Colloquia, sive Confabulationes tyronum literatorum

Vinandus. — Hui nos miseros, quid faciemus nunc ?

Sebastianus. — Quid sic eiulas ?

Vinandus. — Quídni eiularem ? surgendi hora præteriit.

Sebastianus. — Quam horam putas ?

Vinandus. — Sextam, qua schola invisenda est.

Sebastianus. — Sis bono animo, ea nondum sonuit.

Vinandus. — Sonuit certè diu.

Sebastianus. — Id mihi non persuadebis.

Vinandus. — Si scholam accesserimus, tum ferulam nanciscemur.

Sebastianus. — Semel nobis indulgebit præceptor.

Vinandus. — Indulsit mihi heri, dicens se ultrà non condonaturum.

Sebastianus. — Nondum mihi condonavit plagam, ideo iam liber ero.

Vinandus. — Pete igitur tu scholam.

Sebastianus. — Non es congressurus ?

Vinandus. — Non, sed tu emanendi mihi copiam flagita.

Sebastianus. — Quid causæ afferam ?

Vinandus. — Dic me matri negotium facessere.

Sebastianus. — Timeo ne postea mater ambos apud præceptorem mendacii accuset.

Vinandus. — Id ne metuas, in me sumam si quid irata fuerit.

Sebastianus. — Bene, tu lues, ego minimè.

Vinandus. — Periculum faciam.

Sebastianus. — Iacias aleam, mea nihil refert.

Vinandus. — Tu abi, nam appetit septima hora.

Sebastianus. — Abeo, tu in medium dormias diem.

Vinandus. — Non hercle, pauxillum adhuc quiescam, mox inde erumpam.

Sebastianus. — Ego hinc discedo, tu pigritiam edormias. sed vide ne cum periculo.

Vinandus. — Ferulæ ictum non timeo, vulnera non infligit.

Valterus. — Salve tu Epimenides, cur tam diu Gymnasio non interfuisti ?

Petrus. — Morbus obstitit.

Valterus. — Morbus ! cuius farinæ fuit ?

Petrus. — Dolor nempe capitis et ventris.

Valterus. — Coniicio facilè quid ægritudinis fuerit.

Petrus. — Quî hoc agnoscis ? an ex facie mea ?

Valterus. — Non, quia medicam artem non calleo.

Petrus. — Unde aliâs percipis ?

Valterus. — Divino.

Petrus. — Potes divinare, amâbo dic, quam putas fuisse mihi infirmitatem ?

Valterus. — Eam quam adscribunt scholasticis, scilicet desidiam.

Petrus. — Minimè, toto cœlo aberras.

Valterus. — Ne inficias iveris, per Herculem is fuit morbus.

Petrus. — Peream si ille fuerit.

Valterus. — Esto, sed isto morbo plerunque succumbunt scholastici, dum à ludo absunt.

Petrus. — Assentio, sed istius cohortis ego non sum.

Valterus. — Ah, quasi te intus et in cute non noscerem.

Petrus. — Si talem me æstimas, nondum à vertice ad pedes me novisti.

Valterus. — Dum me hic occupat morbus, dico matri, me ex intestinorum dolore laborare.

Petrus. — Adhibet tum fidem tuis dictis ?

Valterus. — Ilico, et mollem collocat lectum, ovorúmque sorbitiuncula lauta me reficiens.

Petrus. — Si talem haberem matrem, sæpe me ægrum simularem, ut sorbitiuncula potirer et lautis bolis.

Valterus. — Ego nonnunquam totus sanus assero me infirmum, dum opipari aliquid meum palatum suspirat.

Petrus. — Mater mea citius fustem, quam talia mihi præberet.

Valterus. — Per Pollucem miror cur scholastici plus aliis socordiæ sint obnoxii.

Petrus. — In promptu causa est, quia à labore feriantur, eumque fugiunt et execrantur omnes.

Cornelius. — Quò tu abis ?

Christianus. — Gymnasium literarium versús.

Cornelius. — Istuc tibi non congrediar.

Christianus. — Quid te remoratur vel detinet ?

Cornelius. — Quia (ut nosti) lectionibus diu non interfui.

Christianus. — Emaneres ideò.

Cornelius. — Ita, quia malè mihi metuò à ferula.

Christianus. — Non est tibi quid commenti, quo te excuses ?

Cornelius. — Veri nihil habeo quod afferam.

