα· νάρθω μαζί σας σ' ένα σπίτι που δε γνωρίζω κανένα.
ΔΟΡΑΝΤ
Μα ποιο άλλο μέρος θα διάλεγεν ο έρως μου για να σας περιποιηθή,
αφού από φόβο του κόσμου, δε θέλετε ούτε στο σπίτι σας ούτε στο
δικό μου σπίτι;
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Μα δεν εννοείτε πως μέρα με την ημέρα δένομαι περισσότερο μαζί σας,
αφού δέχομαι, χωρίς να το καταλαβαίνω, όλας τας ενδείξεις του
έρωτός σας; Του κάκου προσπαθώ ν' αντισταθώ· μ' αναγκάζετε να
υποχωρώ, κ' έχετε τόση ευγένεια στην επιμονή σας, που, χωρίς να το
θέλω, δεν μπορώ ν' αντιτείνω σε καμμιά σας επιθυμία. Αρχίσατε από
της συχνές επισκέψεις, ύστερα ήρθαν οι εκμυστευρεύσεις, ύστερα οι
σερενάτες και τα δώρα. Εναντιώθηκα σε όλα αυτά, μα εσείς επιμείνατε,
και σιγά — σιγά ενικήσατε τη θέλησί μου. Καθώς βλέπετε, σε όλα
υποχωρώ και φοβούμαι πως στο τέλος θα με πείσετε να δεχθώ και το γάμο
που τόσο αποφεύγω.
ΔΟΡΑΝΤ
Και όμως, αγαπητή μου κυρία, έπρεπε να τον είχατε πλέον δεχθή:
είσθε χήρα και εξαρτάσθε μόνο από τον εαυτό σας· είμαι κύριος του
εαυτού μου και σας αγαπώ περισσότερο από τη ζωή μου: Τι σας εμποδίζει
να με κάμετε ευτυχή από σήμερα;
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Μα, κύριε Δοράντ, για να ζήσουν δύο άνθρωποι ευτυχείς μαζί, πρέπει
να έχουν και ο ένας και ο άλλος πολλά προσόντα· και βλέπομε πολλάκις
ανθρώπους λογικωτάτους, που είνε ζήτημα αν μπορούν να ζήσουν μαζί
ευχαριστημένοι.
ΔΟΡΑΝΤ
Μου φαίνεται πολύ αστείο, κυρία μου, να βρίσκετε τόσες δυσκολίες
και ούτε πρέπει να κρίνετε όλους τους γάμους από τον πρώτο γάμο
σας.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Οπωσδήποτε, επανέρχομαι στο αιώνιο ζήτημα· τα έξοδα που κάνετε για
μένα με ανησυχούν για δυο λόγους: Πρώτον, γιατί με υποχρεώνουν
περισσότερο απ' ό,τι θα ήθελα· και δεύτερον, γιατί είμαι βεβαία,
και μη σας κακοφαίνεται, ότι σας κοστίζουν πολύ· πράγμα, που δεν το
επιθυμώ καθόλου.
ΔΟΡΑΝΤ
Α! κυρία μου, τιποτένια πράγματα· δεν είναι λόγος…
ΔΟΡΙΜΕΝΗ (διακόπτουσα)
Ξαίρω τι λέω· και μαζί με όλα τ' άλλα, το διαμάντι που με
αναγκάσατε να δεχθώ, κοστίζει..
ΔΟΡΑΝΤ (διακόπτων)
Α! σας παρακαλώ, μη δίνετε τόση μεγάλη αξία σ' ένα πράγμα, που ο
έρως μου δεν το βρίσκει άξιο για σας και… Να και ο οικοδεσπότης.
ΣΚΗΝΗ ΙΘ'.
Οι ανωτέρω — ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ (αφού έκανε δύο υποκλίσεις και επλησίασε πολύ την
Δοριμένην.)
Ολίγο μακρύτερα, κυρία μου.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Πώς;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Ένα βήμα, σας παρακαλώ.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Τι;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Οπισθοχωρήσατε λίγο για την τρίτη.
