De vroolijke vrouwtjes van Windsor

Juffrouw Page.

Is hij al ten huize van den heer Ford, denkt gij?

Vrouw Haastig.

Zeker, hij is er al, of hij komt er zoo dadelijk; maar hij is echt separaat dol, dat zij hem in het water gesmeten hebben. Juffrouw Ford laat u vragen, dat gij terstond bij haar komt.

Juffrouw Page.

Ik kom op ’t oogenblik; ik moet eerst nog maar mijn jonge mensch hier naar school brengen. Zie, daar komt zijn onderwijzer juist aan: ’t is vandaag een vrije dag, naar het schijnt.

Hoe is het, Sir Hugo? geen school vandaag?

Evans.

Neen, heer Slapperman heeft frijaf checheven aan de knaapjes om te spelen.

Vrouw Haastig.

O die goeie mensch!

Juffrouw Page.

Sir Hugo, mijn man zegt, dat mijn zoon niets ter wereld leert uit zijn spraakkunst. Wees zoo goed en vraag hem eens het een en ander uit zijn taalboek.

Evans.

Kom hier, William, houd den kop op, kom!

Juffrouw Page.

Komaan, jongen, het hoofd op; antwoord uw meester; wees niet beschroomd.

Evans.

William, hoeveel chetallen is in het nomen?

William.

Twee.

Vrouw Haastig.

Nu, dan moet ik zeggen, ik dacht, dat er een meer zou wezen, want ze zeggen altijd: „Alle goeie dingen zijn drie.”

Evans.

Stil met uw chereutel!—Wat is slecht in het Latijn, William?

William.

Malus.

Vrouw Haastig.

Wel wel, die wat mal is, is daarom nog niet slecht, zeker niet.

Evans.

Chij sijt een schrikk’lijk onnoozelheid persoon, frouw; ik pit u, stil.—Wat is lapis, William?

William.

Een steen.

Evans.

En wat is een steen, William?

William.

Een kei.

Evans.

Neen, het is lapis. Ik moet u pitten, houd uw prein pij malkaar.

William.

Lapis.

Evans.

Prafo, William. Fan wie, William, worden de artikels ferleend?

William.

De artikels worden ontleend van het pronomen en de declinatie [312]is: singulariter nominativo, hic, haec, hoc.

Evans.

Nominativo hig, haeg, hog;—ik pit u, let wel op. Genitivo: hujus. Nu, hoe is de accusativus naamfal?

William.

Accusativo: hinc,— 47

Evans.

Ik pit u, heb uw chedachten, kind. Accusativo: hung, hang, hog.

Vrouw Haastig.

Hong hang hoog. Dat is een echte galgentaal, dat Latijn.

Evans.

Houd toch op met uw chesnater, frouw. Wat is de naamval in den focativus, William?

William.

O, vocativo,—o,—

Evans.

Petenk toch, William, de focatief is caret.

Vrouw Haastig.

Een karretje, goed op een zandweg.

Evans.

Frouw, houd op.

Juffrouw Page.

Stil toch!

Evans.

Hoe is de genitivus in de pluralis, William?

William.

De genitivus?

Evans.

Ja.

William.

Genitivo: horum, harum, horum.

Vrouw Haastig.

Wat, harem en hoerem! Maar eerwaarde! O jongen, jongen, dat is geen taal voor kinderen!

Evans.

Schaam u, frouwmensch!

Vrouw Haastig.

Gij doet verkeerd met het kind zulke woorden te leeren.—Hij leert het kind van hikken en van hakkelen; en dat doen ze wel van zelf; en dan dat hoerem, o, foei!

Evans.

Frouw, sijt chij maanziek? hebt chij tan cheen pechrip fan cheslachten en de numeri en de casus? Chij sijt een dwaas kristensmensch, als ik er maar een kan wenschen.

Juffrouw Page.

Ik bid u, zwijg.

Evans.

Seg mij nu, William, een paar declinaties fan de pronomens.

William.

O hé, die heb ik vergeten.

Evans.

Het is: qui, quae, quod; als chij vercheet uw qui’s, uw quae’s, uw quod’s tan moest chij worden chepritst. Cha nu heen en speel; cha.

Juffrouw Page.

Hij weet er toch meer van dan ik dacht.

Evans.

