Hymni ecclesiae

Jam sanctius moves opus,

Tecum, Deus, deliberans:

Mundo recenti principem,

Tibique praeconem paras.

Homo creatur; hunc sacro

Coelestis oris halitu

Succendis, et vivam tui

Spirare das imaginem.

Ergo per omnes aequoris,

Telluris omnes et sinus

Regnabit: at memor sui

Deo minorem se gerat.

Heu, caeca cordis pravitas!

Jugum rebellis excutit;

Deo superbus nec timet

Aequare pulvis verticem.

Hinc quanta luctuum cohors

Incumbit orbi perdito!

O Christe, ni feras opem,

Spes tota sontes deseret.

Qui nos creavit, laus Patri;

Qui nos redemit, Filio;

Cujus movemur halitu,

Par sit tibi laus, Spiritus.

Ultricibus nos undique

Dum saucias telis, Deus,

Quis ferre, te praeter, queat

Moerentibus solatium?

Mundus facessat: nil opis

Favore praestat futili:

Fallacibus quin asperat

Alitque fomentis malum.

Flagella nos terrent tua;

Non illa spem demunt tamen:

Quae ferre nos jubes, Pater,

Fiunt medela vulnerum.

At impetus libidinum

Ferocientes comprime:

Haec vera nos vexant mala,

Sanare quae solus potes.

Quid ergo cessas? ingruunt

Intus forisque praelia;

Hosti-ne praeda mens erit

Christi redempta sanguine?

Audis precantes: anxiae

Spes blanda jam menti redit:

O Christe, tetros mors tua

Mortis pavores discutit.

Sit Trinitati gloria,

Quae sic flagellis quos amat

Exercet, ut clementiae

Rursum recordetur suae.

Lugete, pacis Angeli:

Mortalis en ultro Deus,

Culpae gerens imaginem,

Poenam nocentum sustinet.

Amoris O miraculum!

O cordis humani stupor!

Insons Deus neci datur;

Pigebit et sontes pati!

Nos sempiternis crux tua,

O Christe, flammis eruit:

Hie ure vindex, his seca,

Parcas in aeternum modo.

Caro reclamat; sed Patris

Urget voluntas: nos tua

Virtute da fortes sequi,

Jesu, quod exemplo doces.

Livore sanatos tuo,

Tuoque lotos sanguine,

Peccando ne novam sinas

Parare nos tibi crucem.

Qui Filium tradit, Patri,

Natoque sit laus victimae:

Par sit tibi laus, qui sacram

Succendis aram, Spiritus.

Tandem peractis, O Deus,

Sexto dierum limite,

Ponis modum laboribus,

Orbique plaudis condito.

At dum perenni septimam

Lucem quieti consecras,

En te reposcit denuo

Alter creatorem labor.

Te cuncta nempe praedicant;

Te terra, pontus, sidera

Cantu celebrant aemulo;

Peccator unus dissonat.

Tu pectus aufer saxeum;

Tu carneum pectus crea:

Et caritatis uberes

Fructus canent hymnum tibi.

Haec te juvant praeconia,

Si facta voci consonent:

Sic efficaci flectitur

Divina majestas prece.

Aeterna laus et gloria

Uni sit et trino Deo,

Qui cuncta nutu condidit,

Nutuque servat condita.

Rerum Creator omnium,

Nostros labores adjuva;

Ut casta Christi nomine

Nos vita dignos arguat.

Tu nempe sanctus et potens,

Placere das solus tibi:

Tu legis auctor das sequi

Quod lege praemonstras iter.

Cingunt iter pericula,

Tu lubricos firma pedes;

Et certiore fervidi

Pergemus ad metam gradu.

O meta felix, pax ubi

Et vera nos manet quies;

Ubi voluptatis sacro

Torrente potabis tuos!

Te mens, O alma Trinitas,

Anhelat ardens, te sitit:

Tua redemptis gratia

Aeterna redde praemia.

Supreme motor cordium,

Tu sanctitatis frugibus

Justos ab orbe condito

Tenore ditas perpeti.

Hic spes, fides et caritas

Dulci cohaerent vinculo:

Praesentis aevi post diem

Manebit una caritas.

O caritas! O Veritas!

O lux perennis! en erit,

Post tot labores, ut tuo

Tandem fruamur Sabbato.

Hic mille per discrimina

Semen gementes spargimus:

Illic ovante splendidam

Gestabimus messem manu.

Tu trine, tu potens Deus,

Fructus adauge quos petis:

Mox dona, justus arbiter,

Coelo coronabis tua.

Instantis adventum Dei

Poscamus ardenti prece:

Festisque munus inclytum

Praeoccupemus canticis.