ΔΟΡΑΝΤ
Ο κύριος Ζουρνταίν, κυρία μου, γνωρίζει τους τρόπους του φέρεσθαι.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Κυρία, είναι μεγάλη δόξα για μένα να με θεωρήτε αρκετά τυχερόν,
ώστε να είμαι τόσον ευτυχής που να έχω την τύχην, την οποίαν είχατε
την καλωσύνην να ευαρεστηθήτε να μου κάμετε την τιμήν να με τιμήσετε
με την χάριν της παρουσίας σας· και αν ακόμη είχα την αξίαν να είμαι
άξιος μιας αξίας όπως η ιδική σας, και ο θεός…από φθόνο για την
ευτυχία…με είχε κάνει άξιον…να με θεωρήτε άξιον…των…
ΔΟΡΑΝΤ
Αρκετά, κύριε Ζουρνταίν, αρκετά. Της κυρίας δεν της αρέσουν τα
πολλά κοπλιμέντα και ξαίρει πόσο πνευματωδέστατος είσθε (ιδιαιτέρως
στην Δοριμένη) είναι ένας νοικοκυράκος, αρκετά γελοίος, καθώς
βλέπετε, υπό πάσαν έποψιν.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ (ιδιαιτέρως στον Δοράντ)
Δε θα είναι άσχημα να διασκεδάσωμε λίγο μαζί του.
ΔΟΡΑΝΤ
Κυρία, σας συνιστώ τον καλύτερο φίλο μου.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Είνε μεγάλη τιμή για μένα αυτό που είπατε.
ΔΟΡΑΝΤ
Τέλειος γαλαντόμος.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Πολύ τον εκτιμώ κι' εγώ.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μα δεν έκανα τίποτ' ακόμα, κυρία μου, για ν' αξίζω αυτή την τιμή.
ΔΟΡΑΝΤ (ιδιαιτέρως στον Ζουρνταίν).
Προσέξατε προ πάντων να μην της πήτε λέξι για το διαμάντι που της
δώσατε.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ (ιδιαιτέρως στον Δοράντ)
Δεν μπορώ τουλάχιστον να την ρωτήσω πως το βρίσκει;
ΔΟΡΑΝΤ (ιδιαιτέρως στον Ζουρνταίν)
Τι; για όνομα του Θεού! Θα είνε πολύ πολύ πρόστυχο εκ μέρους σας·
και για να φανήτε αληθινά ευγενής, πρέπει να κάνετε πως δεν της το
δώσατε σεις. (Μεγαλοφώνως). Ο κύριος Ζουρνταίν λέγει, κυρία μου,
πως είνε κατενθουσιασμένος για την επίσκεψί σας.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Πολύ με τιμά.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ (στον Δοράντ)
Με υποχρεώσατε, κύριε, που μιλήσατε έτσι για μένα!
ΣΚΗΝΗ Κ'.
Οι ανωτέρω — ΥΠΗΡΕΤΗΣ
ΥΠΗΡΕΤΗΣ
Το τραπέζι είν' έτοιμο, κύριε.
ΔΟΡΑΝΤ (στον Ζουρνταίν)
Δεν μπορείτε να φαντασθήτε τι κόπους έκανα για να την πείσω ναρθή.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ (στον Δοράντ)
Δεν ξαίρω πως να σας ευχαριστήσω.
ΔΟΡΑΝΤ
Λέγει, κυρία μου, πως είσθε η ωραιοτέρα γυναίκα του κόσμου.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Τον ευχαριστώ.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Εγώ, κυρία μου, σας ευχαριστώ και..,
ΔΟΡΑΝΤ
Δεν είναι καιρός για το γεύμα;
ΠΡΑΞΙΣ ΤΡΙΤΗ
ΣΚΗΝΗ Α'.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ — ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ — ΔΟΡΑΝΤ (συντρώγουν)
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Α! τι ωραία χέρια!
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Τα χέρια είναι μετριώτατα, κύριε Ζουρνταίν· θα θέλατε ίσως να πήτε
για το διαμάντι που είνε έξοχο.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Εγώ, κυρία; Ο Θεός να με φυλάξη από τέτοιο πράγμα! Δεν θα ήμουν
καθόλου ευγενής. Το διαμάντι δεν είνε τίποτα. Εγώ βλέπω άλλο πολύ,
πολύ ωραιότερο πράγμα.
ΔΟΡΑΝΤ (στον υπηρέτη)
Εμπρός! κρασί στο ποτήρι του κυρίου Ζουρνταίν.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Α! α! ο κύριος Ζουρνταίν είναι πολύ ευγενέστερος απ' ό,τι
εφανταζόμουν.