Christianus. — Vera ubi desunt, falsis utere, quò plagas effugias.

Cornelius. — Rogabo fortassis matrem, ut præceptorem mihi reconciliet.

Christianus. — Id age, et illico redeas.

Cornelius. — Vereor tamen matrem petere, quia latet eam illa mea à schola absentia.

Christianus. — Fugit id matrem tuam ? ubi locorum tum egisti ?

Cornelius. — Cum nonnullis commilitonibus aves captatum.

Christianus. — Proh, quid audio ? es tu avium captator ?

Cornelius. — Non sum sed captionis spectator.

Christianus. — Iuxtà carpendus ut captator es.

Cornelius. — Nunc quid faciam consulis, quò ferulam evadam ?

Christianus. — Certè consilio vaco.

Cornelius. — Scio quid faciam.

Christianus. — Quid fac audiam.

Cornelius. — Præceptoris ferulam subibo, ne parentum fustes recipiam.

Christianus. — Id si feceris, prudenter ages.

Cornelius. — Præstat molles ferulæ plagas sustinere, quàm fustium graves morsus.

Christianus. — Istud te sapere arguit, et pituitæ (ut vulgò fertur) non esse obnoxium.

Cornelius. — Corneæ fibræ homo esset, qui non acrem ferulam, quàm virides fustes ferre mallet, si quid commeruisset.

Laurentius. — Quî fiat, nescio, hodie totus à schola abhorreo.

Crato. — Ego quoque.

Laurentius. — Ô si liceret iam à libris et lectione nos feriari.

Crato. — Id perquàm vellem.

Laurentius. — Periculum faciemus apud præceptorem de impetranda vacatione.

Crato. — Ægrè impetrabitur otiandi facultas, nam multi fuerunt dies celebres.

Laurentius. — Dicemus posthac nos fore ferventiores in literario labore.

Crato. — Istud verbum apud eum nihil habebit loci.

Laurentius. — Unde hoc nostis ?

Crato. — Quia illo verbo sæpe usi sumus, neque unquam facto æquavimus.

Laurentius. — Pollicemur nunc, cum periculo cutis.

Crato. — Arridet mihi, si et aliis.

Laurentius. — Sed si ludendi copiam nobis non concedat præceptor, ipse mihi ferias faciam.

Crato. — Vide si feceris, ne malè cadat.

Laurentius. — Quomodo malè caderet ?

Crato. — Quia cras ferulam senties.

Laurentius. — Ibi consilii sum plenus.

Crato. — Fac et nos participes si quid boni consilii nosti.

Laurentius. — Præceptorem adeo vel ipse, vel per nuntium, et domi meæ detineri dico negotio aliquo.

Crato. — Faciemus et id nos quoque tunc, tum unà expatiabimur.

Laurentius. — Sanciemus inter nos foedus, ut in scholis unus alterius afferat verbum.

Crato. — Placet, sed pœna dicatur in eum, qui tesseram fregerit.

Laurentius. — Pœna sit, quòd è nostro eliminetur consortio.

Crato. — Ratum sit et sancitum quod loqueris.

Eberardus. — Quorundam verbis aliquando percepi, scholam dici ludum, audistíne et tu ?

Theodoricus. — Audivi sæpiusculè.

Eberardus. — Quid tum censes ? æstimas verum esse ?

Theodoricus. — Neutiquam certè.

Eberardus. — Neque ego, cùm in ea non ludatur, sed percutiatur.

Theodoricus. — Tuæ accedo sententiæ.

Eberardus. — Fortassis præceptori est ludus, qui ad nutum nos miseros serit.

Theodoricus. — Istud ludere Eumenides ferant.

Eberardus. — Herculè scholam potius pistrinum quàm ludum dicerem.

Theodoricus. — Verius istud nominis ipsi conveniret Gymnasio.

Eberardus. — Sed age, dic causam, cur credis scholam dictam esse ludum ?

Theodoricus. — Eloquar, quantum ab aliis didici.

Eberardus. — Ero auditor sedulus.

Theodoricus. — Ut lusor suo Theseo sæpe facetias præbet, ita præceptor animo amico tanquam ludendo docebit discipulos.

Eberardus. — Hoc certè perpauci schola præfecti faciunt.

Theodoricus. — Nosco cute expertus.

Eberardus. — Ô quàm lubens scholas inviserem, si blandiens esset præceptor !

Theodoricus. — Oportet blandiri diligenti, non desidi et Endymioni, ut tibi.