Hij is een choede wierige kop. Faarwel, mistress Page.

Juffrouw Page.

Goeden dag, beste Sir Hugo.—Ga naar huis, jongen.—Kom, wij houden ons te lang op.

Falstaff.

Juffrouw Ford, uw leedwezen heeft mijn lijden verslonden. Ik zie, dat gij toewijding bezit in uw liefde en dit zweer ik u te vergelden tot de breedte van een haar toe; niet alleen, juffrouw Ford, met eenvoudige liefdediensten, maar met al het toebehooren, bijbehooren en ceremonieel der liefde. Maar zijt gij nu veilig voor uw man?

Juffrouw Ford.

Hij is op de vogeljacht, waarde Sir John.

Juffrouw Page

(achter het tooneel). Hola, lieve juffrouw Ford, hola!

Juffrouw Ford.

Spoedig, Sir John, spoedig! die kamer in.

Juffrouw Page.

Zeg eens, mijn waarde, er is toch niemand hier in huis behalve gijzelf?

Juffrouw Ford.

Wel neen, niemand dan mijn eigen volk. 14

Juffrouw Page.

Is dat waar?

Juffrouw Ford.

Ja zeker.—(Fluisterend.) Spreek wat luider.

Juffrouw Page.

Nu waarlijk, ik ben blij, dat gij niemand hier hebt.

Juffrouw Ford.

Waarom?

Juffrouw Page.

Waarom? wel, vrouwtje, uw man heeft weer zijn oude vlagen. Hij gaat daar ginds zoo te keer tegen mijn man; hij schimpt op alle getrouwde mannen en hij vloekt op alle Eva’s dochters zonder onderscheid, en slaat zich op het voorhoofd en schreeuwt: „Bot uit, bot uit!” zoodat alles, wat ik ooit van dolheid gezien heb, zacht en kalm en geduldig was in vergelijking met de woede, die hem nu bevangen heeft. Ik ben blij, dat de dikke ridder niet hier is.

Juffrouw Ford.

Waarom? spreekt hij dan van hem?

Juffrouw Page.

Van niemand anders dan van hem; en hij zweert, dat hij de vorige maal, [313]toen hij hem zocht, in een waschmand het huis is uitgedragen; hij verzekert aan mijn man, dat hij op dit oogenblik hier is, en hij heeft hem en de rest van het gezelschap hun vogeljacht doen opgeven, om nog eens een proefje van zijn argwaan hier te geven. Maar ik ben blij, dat de ridder niet hier is; nu kan hij zich van zijn eigen dwaasheid overtuigen.

Juffrouw Ford.

Is hij al dicht bij, juffrouw Page?

Juffrouw Page.

Vlak bij, aan het eind van de straat, hij zal zoo dadelijk hier zijn.

Juffrouw Ford.

Ik ben verloren! de ridder is hier.

Juffrouw Page.

Wat! O, dan komt gij geheel te schande, en hij is een kind des doods. Foei! wat zijt gij voor een vrouw!—Hij moet weg, hij moet weg! Liever nog schande, dan moord en doodslag!

Juffrouw Ford.

Maar waar zal hij heen? waar blijf ik met hem? zou ik hem weer in de mand stoppen?

Falstaff.

Neen, ik ga niet weer in de mand. Kan ik niet weggaan eer hij hier is?

Juffrouw Page.

Ach God, drie broeders van Ford houden aan de deur de wacht met pistolen, opdat er niemand ontkome, anders zoudt ge nog kunnen wegsluipen vóór hij er is. Maar wat doet gij hier? 55

Falstaff.

Wat moet ik doen?—Ik wil in den schoorsteen kruipen.

Juffrouw Ford.

Daar schieten zij altijd hun vogelroeren in af.

Juffrouw Page.

Kruip in de bakoven.

Falstaff.

Waar is die?

Juffrouw Ford.

Daar zal hij ook zoeken, op mijn woord; geen kast of koffer, geen kist of spinde, geen kelder of put, of hij heeft een kort overzicht van al die plaatsen, en hij doorzoekt die op het lijstje af; er is geen mogelijkheid om u in huis te verbergen.

Falstaff.

Dan zal ik er uit gaan.

Juffrouw Page.

Als gij er uit gaat in uw eigen gedaante, dan zijt gij des doods, Sir John. Ja, als gij in een vermomming er uit kondt komen,—

Juffrouw Ford.