ΔΟΡΑΝΤ
Πώς, κυρία μου! για ποιόν τον παίρνετε τον κύριο Ζουρνταίν;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Θα ήθελα να με παίρνατε κατά τα λόγια μου.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Κι' άλλο;
ΔΟΡΑΝΤ
Δεν τον γνωρίζετε.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Θα με γνωρίση όταν θελήση.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Ω! δεν τα βγάζω πέρα μαζί του.
ΔΟΡΑΝΤ
Έχει την απάντησι πάντοτε πρόχειρη. Μα δε βλέπετε πως δεν τρώει
παρά μόνον ό,τι εγγίσετε;
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Ο κύριος Ζουρνταίν με κατενθουσιάζει.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Αν μπορούσα να κατενθουσιάσω την καρδιά σας θα ήμουν…
ΣΚΗΝΗ Β'.
Οι ανωτέρω — Κυρία ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
A! α! καλή συντροφιά βρήκα. Βλέπω όμως πως δε με περιμένατε
καθόλου. Γι' αυτό λοιπόν, κύριε σύζυγέ μου, ήθελες κουτ και κουτ
να με στείλης να δειπνήσω στης αδερφής σου! Κάτω, ένα θέατρο έτοιμο
κ' εδώ ένα τραπέζι για γάμο. Έτσι λοιπόν του λόγου σου σκορπάς τον
παρά σου για να γλεντούν οι κυρίες που μου μαζεύεις εδώ μέσα!
Μουσικές, κωμωδίες… και μένα μου δίνεις δρόμο.
ΔΟΡΑΝΤ
Τι είνε αυτά που λέτε, κυρία Ζουρνταίν; Και πώς σας πέρασε από το
νου ότι ο σύζυγός σας σκορπά την περιουσία του; Νομίζετε πως ο
κύριος Ζουρνταίν προσφέρει το γεύμα αυτό στην κυρία; Εγώ το προσφέρω·
αυτός μόνο το σπίτι του μου δάνεισε, και πριν πήτε όσα είπατε, έπρεπε
να είχατε εξετάσει καλύτερα τα πράγματα.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Ναι, αυθαδεστάτη· ο κύριος κόμης κάνει όλα αυτά τα έξοδα χάριν της
κυρίας, που είνε κυρία της ανωτέρας τάξεως. Μου κάνει την τιμή να
δεχθή το σπίτι μου και να μου επιτρέψη να μείνω μαζί του.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Αυτά είναι παραμύθια· ξαίρω πολύ καλά εγώ τι γίνεται εδώ μέσα.
ΔΟΡΑΝΤ
Κυρία Ζουρνταίν, σας συμβουλεύω να πάρετε καλύτερα ματογυάλια.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Δε μου χρειάζονται ματογυάλια, κύριε, γιατί βλέπω πολύ καλά. Είνε
καιρός τώρα που τα μυρίζομαι όλ' αυτά, και δεν είμαι κουτή εγώ.
Είνε πρόστυχο αυτό που κάνετε, κύριε, σεις που περνάτε για
αριστοκράτης, να βοηθάτε τον άντρα μου να κάνη τέτοιες βλακείες.
Και σεις, κυρία, της ανωτέρας τάξεως, ούτε σωστό πράγμα είνε ούτε
τίμιο, να βάζετε διχόνοιες σ' έν' αντρόγυνο, και να παραδέχεσθε να
σας ερωτεύεται ο άντρας μου.
ΔΟΡΙΜΕΝΗ
Τι σημαίνουν όλα αυτά; Με εμπαίζετε, κύριε Δοράντ; Γιατί μ'
εκθέτετε στις ανόητες φαντασιοπληξίες αυτής της αλλόκοτης γυναίκας;
(εξέρχεται)
ΔΟΡΑΝΤ (την ακολουθεί)
Κυρία… Κυρία μου, πού πάτε;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Κυρία… Κύριε κόμη, ζητήσατέ της συγγνώμην από μέρος μου και
προσπαθήσετε να την ξαναφέρετε.
ΣΚΗΝΗ Γ'.