Eberardus. — Miror an plus prodesset discipulis benignitas vel severitas præceptoris.

Theodoricus. — Istud non miror vel hereo : nescis libentius nos sequi blandientem quàm minantem ?

Eberardus. — Habuistíne unquàm ludimagistrum, qui ludentis speciem instruendo exhibuit ?

Theodoricus. — Habui, et quidem primo studii mei tempore.

Eberardus. — Studebas sub istius ferula apprimè diligenter ?

Theodoricus. — Conatum quem potui discendo adhibui, ut solent elementares pueri, si laudati fuerint, et non ad acres tractati virgas.

Eberardus. — Mirum est, si studio incaluisti : licentia tamen et blanditiis solemus fieri deteriores, ut Terentius inquit.

Theodoricus. — Nihil sceleris nobis permisit præceptor, sed in discendo nostros conatus laude extulit.

Ioannes. — Ô simus hilares, sodales charissimi.

Udalricus. — Ut sic gestis ?

Ioannes. — Non gestirem hodie, cum à prandio sit nobis otiandum à lectionibus ?

Udalricus. — Illud et ipsi scimus.

Ioannes. — Hanc diem feliciorem omnibus aliis iudico.

Udalricus. — Et nos non parum delectat.

Ioannes. — Bellè post meridiem sol lucebit.

Udalricus. — Ita aurora prædixit.

Ioannes. — Prandii igitur peracta fabula, si omnibus est cordi, unà rusticabimur.

Udalricus. — Cui id displiceret ?

Ioannes. — Vel si vobis visum fuerit, in pomœrio ludemus.

Udalricus. — Parum intererit, quo nos recreemus loco, saltem in schola non desideamus.

Ioannes. — At adhuc incerti sumus, an à lectione vacabimus.

Udalricus. — Isto nihil est certius.

Ioannes. — Si facultas divagandi nobis dabitur, quid agemus scio.

Udalricus. — Exprime.

Ioannes. — Arcum in rus mecum feram in columbas tela emissurus.

Udalricus. — Si velint sagittam tuam morari.

Ioannes. — Nonnunquàm volando ipsas enecavi.

Udalricus. — Hoc contigit perquàm rarò.

Ioannes. — Quicquid avium consecutus fuero, commune erit.

Udalricus. — Age tum convivabimur.

Ioannes. — Ubi ? An in platea ovium, ubi solemus potitare à ludo ?

Udalricus. — Ibidem torrebimus aves à te enectas.

Ioannes. — Sed à symbolo per aves ego immunis ero.

Udalricus. — Quicquid biberimus, nos pendemus, tu non teruntium dabis.

Ioannes. — Sin nihil prædæ et spolii sagittæ à me emissæ attulerint, de impendio compotatiunculæ quid fiet ?

Udalricus. — Compotatiuncula nulla inter nos agetur.

Ioannes. — Dedeceret à deambulando siccis palatis nos digredi.

Udalricus. — Id laudabilius, quàm si madentes potu, nutanti gressu domum parentum repeteremus.

Hermannus. — Placétne tibi mihi congredi rusticatum ?

Gysbertus. — Rusticari nondum cupio.

Hermannus. — Ego autem anhelo maximè, quia æstatis amœnitas advenit.

Gysbertus. — Est tibi æstas ? mihi hybernaculum adhuc immoratur.

Hermannus. — Hui, non pudet te hybernaculo nunc infidere temporis ?

Gysbertus. — Minimè, cùm acre sit frigus.

Hermannus. — Rus hinc abeo, visum quo modo campi floreant.

Gysbertus. — Abi, me comitem non habebis.

Hermannus. — Aliquo tamen dierum, quo tibi integrum erit, rus unà invisemus.

Gysbertus. — Si vacaverit, non renuam.

Hermannus. — Eundem in campum mihi est latum frondes redolentes.

Gysbertus. — Tales vix ortas reperias.

Hermannus. — Inveniam complures, nam diu floruerunt.

Gysbertus. — Deferésne eas deinde vænum clamando per plateas, hîc frondes redolentes ?

Hermannus. — Æstimas talia me agere ?

Gysbertus. — Quò aliâs feras ipsas ?

Hermannus. — Domum versús, ut ibi nobis redoleant.

Gysbertus. — Hoc negotii quis tibi dedit ?

Hermannus. — Mater.

Gysbertus. — Tum vade, ocyus exequere.