Hoe kunnen wij hem vermommen?

Juffrouw Page.

O lieve tijd, dat weet ik niet. Geen vrouwerok is wijd genoeg voor hem; anders kon hij een kap opzetten en een kindoek en een zakdoek nemen, en zoo ontsnappen.

Falstaff.

Lieve vrouwtjes, bedenkt toch iets; het onmoog’lijkste nog eer dan een ongeluk.

Juffrouw Ford.

Wacht! de moei van mijn meid, het dikke wijf van Brentford, heeft boven een rok hangen.

Juffrouw Page.

Op mijn woord, die zal hem passen; zij is even dik als hij; en dan is er ook nog haar linnen kap en haar kindoek.—Vlug naar boven, Sir John.

Juffrouw Ford.

Ga, ga, beste Sir John; juffrouw Page en ik, wij zullen wat linnen zoeken voor hoofdbedekking.

Juffrouw Page.

Vlug, vlug! wij komen u zoo dadelijk opdirken; schiet ondertusschen den rok vast aan.

Juffrouw Ford.

Ik gaf er wat voor, dat mijn man hem in die verkleeding aantrof; hij kan dat oude wijf van Brentford niet uitstaan; hij zweert er op, dat zij een tooverkol is en hij heeft haar het huis verboden en een pak slaag beloofd, als zij hier durft komen.

Juffrouw Page.

De hemel voere hem voor uws mans knuppel, en de duivel voere vervolgens den knuppel bij het slaan!

Juffrouw Ford.

Maar komt mijn man werkelijk daar aan?

Juffrouw Page.

Ja, in allen ernst, hij komt; en hij praat van de mand ook; de hemel weet hoe hij er van gehoord heeft.

Juffrouw Ford.

Daar zullen wij achter zien te komen; ik zal den knechts last geven de mand weer weg te dragen, zoodat zij hem weer aan de deur er mee ontmoeten, evenals de vorige maal.

Juffrouw Page.

Goed, maar hij kan zoo dadelijk hier wezen; wij moeten hem nu dadelijk als de heks van Brentford gaan uitdossen. 100

Juffrouw Ford.

Ik zal eerst aan de knechts zeggen, wat zij met de waschmand te doen hebben. Ga maar naar boven; ik breng dadelijk een paar doeken voor hem.

Juffrouw Page.

Aan de galg met dien ontuchtigen schelm! wij kunnen hem niet genoeg beetnemen.

Juffrouw Ford.

Vlug, mannen, neemt de mand weer op uw schouders; uw meester is vlak bij de deur; als hij u gelast haar neer te zetten, dan gehoorzaamt gij. Vlug, haast u!

Bardolf.

Heer, de Duitschers verlangen drie van uwe paarden te hebben; de hertog zelf komt morgen aan het hof, en zij willen hem te gemoet rijden.

Waard.

Wat kan dat voor een hertog zijn, die zoo met stille trom komt? Ik heb niets gehoord van zijn komst bij het hof. Laat mij eens met de heeren spreken. Zij spreken Engelsch?

Bardolf.

Ja, heer, ik zal hen bij u roepen.

Waard.

Mijn paarden kunnen zij krijgen, maar ik zal hen laten betalen; zij zullen er voor bloeden; zij hebben mijn huis een week lang in beslag genomen; ik heb mijn andere gasten moeten afwijzen; daarvoor moeten ze afschuiven; zij zullen er voor bloeden. Kom!

Evans.

Het is een fan te teuchtelijkste frouwenpersonen, die ik ooit chesien heb.

Page.

En zond hij aan u beiden die brieven tegelijkertijd?

Juffrouw Page.

Binnen een en hetzelfde kwartier.

Ford.

Vergeef mij, vrouw. Doe voortaan wat gij wilt.

Page.

Als ooit geloof kan doen. Goed, goed, niet meer

Want de onderwerping zij niet overdreven,

Gelijk voorheen de krenking. Maar onze aanslag

Zij doorgezet; door onze vrouwen worde

Den ouden dikken schelm een samenkomst,

Nog eens, voor ons vermaak, verleend, waarbij

Wij hem betrappen en te schande maken.

Ford.

Geen beter middel, dan wat zij daar noemden.

Page.