ΚΥΡΙΑ ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ, ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ, ΥΠΗΡΕΤΑΙ.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Αχ! αδιάντροπη! Βλέπεις τι έκανες; Μ' επρόσβαλες μπροστά στον κόσμο
κ' έδιωξες από το σπίτι μου πρόσωπα της ανωτέρας αριστοκρατίας.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Λίγο με μέλει για την ανωτέρα αριστοκρατία τους.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Δεν ξαίρω τι με κρατάει καταραμένη και δε σου σπάω το κεφάλι με τα
κόκκαλα πούμειναν στα πιάτα. Ακούς εκεί ναρθής να μου ταράξης το
γεύμα μου!
(Οι υπηρέται σηκώνουν το τραπέζι).
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Λίγο με μέλει, σου είπα. Υπερασπίζομαι τα δικαιώματά μου και όλες
οι γυναίκες θα είναι με το μέρος μου. (φεύγει)
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Κ' εγώ σε συμβουλεύω να φύγης από μπροστά μου και να δώσης τόπο
στην οργή μου!
ΣΚΗΝΗ Δ'.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Σε πολύ κακή στιγμή ήρθε. Είχα ένα σωρό ώμορφα λόγια να πω. Ποτέ
δεν είχα τόση ευφυία. Τι είν' αυτό πάλι;
ΣΚΗΝΗ Ε'.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ — ΚΟΒΙΕΛ (μετημφιεσμένος)
ΚΟΒΙΕΛ
Δεν ξαίρω, κύριε, αν έχω την τιμή να με γνωρίζετε.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Όχι, κύριε.
ΚΟΒΙΕΛ (δεικνύων με το χέρι του)
Σας είχα δει τόσο δα μικρούλι.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Εμένα;
ΚΟΒΙΕΛ
Μάλιστα. Ήσθε το ωμορφότερο παιδάκι του κόσμου και όλες οι κυρίες
σας έπαιρναν στην αγκαλιά των για να σας φιλήσουν.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Για να με φιλήσουν;
ΚΟΒΙΕΛ
Μάλιστα. ήμουν στενός φίλος του μακαρίτη του πατέρα σας.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Του μακαρίτη του πατέρα μου;
ΚΟΒΙΕΛ
Μάλιστα. Ήταν εντιμότατος αριστοκράτης.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Ο πατέρας μου;
ΚΟΒΙΕΛ
Μάλιστα.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Τον εγνωρίζατε καλά;
ΚΟΒΙΕΛ
Και βέβαια.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Και τον εγνωρίζατε για αριστοκράτη;
ΚΟΒΙΕΛ
Βεβαιότατα.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Δεν μπορώ να καταλάβω τι είναι αυτός ο κόσμος.
ΚΟΒΙΕΛ
Τι, δηλαδή;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Είναι μερικοί ηλίθιοι που θέλουν να πουν πως ο πατέρας μου ήταν
έμπορος.
ΚΟΒΙΕΛ
Αυτός έμπορος; Αυτόχρημα συκοφαντία! Ποτέ δεν ήταν έμπορος. Ό,τι
έκανε, το έκανε για να υποχρεώνη και το έκανε με μεγάλη
αξιοπρέπεια. Μια που είξερε από υφάσματα επήγαινε και εδιάλεγε από
παντού, τα έφερνε στο σπίτι του και τα έδινε — με χρήματα, εννοείται
— στους φίλους του.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Χαίρω πολύ που σας εγνώρισα, για να έχω ένα μάρτυρα πως ο πατέρας
μου ήταν αριστοκράτης.
ΚΟΒΙΕΛ
Θα το διακηρύξω σ' όλο τον κόσμο.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Θα με καθυποχρεώσετε. Και σε τι χρωστώ την επίσκεψί σας;
ΚΟΒΙΕΛ
Από τον καιρό που εγνώρισα το μακαρίτη τον πατέρα σας, τον έντιμον
αριστοκράτη, καθώς σας είπα, εταξείδεψα σ' όλο τον κόσμο.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Σ' όλο τον κόσμο;
ΚΟΒΙΕΛ
Μάλιστα.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Υποθέτω πως θα είνε πολύ μακριά αυτός ο τόπος.