Hermannus. — Satis temporis ad vesperam restat.

Gysbertus. — Audín’ tu hac æstate quid ages, dum nimius fuerit æstus ?

Hermannus. — Domi me in umbra continebo.

Gysbertus. — Inamoenum est domi latitare aëre calido et blandienti.

Hermannus. — Non inficias eo.

Gysbertus. — Cur tum sub tecto domi tempus teris ?

Hermannus. — Oportet per parentes.

Gysbertus. — Plus æquo curiosi et molesti sunt parentes, qui te eo tempore domi coërcent, ut nusquàm proripias.

Hermannus. — Mei commodi sunt solliciti.

Gysbertus. — Istud domi desidere, quid conferre tibi potest ?

Hermannus. — Non parum prodest.

Gysbertus. — Explica.

Hermannus. — Domi cochleæ agendo vitam, calceos non detero, neque à sole exuror, ut fuscus fiam.

Gysbertus. — Per Herculem istud multum accommodat.

Iasperus. — Adest rursus tempus istud pestiferum, et hyemem reducens.

Iacobus. — Quod tempus putas ?

Iasperus. — Autumnale, cuius hodie primus est dies, festum sancti Bartholomæi.

Iacobus. — Vocas tu istud tempus pestiferum ?

Iasperus. — Voco, quia nunquàm magis quàm hoc tempore, morbo succumbunt homines.

Iacobus. — Si verum fateri vis, nullo non tempore totius anni laboratur doloribus corporis.

Iasperus. — Præcipuè tamen Autumni diebus.

Iacobus. — Nescio, laus superis, ego nunquàm infirmitatem sensi in Autumno.

Iasperus. — Præter istud incommodum, et frugem tamen aliquam secum affert.

Iacobus. — In quo est frugifer ?

Iasperus. — Quia vinum profert.

Iacobus. — In hoc certè laudem meretur.

Iasperus. — Alia quoque commoda habet.

Iacobus. — Quǽnam ? dic.

Iasperus. — Abigit pulices suo frigore, qui nos nocte in æstate verminarunt.

Iacobus. — Certè non omnibus illos depellit.

Iasperus. — Qui sentiunt pulices in Autumno ?

Iacobus. — Vetulæ mulieres semper sub vestibus quæritant eos.

Iasperus. — Apud illas perpetuum habent hospitium.

Iacobus. — Adde, et pediculi.

Iasperus. — Autumnus etiam nucum adducit messem.

Iacobus. — Istas non admodum moror.

Iasperus. — Narra quid causæ siet ?

Iacobus. — Quia adimunt vocis synceritatem.

Iasperus. — Eam restituit aqua pura et calida.

Iacobus. — Sed à cibo abhorreo, qui me aquam potare cogit.

Iasperus. — Supra communem hominum fortem sapis.

Iacobus. — Nunc me naso suspendis.

Iasperus. — Non, quia homines sæpe aliqua edunt, etiam unde perniciem sunt accepturi, istud tu fugiturum te dicis.

Vilhelmus. — Ah, ah, quantum frigeo.

Georgius. — Friges nunc temporis ?

Vilhelmus. — Nónne et tu frigore premeris ?

Georgius. — Non, sed totus caleo.

Vilhelmus. — Præstantius me vestitus es.

Georgius. — Id sanè parum est, sed crepidæ me calere faciunt.

Vilhelmus. — Facile frigus pellit, cui crepidæ sunt et chirothecæ subductæ pellibus.

Georgius. — Oportet et corpus multis operiri indumentis.

Vilhelmus. — Quid faciam nescio, malè ad hyemem instructus sum.

Georgius. — Quî hoc fit ?

Vilhelmus. — Indumenti mihi nihil est, nisi quam conspicis.

Georgius. — Verè non bene tibi cum hyeme conveniet.

Vilhelmus. — Si in patria agerem, in cœlo essem.

Georgius. — Quare ?

Vilhelmus. — Dum ibidem essem, hyemem non sensi.

Georgius. — Non tum scholam invisisti ?

Vilhelmus. — Æstate quidem, sed hyeme post fornacem latui.

Georgius. — Quid egisti ? torrebásne poma in fornacem ?

Vilhelmus. — Utique et pyra quandoque.

Georgius. — Mirum quòd parentes tibi indulserunt.

Vilhelmus. — Lubentissimè, sed istam non habebo hîc lautitiam.