Wat! een afspraak om hem te middernacht in het park te ontmoeten? Onzin! hij komt niet.

Evans.

Chij segt, dat hij in te rifier cheworpen, en ferschrikkelijk cheslagen is als een oude frouw; mij dunkt, hij ferschrokken sal sijn en niet komen sal; mij dunkt, sijn fleesch chetuchtigd is en hij niet pecheerlijkheid sal sijn.

Page.

Dit denk ik ook.

Juffrouw Ford.

Uw zorg zij, wàt gij, als hij komt, hem aandoet;

Laat ons de zorg maar over, dàt hij komt.

Juffrouw Page.

Er loopt een sprookje van den jager Hoorne,

Die eens in Windsors park boschwachter was;

Die moet, den ganschen winter door, in ’t holst

Der nacht, steeds waren om een grooten eik,

Als hert, met groot en spitsgetakt gewei;

’t Geboomte doet hij dorren, ’t vee wordt krank;

De melkkoe geeft door hem geen melk, maar bloed;

Hij ratelt huiv’ringwekkend met een ketting;

Gij hebt wel van dat spook gehoord en weet,

Hoe onze suffe bijgeloovige oudjes

Dit sprookje van den jager Hoorne als waar

Tot onzen tijd in omloop deden blijven.

Page.

Zoo is ’t; nog zijn er velen, die bij nacht

Zich bij dien eik van Hoorn’ niet zullen wagen;

Doch waartoe dit? 41

Juffrouw Ford.

Doch waartoe dit? 41 Nu, zie, dit is ons plan,

Dat Falstaff bij dien eik ons zal ontmoeten

Als Hoorn’, met groote horens op den kop.

Page.

Nu, nemen wij dan aan, dat Falstaff komt,

En zoo vermomd; maar brengt gij hem hiertoe,

Wat doet gij dan met hem? wat hebt gij voor?

Juffrouw Page.

Ook dit is reeds bedacht, en wel als volgt:

Mijn dochter Anna en mijn kleinen zoon,

Met drie, vier and’ren van dat slag, vermommen

Wij tot kabouters, elfen, groen en wit,

Met held’re waslichtkroontjes op het hoofd

En ratels in de hand. Zoodra wij beiden

Tot Falstaff zijn genaderd, stormen zij

Woest, plotsling, uit een zaagkuil op ons af

Met een verward gezang; op dit gezicht

Ontvlieden wij verschrikt, in grooten angst;

Doch zij omringen fluks den wulpschen ridder

En knijpen hem op elfenwijs, en vragen,

Hoe hij op ’t uur van de’ elfendans het waagt,

Hij, ongewijde, in zulk een spookgestalte

Hun heil’ge plek te naad’ren.

Juffrouw Ford.

Hun heil’ge plek te naad’ren. En totdat hij

Heeft opgebiecht, wat hij daar doen kwam, gaan

De schijnbare elfen voort met hem te knijpen,

En branden hem met hunne lichten.

Juffrouw Page.

En branden hem met hunne lichten. Heeft

Hij zoo bekend, dan snellen we allen toe,

Onthoornen ’t spook en brengen hem met hoon

Naar Windsor weer.

Ford.

Naar Windsor weer. De kind’ren moeten goed

Geoefend zijn, of doen het niet naar eisch.

Evans.

Ik wil tie kinderen hunne chetragingen leeren, en ik wil self een Hans Aap sijn en ten ridder pranten met mijn licht.

Ford.

Voortreff’lijk; ik zal hun de maskers koopen.

Juffrouw Page.

Mijn Anna zal dan Elfenkoningin,

En fraai gekleed zijn in een wit gewaad.

Page.

Daarvoor koop ik de zijde;—(Ter zijde.) en onderwijl

Moet master Slapperman mijn Anna schaken

En haar in Eton trouwen.—Zend terstond

Op Falstaff iemand af.

Ford.

O, ik ga als heer Beek hem weer bezoeken,

En dan vertelt hij wis mij, wat hij doet;

Hij komt wel zeker.

Juffrouw Page.

Hij komt wel zeker. Twijfel daar niet aan;

Zorg maar voor maskers en de verd’re dingen,

Die voor het elfenspel benoodigd zijn.

Evans.

Aan ’t werk! Tit sijn ferwonderlijke

chenoechens, en recht teuchtsame schelmerijen.