Aeterna Proles feminae

Non horret includi sinu;

Fit ipse servus, ut jugo

Nos servitutis eximat

Mansuetus et clemens venit;

Occurre, festina, Sion:

Ultro tibi quam porrigit,

Ne dura pacem respuas.

Mox nube clara fulgurans

Mundi redibit arbiter,

Suique membra corporis

Coelo triumphator vehet.

Foetus tenebrarum, die

Cedant propinquo crimina:

Adam reformetur vetus,

Imago succedat novi.

Qui liberator advenis,

Fili, tibi laus maxima

Cum Patre, cumque Spiritu,

In sempiterna secula.

Jordanis oras praevia

Vox ecce Baptistae quatit:

Praeconis ad grandes sonos

Ignavus abscedat sopor.

Auctoris adventum sui

Tellus, et aether, et mare

Praegestiente sentiunt

Et jam salutant gaudio.

Mundemus et nos pectora:

Deo propinquanti viam

Sternamus; et dignam domum

Tanto paremus hospiti.

Tu nostra, tu, Jesu, salus;

Tu robur et solatium:

Arens ut herba, te sine

Mortale tabescit genus.

Aegris salutarem manum

Extende: prostratos leva:

Ostende vultum, jam suus

Mundo reflorescet decor.

Qui liberator advenis,

Fili, tibi laus maxima

Cum Patre, et almo Spiritu,

In sempiterna secula.

Statuta decreto Dei

Tandem propinquant tempora:

Emptus tot annorum mora

Affulget e coelo dies.

Patris nefando crimine

Proles jacebat saucia:

In mortis umbra conditum

Sedebat humanum genus.

Morti secundae debitos

Et sempiternis ignibus

Horrenda justi Judicis

Manebat expectatio.

Heu! quis ruinae tam gravis

Sarcire damna; quae manus

Afferre tam grandi queat

Parem medelam vulneri?

Tu, Christe, tu solus tuo

Delapsus e throno Deus,

Imagini potes tuae

Formam decusque reddere.

Rorate, coeli desuper;

Justumque foecundo sinu

Complexa tellus, perdito

Orbi salutem germinet.

Sit sempiterna laus tibi,

Verbum Patris factum caro,

Cum Patre, cumque Spiritu,

Nunc, et per omne seculum.

In noctis umbra desides

Dum somnus artus occupat,

Ad te, Deus, fidelibus

Mens excubat suspiriis.

Desiderate gentibus,

Verbum Patris, mundi salus,

Audi preces gementium,

Tandemque lapsos excita.

Adsis, Redemptor, et tuae

Plebis relaxans crimina,

Adae scelus quas clauserat

Reclude coelestes domos.

Qui liberator advenis,

Fili, tibi laus maxima

Cum Patre, cumque Spiritu,

In sempiterna secula.

Mundi salus qui nasceris,

Jesu puer; nos respice;

Da moribus castis tuam

Referre nos infantiam.

Fessos diurno dum levat

Labore nocturnus sopor,

Defende, Pastor, bestiis

Tuas ab infestis oves.

Qui natus es de Virgine,

Jesu, tibi sit gloria

Cum Patre, cumque Spiritu,

In sempiterna secula.

Missum Redemptorem polo

Novumque totus, qua patet,

Adoret orbis Principem

Natum Maria virgine.

Rerum creator omnium

Servile corpus induit;

Ut carne carnem liberans,

Ne perderet quos condidit.

Quod ante mundi tempora

Verbum Patris prodit sinu,

Obnoxius nunc tempori

Mortalis infans nascitur.

Foeno cubare sustinet,

Praesepe non horret Deus,

Et indiget lactis cibo

Cibus perennis coelitum.

Quae cardines mundi rotant

Manus ligantur fasciis:

Imbellis et plorans jacet,

Ut nos jacentes erigat.

Judex futurus seculi

Nunc blandus ad cunas vocat:

Amore tanto, mutui

Amoris exposcit vices.

Qui natus es de Virgine,

Jesu, tibi sit gloria

Cum Patre, cumque Spiritu

In sempiterna secula.

Jam desinant suspiria;

Audivit ex alto Deus:

Coeli patescunt; en adest

Promissa pax mortalibus.

Profunda noctis otia

Coelestis abrumpit chorus;

Natumque festo carmine,

Annuntiat terris Deum.

Specum sacratam pervigil

Dum turba pastorum subit,

Eamus, et castis pia

Cunis feramus oscula.

At quale nobis panditur

Intrantibus spectaculum!

Praesepe, foenum, fasciae,

Parens inops, infans puer.

Tu-ne ille, Christe, Filius

Et splendor aeterni Patris?

Illum-ne cerno qui levi

Orbem pugillo sustinet?

Sic est: verenda queis lates,

Fides penetrat nubila:

Agnosco quem proni vident,

Tremunt, adorant Angeli.