Georgius. — Vereor quòd non.

Vilhelmus. — Ah, quantum mihi ferendum erit vice deliciarum, quas in patria habui.

Georgius. — Tibi ipsi es vates.

Vilhelmus. — Dabit Deus his quoque finem.

Georgius. — Sed serius fortassis quàm velles.

Vilhelmus. — Et hæc olim (ut inquit Poëta) meminisse iuvabit.

Georgius. — Mehercle dulcius nihil est, quàm actorum recordari laborum, quos superavimus.

Vilhelmus. — Multos tamen quandoque vidi (ut 2. Æneidos de Ænea scribit Vergilius) qui lachrymando habitam miseriam recensuerunt.

Georgius. — Stulti homines qui victam calamitatem lachrymis prosequuntur.

Gerhardus. —Unde tanta fluviorum copia ?

Bruno. — Nix altis in montibus liquitur.

Gerhardus. — Fortassis.

Bruno. — Sic est.

Gerhardus. — Tempus expetit, quia ver adest.

Bruno. — Non adesset ver, cùm simus in martio mense ?

Gerhardus. — Nunc agricolæ redeunt ad agros colendos.

Bruno. — Labor etiam rursus incumbit equis.

Gerhardus. — Satis per hyemem quieverunt.

Bruno. — Inertiam ipsis aratrum expellet.

Gerhardus. — Fuistíne hisce diebus in pomariis ?

Bruno. — Istic nihil est quod agam.

Gerhardus. — At fortassis violas quæsisses.

Bruno. — Non sum violarum, sed librorum amator.

Gerhardus. — Putabam violas à rusticis egestas.

Bruno. — Hæ tuo naso et ori conveniunt.

Gerhardus. — Bona verba, quæso.

Bruno. — Ut loqueris, ita et responsum accipis.

Gerhardus. — Fateor, meo ipsius gladio cado.

Bruno. — Incidisti in foveam quam fecisti.

Gerhardus. — Post aliquot dies redolebunt pomaria violis.

Bruno. — Post multos, non paucos certè.

Gerhardus. — In dies iam è terra erumpunt.

Bruno. — Vidistín’ aliquas ?

Gerhardus. — Vidi complusculas.

Bruno. — Ego hoc vere nullam.

Gerhardus. — Si quas reperiam, ad te feram.

Bruno. — Id facito, si te non gravabit.

Gerhardus. — Non me degravat obsequium amico exhibendum.

Bruno. — Facile amicos tibi parabis (teste Comico) si obsequiis conferendis aliis delectaris.

Gerhardus. — Inservire amicis mihi delicium est.

Bruno. — Id hominem decet (ut alius inquit Comicus) ut homini alteri Deus sit, id est, præstet auxilium et commodum.

Nicolaus. — Appetit nunc dies sancti Galli, quo scholastici delectari solent.

Vinandus. — Ego certè ipsius adventu nunc doleo.

Nicolaus. — Solebas tamen plus aliis gaudere ob diem istum.

Vinandus. — Fateor, sed nunc secus mecum agitur.

Nicolaus. — Amabo dic, quis tibi est scrupulus ?

Vinandus. — Facilis est, et tamen plurimum me malè habet.

Nicolaus. — Fortassis causam probè augurarer.

Vinandus. — Si coniectura consequi potes, dicam.

Nicolaus. — Periculi coniiciendi faciam.

Vinandus. — Age, audiam.

Nicolaus. — Non licet tibi prosternationi galli adesse.

Vinandus. — Hercule rem acu tetigisti.

Nicolaus. — Sed cedo, quid impedimenti erit ?

Vinandus. — Mater æs mihi largiri recusat.

Nicolaus. — Sis animi præsentis, isti rei facilè medebor.

Vinandus. — Quî mihi succurres ?

Nicolaus. — Mutuum tibi solidum æris dabo.

Vinandus. — Si feceris, non diu carebis ipso.

Nicolaus. — Estne tibi animus laborare ut tu gallum eneces, et (ut aiunt) rex efficiaris ?

Vinandus. — Istud honoris non cupio, ubi nihil est lucri.

Nicolaus. — Vellem me posse ipsius cædem peragere.

Vinandus. — Vino te donabo, si ipsi mortem intuleris.

Nicolaus. — Omne movebo saxum, quo ipsum acerbius aliis tangam.

Vinandus. — Spectator ero.

Nicolaus. — Sed interim non obliviscaris vini mihi modò promissi.