Juffrouw Page.

Ga, juffrouw Ford, zend op Sir John vrouw Haastig

Fluks af, opdat wij weten, of hij komt.

En ik ga naar den dokter, die mijn woord heeft,

Dat hij, geen ander, trouwt met Anna Page.

Die Slapperman heeft land, maar is een ezel;

En toch, mijn man trekt hem aan allen voor;

De dokter heeft goed geld en groote vrienden

Ten hove; hij, geen ander, moge slagen,

Schoon twintigduizend beet’ren om haar vragen.

Waard.

Waar naar toe, boer? wat wilt gij, dikhuid? Spreek, geef geluid, deel mee, kort, bondig, vlug, snel!

Simpel.

Wel, heer, ik kom van den heer Slapperman, en moet Sir John Falstaff spreken.

Waard.

Daar, boven, is zijn vertrek, zijn huizing, zijn kasteel, zijn staatsiebed en zijn veldbed. ’t Is rondom beschilderd met de geschiedenis van den Verloren Zoon, versch en nagelnieuw. Ga, klop aan en treed binnen; hij zal met u spreken als een anthropophagianer; klop aan, zeg ik.

Simpel.

Daar even is een oude vrouw, een dikke vrouw, op zijn kamer gegaan. Ik zal zoo vrij zijn, heer, van te wachten, tot zij beneden komt, want ik heb eigenlijk met die vrouw te spreken.

Waard.

Wat, een dikke vrouw? de ridder kon wel eens bestolen worden. Ik wil hem roepen.—IJzerridder! Sir IJzer-John! ontlaad uw martiale longen! zijt gij daar? het is uw waard, uw Ephesiër, die u roept.

Falstaff

(van boven). Wat is er, mijn waard?

Waard.

Hier is een Boheemsche Tartaar, die er op wacht, dat uw dikke vrouw beneden komt. Laat haar beneden komen, mijn ijzerman; laat haar beneden komen; mijn kamers zijn fatsoenlijke kamers; foei, heimelijkheden, foei!

Falstaff.

Ja, goede waard, er was daar even een oude dikke vrouw bij mij, maar zij is al weer weg.

Simpel.

Ik bid u, Sir, was het niet de waarzegster uit Brentford?

Falstaff.

Ja zeker, gapermossel. Wat wilt gij van haar?

Simpel.

Mijn meester, Sir, mijnheer Slapperman, zag haar over de straat gaan en heeft mij naar haar toe gestuurd, om te hooren, Sir, of een zekere Nym, Sir, die hem een ketting heeft afgezet, den ketting heeft of niet.

Falstaff.

Ik heb met de oude vrouw daarover gesproken.

Simpel.

En wat zegt zij, Sir, als ik vragen mag?

Falstaff.

Wel, zij zegt, dat die eigen man, die den heer Slapperman zijn ketting heeft afgezet, hem die ontfutseld heeft. 39

Simpel.

Ik wenschte, dat ik met de vrouw zelve eens had kunnen spreken, ik had over nog iets anders met haar te spreken, ook van zijnentwege.

Falstaff.

En wat dan? laat hooren.

Waard.

Ja, kom, vlug!

Simpel.

Ik mag het niet verzwijgen, Sir.

Falstaff.

Verzwijg het, en gij zijt des doods.

Simpel.

Nu, Sir, het is verder niets dan van juffer Anna Page, om te weten, of het een geluk is voor mijn meester, als hij haar krijgt of niet.

Falstaff.

’t Is zoo, ’t is een geluk voor hem.

Simpel.

Wat, Sir?

Falstaff.

Als hij haar krijgt of niet. Ga en zeg maar, dat de vrouw mij dat gezegd heeft.

Simpel.

Mag ik zoo vrij zijn, dat te zeggen, Sir?

Falstaff.

Ja, knaap, zoo vrij als gij maar wilt.

Simpel.

Ik dank uw edelheid. Ik zal mijn meester blij maken met deze tijding.

Waard.

Gij zijt een geleerde, gij zijt een geleerde, Sir John. Was er daar een wijze vrouw bij u?

Falstaff.

Ja zeker was er, mijn goede waard, een die mij meer wijsheid geleerd heeft, dan ik ooit te voren in mijn leven leerde; en bovendien had ik geen leergeld te betalen, maar kreeg zelf mijn leergeld in klinkende munt uitbetaald.