ΚΟΒΙΕΛ
Και βέβαια. Είνε τέσσερις ημέρες μόνο που εγύρισα απ' αυτά τα
μακρινά μου ταξείδια, και το ενδιαφέρον που αισθάνομαι για ό,τι
σας αφορά, μ' έκανε ναρθώ, για να σας αναγγείλω την πλέον
ευχάριστη είδησι του κόσμου.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Ποια;
ΚΟΒΙΕΛ
Εμάθατε πως ο γυιός του Μεγάλου Τούρκου ευρίσκεται εδώ;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Εγώ; όχι.
ΚΟΒΙΕΛ
Πώς; Ζη με μια μεγαλοπρέπεια καταπληκτική. Όλος ο κόσμος τρέχει να
τον ιδή. Του δίνουν, ξαίρετε, πολύ μεγάλη σημασία.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Περίεργο πράγμα! Τίποτα δεν έμαθα απ' όλα αυτά.
ΚΟΒΙΕΛ
Εκείνο που ενδιαφέρει ιδιαιτέρως εσάς είναι ότι ερωτεύθηκε την κόρη
σας.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Ο γυιός του Μεγάλου Τούρκου;
ΚΟΒΙΕΛ
Ναι· και θέλει να γίνη γαμπρός σας.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Γαμπρός μου, ο γυιός του Μεγάλου Τούρκου;
ΚΟΒΙΕΛ
Ο γυιός του Μεγάλου Τούρκου γαμπρός σας. Κατώρθωσα να τον 'δω, κ'
επειδή μιλώ τέλεια τη γλώσσα του, συνεννοήθηκα μαζί του. Είπαμε
πολλά, και στο τέλος μ' αρώτησε. Άξιαμ κροκ σόλερ ονς αλλά μουστάφ
ζιντελονμ αμαναχέμ βαραραχινί ούσερε κορμπονλάτ; Δηλαδή: έτυχε να
'δης ένα ωραίο κορίτσι, που είνε κόρη του παρισινού αριστοκράτη
κυρίου Ζουρνταίν;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Ο γυιός του Μεγάλου Τούρκου είπε έτσι για μένα;
ΚΟΒΙΕΛ
Μάλιστα. Όταν του είπα ότι σας γνωρίζω και ότι είδα και την κόρη
σας: Αχ! μου είπε, μαραμπάμπα σάχεμ δηλαδή: πόσο ερωτευμένος
είμαι μαζί της.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μαραμπάμπα σάχεμ πάει να πη: αχ! πόσο ερωτευμένος είμαι μαζί της;
ΚΟΒΙΕΛ
Ναι.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Καλά κάνατε και μου το είπατε, γιατί, να σας πω την αλήθεια, ποτέ
μου δεν θα μπορούσα να φανταστώ πως μαραμπάμπα σάχεμ πάει να πη:
αχ! πόσο είμαι ερωτευμένος μαζί της! Μα είναι θαυμασία η γλώσσα
αυτουνού του τούρκου.
ΚΟΒΙΕΛ
Πειο θαυμασία απ' όσο μπορεί κανείς να φαντασθή. Ξαίρετε τι θα πη
κακαρακαμούχεν;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Κακαρακαμούχεν; όχι.
ΚΟΒΙΕΛ
Θα πη: ψυχούλα μου.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Κακαρακαμούχεν θα πη ψυχούλα μου;
ΚΟΒΙΕΛ
Μάλιστα.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μα αυτό είν' έξοχο! Κακαρακαμούχεν, ψυχούλα μου! Το λένε αυτό; Πάω
να χάσω το νου μου.
ΚΟΒΙΕΛ
Τέλος πάντων, για νάρθωμε στο προκείμενον θέλει να ζητήση την κόρη
σας σε γάμο· και για να έχη ένα πεθερό που να είναι άξιός του,
θέλει να σας κάνη μαμαμούχο. Μαμαμούχος είναι ένας μεγάλος βαθμός
στην πατρίδα του.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μαμαμούχος;
ΚΟΒΙΕΛ
Ναι, μαμαμούχο, που σημαίνει στη γλώσσα μας μεγιστάν. Μεγιστάν είνε
από τους αρχαίους εκείνους… Μεγιστάν επί τέλους. Δεν υπάρχει
τίποτα ευγενικώτερο απ' αυτό· θα είσθε ισόβαθμος με τους μεγαλυτέρους
άρχοντας του κόσμου.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Ο γυιός του Μεγάλου Τούρκου με τιμά πολύ και σας παρακαλώ να με
πάτε στο σπίτι του να τον ευχαριστήσω.