Vinandus. — Do fidem me præstiturum promissa.

Nicolaus. — Ego si gallum interfecero, lautum exhibebo vobis convivium.

Vinandus. — Quid à te immune accipiemus ?

Nicolaus. — Duos gallos gallinaceos ad veru coctos, et vini mensuras quatuor.

Vinandus. — Sat erit.

Nicolaus. — Spero quòd aliquid vini mihi donabitur, tum minus impendii faciam.

Paulus. — Rursus matrem iratam reddam.

Thomas. — Quo ipsam offendes ?

Paulus. — Rogitando pecuniam.

Thomas. — Pecunia quid eges, cum victum habeas ?

Paulus. — Aliis egeo quàm victu.

Thomas. — An non, quibus indiges, præbent tibi parentes ?

Paulus. — Quid ni ?

Thomas. — Cur tum æs expetis ?

Paulus. — Ludimagistro ut manus farciam.

Thomas. — Cuius rei gratia ?

Paulus. — Lamberti feriæ expostulant.

Thomas. — Ecce nisi dixisses, oblitus fuissem.

Paulus. — Nunquid et tu modico ære ipsum donabis ?

Thomas. — Quod moris est, ipse non intermittam.

Paulus. — Solet fieri, sed ignoro an meritò.

Thomas. — Forte præmii loco est ?

Paulus. — Pretium seorsum exolvitur.

Thomas. — Quod nunc dandum est, fortè munus æstimat præceptor.

Paulus. — Id muneris crebrius pendimus.

Thomas. — Nostíne, sæpe dandum amicis, ne intereat gratia ?

Paulus. — Præceptor munere isto non amicus, sed inimicus redditur.

Thomas. — Exploratum unde habes ?

Paulus. — Scio aliquos qui plus cæteris ipsi conferunt munuscula, et illos acerbius corrigit, et in eos animadvertit.

Thomas. — Quos sævius tractat, illos præ aliis diligit.

Paulus. — Istud diligere Eumenides ferant.

Thomas. — Cessa imprecari præceptori.

Paulus. — Quid tu ipsi dabis ? ego solido eum exhilarabo.

Thomas. — Numum præstares (quem indocti album vocant) tu opulentus es, ego obolum unum aut alterum dabo.

Iaspar. — Intererísne die lunæ Gymnasio literarios ?

Melchior. — Sic credo.

Iaspar. — Cui tuam dabis vocem ?

Melchior. — Quid hoc est vocem dare ?

Iaspar. — Id est, quem eliges in episcopum ?

Melchior. — Inconcinna est locutio.

Iaspar. — Dictu venustiorem.

Melchior. — Cui tuum dabis suffragium ?

Iaspar. — Poterísne et alio pacto eloqui ?

Melchior. — Possum, in cuius personam eligendam tu consenties ?

Iaspar. — Memoriæ istas recondam orationes. Ego suffragabor tibi.

Melchior. — Ne facito.

Iaspar. — Cur ? istum non desideras magistratum ?

Melchior. — Non, quia frugis nihil affert.

Iaspar. — Satis præmii mihi esset honor iste.

Melchior. — Ipse honoris istius avidus non sum.

Iaspar. — At pulchrum est dici episcopus.

Melchior. — Verum, sed miserum est censum non expectare.

Iaspar. — Si episcopus fierem, sperarem adhuc me in magnum evasurum virum.

Melchior. — Unde istud sperares ?

Iaspar. — Ex moribus Gentilium.

Melchior. — Quos isti habuerunt mores ?

Iaspar. — Ab his quæ in iuventute alicui acciderunt, sumpserunt futuræ fortunæ conditionem.

Melchior. — Fiebant etiam quandoque voti compotes ? vel semper frustrabantur spe ?

Iaspar. — Quídni ? sæpissimè.

Melchior. — Exemplum unum eloquere.

Iaspar. — Platoni in cunis dormienti, apes in os mel ingesserunt, ex quo aruspices eum fore virum facundum dixerunt, quod sic factum est.

Melchior. — Mirum quod audio, sed haud et ægrè credibile est.

Henricus. — Hodierno vesperi ubi tui cœnabunt parentes ?

Iacobus. — Ubi aliâs, nisi domi nostræ ?

Henricus. — Non aliquò sunt vocati convivæ ?

Iacobus. — Quò hodie invitati essent ?

Henricus. — Ad amicorum lances.