Bardolf.

Ach God, heer, afzetterij! zuivere afzetterij!

Waard.

Waar zijn mijn paarden? geef er mij goede tijding van, kerlino!

Bardolf.

Op den loop met de spitsboeven, want nauwelijks hadden wij Eton achter den rug, of zij wierpen mij, die achter een van hen zat, in een modderpoel, en gaven den paarden de sporen, en gingen er van door als drie Duitsche duivels, drie doctor Faustussen.

Waard.

Zij zijn doorgegaan, hun hertog te gemoet, schurk. Zeg niet, dat zij aan den haal zijn; Duitschers zijn eerlijke lui.

Evans.

Waar is onze waard?

Waard.

Wat is er, Sir?

Evans.

Cheef acht op uw opnemingen. Er is een friend van mij chekomen in de stad, en die segt mij van drie Duitsche spitsboeven, die al te waarten van Readings, fan Maidenhead, fan Coleprook heeft afcheset, fan paarden en cheld. Ik seg u uit een choed hart, kijk toe; chij sijt een verstandig man en fol chrappen en spotpetoelingen, en het past niet foor u, dat chij petrogen wordt. Faar chij wel.

Cajus.

Waar is mijn waard de la Jartière?

Waard.

Hier, heer dokter, in perplexiteit en een twijfelachtig dilemma. 86

Cajus.

Ik niet kan sek wat het is, maar ’et is mij kewees kezek, dat gij maak groote préparation voor een duc d’ Allemagne; op mijn eer, daar is geen duc, dat de ’of weet te koom. Ik u dat zeg van goed ’art. Adieu.

Waard.

Houd den dief! schreeuw, schurk, loop!—Help mij, ridder, ik ben verloren!—Vlieg, loop, houd den dief! schreeuw, schurk! Ik ben verloren!

Falstaff.

Ik wenschte, dat de geheele wereld bedrogen was, want ik ben bedrogen, en op stokslagen onthaald er bij. Als het ter oore kwam van het hof, hoe ik getransformeerd ben geweest en hoe mijn transformatie gewasschen en geknuppeld is geworden, dan zouden zij al mijn vet uit mij uitsmelten, drup voor drup, en visscherslaarzen met mij insmeren; ik wed, dat zij mij met hun kwinkslagen zouden geeselen, tot ik ingeschrompeld was als een gedroogde peer. Ik heb geen geluk ter wereld meer gehad, sinds ik dien valschen eed deed bij het primero-spelen. Waarachtig, als ik niet te kortademig was om gebeden op te zeggen, zou ik boete gaan doen.

Nu, wie stuurt u weer hier?

Vrouw Haastig.

Wel, om de waarheid te zeggen, alle twee de partijen.

Falstaff.

De duivel haal’ de eene partij, en zijn moer de andere! dan zijn zij alle twee verzorgd.—Ik heb om harentwille meer uitgestaan, dan de booze onbestendigheid van ’s menschen natuur vermag te dragen.

Vrouw Haastig.

En hebben zij dan niets uitgestaan? Ja, wel, dat verzeker ik u, en spacieel een van de twee; juffrouw Ford, de goede ziel, is zoo bont en blauw geslagen, dat er geen blank plekje meer aan haar te bekennen is.

Falstaff.

Wat praat gij van bont en blauw? Ik ben geslagen tot alle kleuren van den regenboog; en ik ben op het punt geweest van opgepakt te worden als de heks van Brentford; want zonder mijn bewonderenswaardige tegenwoordigheid van geest en mijn slag om de bewegingen van een oude vrouw na te bootsen, zou een schoft van een gerechtsdienaar mij in het krot, in het gemeene krot, als een heks, geplakt hebben.

Vrouw Haastig.

Sir, laat mij eens op uw kamer met u praten; dan zult gij hooren, hoe de zaak loopt, en, ik verzeker u, gij zult op uw dreef zijn. Hier is een brief, die u iets vertellen zal. Goede zielen, wat is dat een gedoe, u bij elkander te brengen! Dit is zeker, een van u leidt geen godzalig leven, dat de hemel u zoo dwarsboomt.

Falstaff.

Kom mede op mijn kamer.