Agis magistrum vel tacens:

Ex hac cathedra nos doces

Vitare quod carni placet,

Caro quod horret perpeti.

Castos amores nutriens,

Sanans tumentes spiritus,

Divine, nostris, o Puer,

Praecordiis innascere.

Jesu, Redemptor omnium,

Summi Parentis unice,

Qui solus ante secula

Patri Deo par nasceris.

Tu nostra pax et gloria,

Spes una tu mortalium,

Intende quas tibi preces

De cordis ara fundimus.

Qui corporis nostri volens

Nascendo formam suscipis,

Divinitatis nos simul

Das esse consortes tuae.

Ad illud evectos decus

Tuere fratres; degener

Ne vita sontes pristinam

In vilitatem deprimat.

Hoc sancta te poscit dies,

Ortus dies tui memor,

Qua lucido surgens thoro

Sol verus orbem visitas.

Nunc ergo terra, nunc polus,

Vastique tractus aequoris,

Qui te dedit, festis Patrem

Laudare certent canticis.

Et nos, perennis o quibus

Salutis auctor nasceris,

Faustum triumphali juvat

Ornare concentu diem.

Qui natus es de Virgine,

Jesu, tibi sit gloria

Cum Patre, cumque Spiritu,

In sempiterna secula.

O qui tuo, dux Martyrum,

Praefers coronam nomine,

Non de caducis floribus

Tibi coronam nectimus.

Tuo cruenta sanguine,

Quam saxa fulgent pulchrius?

Aptata sacro vertici

Non sic micarent sidera.

Quot facta fronti vulnera,

Tot tela lucis emicant;

Et Angelo monstrat parem,

Quod prodit e vultu, jubar.

Tu prima Christo victimae

Vitam rependis victima,

Primusque testis aemulo

Deum fateris funere.

Tu primus ostensam tibi

Maris rubri sulcas viam:

Quot te sequentur Martyrum

Quibus praeis, exercitus!

Qui natus es de Virgine,

Jesu, tibi sit gloria

Cum Patre, cumque Spiritu,

In sempiterna secula.

Quid, obstinata pectora,

Verbo Dei resistitis?

Qui vos Deo plenus docet,

Hunc destinatis funeri.

Omnes in unum saeviunt,

Saxis gravant truces manus:

Hunc particeps Saulus necis

Per omnium dextras petit.

Quid hoc? repente panditur

Stellata coeli regia:

Ad dexteram Patris videt

Sublime stantem Filium.

Non deseris, dux, militem

Quem, Christe, spectans roboras;

Stas arbiter certaminis,

Futurus ipse praemium.

Deo mori sub judice

Pugnantis est victoria:

Dum grando saxorum pluit,

Nil sentit affixus polo.

Mens nempe largo vividae

Torrente lucis ebria,

Nil corporis memor sui,

Jam se beatis inserit.

Qui natus es de Virgine,

Jesu, tibi sit gloria

Cum Patre, cumque Spiritu,

In sempiterna secula.

Miris probat sese modis

Suos in hostes caritas;

Et blandiens et increpans

Amica semper caritas.

Qui stans perorabat sibi,

Cadens et expirans humi,

Lingua diserti sanguinis,

Suis perorat hostibus.

Audivit e coelo Deus

Suprema verba Martyris;

Dux Saulus, et testis necis

Necis fit ipse praemium.

Fractis jacens cervicibus,

Et sic perire laetior,

O Christe, dixit, suscipe

Quem pono pro te spiritum.

Tum blanda mors amabili

Sopore clausit lumina;

Ad lucis aeternae jubar,

Exutus artus, evolat.

Servire mensis pauperum

Id muneris quondam tui;

Conviva nunc dignus Deo,

Mensis supernis assides.

Tu nuptiali splendidus

Tui cruoris purpura,

Ad immolati transvolas

Admissus Agni nuptias.

Quid non, Deus, si respicis,

Humana possunt pectora?

Cujus triumphum pangimus,

Fac nos et exemplum sequi.

Qui natus es de Virgine,

Jesu, tibi sit gloria

Cum Patre, cumque Spiritu,

In sempiterna secula.

Tu, quem prae reliquis Christus amaverat,

O dulces hominis deliciae Dei,

Curarum socius, funeris et comes,

Et testis quoque gloriae.

Fortunate nimis, cui licitum fuit

Attrectare manu Verbum hominem Deum,

Hunc audire, oculis cernere, mutuo

Quin et colloquio frui!

Haec dos quanta fuit, cum tibi credidit

Sensus Christus amans pectoris intimos,

Quando monte super totus homo Deus

Sese numine vestiit?