Iacobus. — Foris cœnare eos puderet hoc die.

Henricus. — Apud honestos convivam agere non est pudendum.

Iacobus. — Fateor.

Henricus. — Cur tum dicis quòd eos puderet ?

Iacobus. — Quia non solent hanc vesperam solennem foris peragere.

Henricus. — Quî fiat cedo ?

Iacobus. — Nobiscum frontem domi exporrigunt.

Henricus. — Ecquid voluptatis domi habetis ?

Iacobus. — Multum certè.

Henricus. — Fortassis regem inter vos decernitis.

Iacobus. — Id ipsum facimus scilicet.

Henricus. — Delectúne, an forte ?

Iacobus. — Chartulis pileo impositis.

Henricus. — Súntne omnes inscriptæ literis ?

Iacobus. — Sunt, et quidem nominibus magistratuum.

Henricus. — Adest etiam reginæ scriptus titulus ?

Iacobus. — Est, sed vel matri, vel ancillis vendicantur.

Henricus. — Fortuna quem regem fecerit, quid pendet ?

Iacobus. — Hodierno vesperi à sumptu est immunis.

Henricus. — Immunis ? quis tum vini exolvit cyathos ?

Iacobus. — Potu omni nos alii regem donamus, sed ipse alio tempore suo ære geniale parat nobis convivium et regium.

Georgius. — Ego nunquam toto anno plus gaudeo, quàm nunc temporis.

Gysbertus. — Ego verò nunquàm magis doleo.

Georgius. — Doles tu tempore adeò læto ?

Gysbertus. — Non dolerem in tanto frigore ?

Georgius. — Ipse totus lætor, ob festorum dierum adventum et copiam.

Gysbertus. — Quid feriæ tibi commodant ?

Georgius. — Otiabimur à lectionibus abundè.

Gysbertus. — Quot dies ?

Georgius. — Fermè quatuordecim.

Gysbertus. — Quando incipient istæ vacationes nostræ ?

Georgius. — À pridiano Thomæ, et ad alterum Circuncisionis diem durant.

Gysbertus. — Et interim non visimus scholam ?

Georgius. — Accedimus quandoque, sed solùm cantatum.

Gysbertus. — Quæ cantabimus ?

Georgius. — Reddenda istis sacris diebus in templo.

Gysbertus. — Istos cantus novi abhinc biennio.

Georgius. — Anni curriculo mihi exciderunt memoria.

Gysbertus. — Oportet ut sterilissima sit tibi memoria.

Georgius. — Talia mihi cura non sunt, diligentius lusus quàm ista cogito.

Gysbertus. — Scholasticum id dedecet.

Georgius. — Canenda bis diebus habésne scripta ?

Gysbertus. — Habeo, et cum musicis concentibus.

Georgius. — Exscribenda mihi ipsa accommodes.

Gysbertus. — Libentissimè.

Georgius. — Plurimum lætor, quòd nunc temporis adeò mitis est aër, et non acerbum frigus.

Gysbertus. — Et ego gaudeo, aliâs in matutinis precibus frigore perirem.

Georgius. — In lecto me continerem, si frigus sæviret.

Gysbertus. — Ah, propter novum Regem natum nihil velis pati ?

Georgius. — Durum est à tepido nido discedere.

Michael. — Quot hebdomadæ nunc intersunt, inter ferias Natales Christianas et Quadragesimam ?

Vilhelmus. — Opinor novem.

Michael. — Hui tot ?

Vilhelmus. — Ita relatu aliorum accepi.

Michael. — Cuius verbis habes ?

Vilhelmus. — Viri cuiusdam apprimè docti.

Michael. — Tum longum erit carnisprivium.

Vilhelmus. — Tace, obsecro, verbum istud barbarum.

Michael. — Carnisprivium non est verbum venustum et Latinum ?

Vilhelmus. — Minimè, sed maximè impolitum.

Michael. — Dic politiorem dictionem aliquam.

Vilhelmus. — Tempus Bacchanale.

Michael. — Cur ita appellas tempus hoc ?

Vilhelmus. — Quia olim in sacrificiis Bacchi insaniebant ita, ut hoc tempore furiunt.

Michael. — Insaniebant, sacrificando Baccho Deo Gentiles ?

Vilhelmus. — Vivebant in omni luxu et dementia.

Michael. — Éstne tibi aliud verbum quo hoc tempus appelles ?