ΚΟΒΙΕΛ
Τι λέτε; θάρθη εδώ ο ίδιος.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Θάρθη εδώ;
ΚΟΒΙΕΛ
Ναι· και θα φέρη όλα όσα χρειάζονται για να γίνη η τελετή ανάλογη
με το βαθμό σας.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Τόσο γρήγορα κι' όλας;
ΚΟΒΙΕΛ
Είναι τόσο πολύ ερωτευμένος, που δεν αντέχει να περιμένη.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Ένα πράγμα με στενοχωρεί: η κόρη μου, πρέπει να ξέρετε, είναι
αγύριστο κεφάλι. Της μπήκε μέσα στο μυαλό ένας κάποιος Κλεόντ, κ'
έκανε όρκο ή αυτόν να πάρη ή κανένα.
ΚΟΒΙΕΛ
Όταν 'δη το γυιό του Μεγάλου Τούρκου θ' αλλάξη γνώμη. Εκτός τούτου,
ο γυιός του Μεγάλου Τούρκου, κατά περίεργη σύμπτωσί, μοιάζει πολύ
μ' εκείνο τον Κλεόντ. Τον είδα προ ολίγου· μου τον έδειξαν. Ο
έρωτας λοιπόν που αισθάνεται η κόρη σας στον ένα μπορεί να μετατεθή
ευκολώτατα στον άλλον, και…Μου φαίνεται πως έρχεται· νά τον.
ΣΚΗΝΗ ΣΤ'.
Οι ανωτέρω. ΚΛΕΟΝΤ, μεταμφιεσμένος εις Τούρκον. Τρεις ακόλουθοι,
κρατούντες τον μανδύαν του.
ΚΛΕΟΝΤ
Αμπουσαχίμ όκι μποράφ, Ζουρτίνα, σαλαμαλέκι.
ΚΟΒΙΕΛ (στον ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ)
Δηλαδή: Κύριε Ζουρνταίν, η καρδιά σας να είναι όλο το χρόνο σαν
ανθισμένη τριανταφυλλιά. Είναι κομπλιμέντα αυτά που μεταχειρίζονται
στον τόπο του.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Είμαι ταπεινότατος δούλος της τουρκικής υψηλότητός του.
ΚΟΒΙΕΛ
Καρίγγαρ καμπότο ούστιν μοράφ.
ΚΛΕΟΝΤ
Ούστιν γιόκ καταμαλέκι μπάσου μπάσε άλλα μοράν.
ΚΟΒΙΕΛ
Λέει: ο θεός να σας δίνη τη δύναμι των λεόντων και τη φρόνησι των
φειδιών.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Η Τουρκική υψηλότης του με τιμά πολύ και του εύχομαι κάθε ευτυχία.
ΚΟΒΙΕΛ
Όσσα μπινάμεν σαντόκ μπαμπαλί ορακάφ ουράμ.
ΚΛΕΟΝΤ
Μπελ — μεμ.
ΚΟΒΙΕΛ
Λέει να πάτε γρήγορα μαζί του να ετοιμασθήτε για την τελετή, για να
δη ύστερα την κόρη σας και να συμφωνήση το γάμο.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Όλα αυτά τα είπε με δυο λόγια;
ΚΟΒΙΕΛ
Ναι. Έτσι είναι η τούρκικη γλώσσα, λέει πολλά με λίγα λόγια.
Πηγαίνετε γρήγορα.
ΚΟΒΙΕΛ
Χα! χα! χα! Αυτό, μα την πίστι μου, είναι κωμικώτατο. Τι κορόιδο!
Κι' απ' έξω αν τον είχε μάθει το ρόλο του, δε θα τον έπαιζε
καλύτερα. Χα! χα!
ΣΚΗΝΗ Η'.
ΔΟΡΑΝΤ — ΚΟΒΙΕΛ
ΚΟΒΙΕΛ
Θα σας παρακαλέσω, κύριε, να με βοηθήσετε σε κάτι τι.
ΔΟΡΑΝΤ
Χα! χα! Κανείς δε θα μπορούσε να σε γνωρίση έτσι που είσαι
ντυμένος.
ΚΟΒΙΕΛ
Ε; χα! χα!
ΔΟΡΑΝΤ
Γιατί γελάς;
ΚΟΒΙΕΛ
Για κάτι που αξίζει να γελάη κανείς.
ΔΟΡΑΝΤ
Τι είν' αυτό;
ΚΟΒΙΕΛ
Στοιχηματίζω πως είναι αδύνατον να μαντεύσετε τι σοφιστήκαμε να
κάνωμε για να πείσωμε τον κύριο Ζουρνταίν να δώση την κόρη του στον
κύριό μου.
ΔΟΡΑΝΤ
Δεν μπορώ βέβαια να το μαντεύσω· μαντεύω όμως ότι θα επιτύχη, αφού
το ανέλαβες εσύ.
ΚΟΒΙΕΛ
Με ξαίρετε καλά.
ΔΟΡΑΝΤ
Πες μου λοιπόν, τι συμβαίνει;
ΚΟΒΙΕΛ
Λάβετε τον κόπο να τραβηχθήτε λίγο μακρύτερα για να κάνετε θέσι σ'
αυτούς πούρχονται· θα δήτε ένα μέρος της φάρσας μας και τα επίλοιπα
θα σας τα διηγηθώ εγώ.
ΣΚΗΝΗ Θ'.
Ο ΜΟΥΦΤΗΣ — ΔΕΡΒ1ΣΑΙ — ΤΟΥΡΚΟΙ
«Έξ Τούρκοι εισέρχονται σοβαρώς ανά δύο. Κρατούν υψηλά τρεις τάπητας. Οι λοιποί τούρκοι διέρχονται κάτω από τους τάπητας και τοποθετούνται δεξιά και αριστερά της σκηνής. Μετ' αυτούς εισέρχονται ο Μουφτής συνοδευόμενος από δύο Δερβίσας. Τότε οι Τούρκοι απλώνουν τους τάπητας εις το δάπεδον και γονατίζουν επάνω. Ο Μουφτής και οι Δερβίσαι μένουν όρθιοι εις το μέσον· και ενόσω ο Μουφτής επικαλείται τον Μωάμεθ με διαφόρους στροφάς και μορφασμούς χωρίς να προφέρη ούτε λέξιν, οι γονυπετείς Τούρκοι κύπτουν μέχρις εδάφους, κράζουν Αλλή! και υπεγειρόμενοι υψώνουν τας χείρας κράζοντες Αλλάχ! Τούτο εξακολουθεί μέχρι τέλους της επικλήσεως, μεθ' ό εγύρονται όλοι κράζοντες Αλλάχ — εκμπέρ! Ο Μουφτής και δύο Δερβίσαι πηγαίνουν να φέρουν τον Ζουρνταίν».
ΣΚΗΝΗ Ι'.
«Οι ανωτέρω, ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ, φέρων Τουρκικήν ενδυμασίαν, με την κεφαλήν ξυρισμένην χωρίς σαρίκι και χωρίς σπάθην, ο ΜΟΥΦΤΗΣ με το επίσημον σαρίκι».
Ο ΜΟΥΦΤΗΣ (στον ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ)
Αν ξαίρης,
αποκρίσου.
Δεν ξαίρεις;
Σκασμός!
Είμ' εγώ Μουφτής,
τ' είσαι συ;
Δεν καταλαβαίνεις;
Σκασμός;
«Οι δύο Δερβίσαι γονατίζουν τον Ζουρνταίν με τας χείρας επί του
δαπέδου, ούτως ώστε η ράχις του επί της οποίας αποθέτουν το
Κοράνιον να χρησιμεύη ως αναλόγιον είς τον Μουφτήν. Ο Μουφτής
κάμνει δευτέραν κωμικήν επίκλησιν, συνοφρυούμενος, κτυπών από
καιρού εις καιρόν την χείρα του επί του Κορανίου και στρέφων τας
σελίδας με γοργότητα· μεθ' ο υψώνων τας χείρας, κράζει μεγαλοφώνως.
Χου! Κατά την διάρκειαν της δευτέρας ταύτης επικλήσεως, οι
Τούρκοι κύπτουν και εγείρονται αλληλοδιαδόχως κράζοντες επίσης Χου!
Χου! Χου!»
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ (όταν επήραν από την ράχιν του το Κοράνιον)
.. Ουφ!