Vilhelmus. — Festum vel tempus Lupercale etiam potest dici.

Michael. — Quid novi verbi affers ?

Vilhelmus. — Novum non est, sed à veteribus historicis proditum.

Michael. — À quibus ?

Vilhelmus. — À Valerio Maximo.

Michael. — Cur illud nomen huic tribuis tempori ?

Vilhelmus. — Ob morem Gentilium.

Michael. — Quis is erat mos ?

Vilhelmus. — Pastores pecorum currebant hoc tempore nudi, habentes pelles inmanibus in honorem Panos Dei pastorum.

Michael. — In quod commodum isti sacrificabant ?

Vilhelmus. — Credebant quòd ab ovibus pelleret lupos : hinc vocatum est tempus Lupercale.

Michael. — Fiebant etiam voti compotes ?

Vilhelmus. — Ignoro, nam tunc temporis vitam non egi.

Severinus. — Poëtarum non semper vanæ sunt fabulæ.

Philippus. — Certè me iudice parum habent veri.

Severinus. — Habent mea sententia sæpe nihil præter veritatem.

Philippus. — Probes id, aliô qui fidem tibi non habeo.

Severinus. — De Fortuna fabulantur, quòd rotæ insistat.

Philippus. — Notum habui diu.

Severinus. — Istud veracissimè dicunt.

Philippus. — Fac mihi persuadeas.

Severinus. — Hactenus per aliquot dies curavimus cutem delicatissimè.

Philippus. — Prætereà quid ?

Severinus. — Et nunc instat tempus quo corpus rursus macerabimus.

Philippus. — Æstimas forte ieiunii tormentum.

Severinus. — Puto istud, nam carnes prohibentur, quæ solæ pascunt corpus.

Philippus. — Etiam pisces multos saginant.

Severinus. — Nervos adeò non roborant, ut caro.

Philippus. — Imò videas nonnullos pinguiores ex piscibus, quàm alios è carnibus.

Severinus. — Qui isti sunt ?

Philippus. — Monachi in cœnobiis, ubi Pythagoricè mensa instruitur.

Severinus. — Crassa illorum capita et ventres obesi certè è piscibus non fiunt, vel exurgunt.

Philippus. — Fortè extra limen monasteriorum vescuntur crudis carnibus.

Seuerinus. — Scio, et vidi, non solùm credo.

Philippus. — Et mihi visum est creberrimè.

Severinus. — In hisce semiseptem hebdomadibus esurialibus quo vescêris cibo ?

Philippus. — Pisis et pyris in fornace tostis.

Severinus. — Ficubus istis, qui rusticis mel sapiunt ?

Philippus. — Ita, illos ad panem edo cum nucibus.

Petrus. — Appetit nunc tempus, quo nullum toto anno est crudelius.

Matthæus. — Quod illud est adeò impium ?

Petrus. — Paschatis puto dies.

Matthæus. — Sunt isti tibi immanes et impii ?

Petrus. — Utique nam magna solet fieri cædes.

Matthæus. — Habetur tum semper bellum hoc tempore ?

Petrus. — Nescis istud ?

Matthæus. — Ignoro.

Petrus. — Nosti Thuringiam regionem Germaniæ Orientalis ?

Matthæus. — Nosco, ubi urbs Erphurdia est excellentior.

Petrus. — Ibidem duo sunt loci : unus ab Halece, alter à Vitulo nomen sortitus.

Matthæus. — Et quid posteà ?

Petrus. — Inter hos circa Pascha ingens bellum oritur.

Matthæus. — Etiam annuo ?

Petrus. — Imò quotannis duabus vicibus.

Matthæus. — Tempore dic quo ?

Petrus. — Circa Quadragesimæ auspicium, et ferias paschales.

Matthæus. — Cuius loci incolæ evadunt victores ?

Petrus. — Cùm exorditur esuriale tempus, illi de Halece agnominati.

Matthæus. — Quare illi ?

Petrus. — Quia diebus ieiunii piscis iste in coquinis et patinis dominatur.

Matthæus. — Quando illi triumphant de prælio, quibus Vitulus agnomen præbuit ?

Petrus. — Paschatis tempore.

Matthæus. — Qui hoc ?

Petrus. — Nam sequentibus diebus victitatur carnibus.

Matthæus. — Lepidum audio iocum.

Petrus. — Hoc quondam Erphurdiæ agens, nugari audivi.

Matthæus. — Satis festinum dicterium.