ΜΟΥΦΤΗΣ (στον ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ)
Μην είσαι ψεύτης;
ΟΙ ΤΟΥΡΚΟΙ
Όχι, όχι, όχι.
ΜΟΥΦΤΗΣ
Μην είσαι πλάνος;
ΟΙ ΤΟΥΡΚΟΙ
Όχι, όχι, όχι.
ΜΟΥΦΤΗΣ (στους τούρκους)
Δώστε του σαρίκι.
ΟΙ ΤΟΥΡΚΟΙ
Μην είσαι ψεύτης;
Όχι, όχι, όχι.
Μην είσαι πλάνος;
Όχι, όχι, όχι.
Δώστε του σαρίκι.
(Οι Τούρκοι με διαφόρους κωμικάς στροφάς του φορούν το σαρίκι
ΜΟΥΦΤΗΣ (παρουσιάζων την σπάθην στον Ζουρνταίν).
Είσ' αρχοντικό φυντάνι,
πάρε αυτό το γιαταγάνι.
ΟΙ ΤΟΥΡΚΟΙ
Είσ' αρχοντικό φυντάνι,
πάρε αυτό το γιαταγάνι.
(Στρέφονται περί αυτόν, τον κτυπούν ρυθμικά με την σπάθην και του
την δίδουν).
Ο ΜΟΥΦΤΗΣ
Δώστε, δώστε με ραβδί,
μισοφέγγαρο να 'δη.
Οι Τούρκοι στρεφόμενοι ως ανωτέρω, τον κτυπούν ρυθμικώς με ράβδον).
ΜΟΥΦΤΗΣ
Μην ντρέπεσαι,
μην ντρέπεσαι
φορώντας το σαρίκι σου·
στερνό το ρεζιλίκι σου.
ΟΙ ΤΟΥΡΚΟΙ (μεγαλοφώνως)
Μην ντρέπεσαι,
μην ντρέπεσαι
φορώντας το σαρίκι σου·
στερνό το ρεζιλίκι σου.
ΣΚΗΝΗ ΙΑ'.
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ, μετ' ολίγον Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
(Ο ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ, μόνος επί τινας στιγμάς, περιφέρεται υπερηφάνως εις την
σκηνήν. Εισέρχεται η Κυρία ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ)
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Θεέ μου! Θεέ μου! Τι χάλια είν' αυτά; τι μούτρα είν' αυτά; τι
καβούκι είναι αυτό; Αποκρηές είναι τώρα και μασκαρεύτηκες; Δε μιλάς; τι
είναι αυτά πάλι; ποιος σε ρεζίλεψε έτσι;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Άκου την ασυλλόγιστη, να μιλή έτσι σ' ένα μαμαμούκο!
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Πώς τώπες αυτό;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Ναι, πρέπει να με σέβεσαι τώρα' μ' έκαναν μαμαμούκο.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Τι είν' αυτό πάλι το μαμαμούκο;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μαμαμούκο, σου λέω. Είμαι μαμαμούκος.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Τι είδους ζώο είν' αυτό;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μαμαμούκος, αμαθεστάτη, θα πη μεγιστάν. Κατάλαβες; Να, λίγη ώρα
είνε που με χειροτόνησαν.
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Σαν τι χειροτονία σούκαναν;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Αν ξαίρης, αποκρίσου· δεν ξαίρεις; σκασμός!
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΝ
Πώς;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Είμ' εγώ Μουφτής,
Τ' είσαι συ;
Δεν καταλαβαίνεις;
Σκασμός!
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Τι;
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Μην ντρέπεσαι,
μην ντρέπεσαι
Φορώντας το σαρίκι σου·
στερνό το ρεζιλίκι σου.
Χου! χου! χου!
(πίπτει κατά γης).
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ
Θεέ μου! Παναγία μου! Τρελλάθηκε ο άντρας μου!
ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ (εγειρόμενος και εξερχόμενος)
Σιωπή, ανόητη! Σέβας στον κύριο μαμαμούκο!
Κα ΖΟΥΡΝΤΑΙΝ (μόνη)
Πώς τώχασε το μυαλό του; Πρέπει να τρέξω, να μη τον αφήσω να βγη
έξω (Βλέπουσα την Δοριμένην και τον Δοράντ) Αυτοί μας έλειπαν.
Όπου κι' αν γυρίσω τα μάτια μου, όλο συμφορές βλέπω μπροστά μου.