Jesu tu placido dum recubas sinu,

Potas plena Deo vivida flumina;

Illapsu tacito se propius tuis

Numen sensibus inserit.

Ex hoc fonte Deum plenius hauseras;

Corpus destituit mens velut ebria;

Dic, cum blanda quies lumina clauserit,

Quae coelestia videris.

O sacros aditus! O bene mutui

Hac ignota tenus gaudia pectoris!

Quae non tela jacit divus amor sacris

His fornacibus incubans!

Hinc tu semper amans, semper amabilis:

Hinc et frontis honos, virgineus pudor;

Hinc coeleste jubar, quod superos decet,

Toto vertice funditur.

Hinc creber repetis, creber idem sonas:

Quidquid faris, amor, sic amor imperat:

Vix sese capiens aestuat, et suis

Pectus rumpitur ignibus.

Sit laus summa Patri, summaque Filio;

Sit par, sancte, tibi gloria, Spiritus:

Haec est certa fides, fontibus e tuis

Quam divinitus hausimus.

Quem nox, quem tenebrae, densaque nubila,

Circumfusa tegunt lumine splendidum,

Imbelles oculos terrificis Deus

Ne fulgoribus obruat.

O dilecte Deo, quam tibi clarius,

Dum tu vivis adhuc, se dedit aspici!

Tu secreta Dei, mentis et intimae

Rimaris penetralia.

Ceu pennis aquilae, raptus in aethera

Coelum mente petis, sidera transvolas;

Nil obstant rutili fulgura luminis,

Nudo Numine pasceris.

Aeterno genitum de Patre Filium,

Dempta nube, vides, eque Deo Deum

Descendisse sacros de patrio sinu

Castae Virginis in sinus.

In nos hoc potuit tantus amor Dei!

Terris ipse sui numinis immemor,

Nobis factus homo, se facit exulem,

Ut coelo trahat exules.

Per te sacra patent abdita vatibus:

Quae lux in tenebris fulgeat, indicas:

A quo vita fluit, principium petis,

Et primordia luminis.

Patri maxima laus, maxima Filio,

Amborumque sacro maxima Flamini:

Haec est certa fides, fontibus e tuis

Quam divinitus hausimus.

Sit qui rite canat te modo virginem,

Te scriptis celebrem dicat Apostolum,

Jungat veridicis te quoque Vatibus,

Christi te cano Martyrem.

Diri testis eras funeris, et comes,

Votis cum Domino fixus eras cruci;

Hoc tantum licuit tunc tibi mutuis

Respondere doloribus.

Pendens funerea Christus ab arbore,

Te matri miserae jam sine filio,

Natum substituit. Credere Virginem

Quam par est tibi virgini!

Tali deposito quid pretiosius?

Mater vera Dei jam tua dicitur,

Natus jure pari dicere; mortui

Jacturam reparas Dei.

Christus vocis egens, te morientibus,

Qua fas est, oculis discipulum docet,

Ex illa cathedra quam cruor imbuit,

Terris praedicat omnibus.

Christi fide comes, passibus aemulis,

Quo te duxit amor, te liceat sequi:

Ingens ille mihi sit favor, et pati

Cum Christo, simul et mori.

Sit laus summa Patri, summaque Filio;

Sit par, sancte, tibi gloria, Spiritus:

Haec est certa fides, fontibus e tuis

Quam divinitus hausimus.

Salvete, flores Martyrum,

In lucis ipso limine

Quos saevus ensis messuit,

Ceu turbo nascentes rosas.

Vos prima Christi victima,

Grex immolatorum tener,

Aram sub ipsam simplices

Palma et coronis luditis.

Quid proficit tantum nefas?

Quid crimen Herodem juvat?

Unus tot inter funera

Impune Christus tollitur.

Inter coaevi sanguinis

Fluenta solus integer,

Ferrum quod orbabat nurus

Partus fefellit Virginis.

Sic dira regis impii

Edicta quondam fugerat,

Christi figuram praeferens,

Moses receptor civium.

Qui natus es de Virgine,

Jesu, tibi sit gloria

Cum Patre, cumque Spiritu,

In sempiterna secula.

Molles in agnos ceu lupus,

Amens tyrannus irruit,

Et destinat promiscua

In strage Christum perdere.

Cunae redundant sanguine;

Sed in Deum frustra furit:

Unum petit tot mortibus,

Mortes tot unus effugit.

Matres, querelis parcite;

Quid rapta fletis pignora?

Agnum salutis obsidem

Denso sequuntur agmine.

Qui natus es de Virgine,

Jesu, tibi sit gloria

Cum Patre, cumque Spiritu,

In sempiterna secula.

Debilis cessent elementa legis:

Sat diu mentes timor occupavit:

Foedus aeterni stabilire Jesus

Coepit amoris.

Sole de vero radius, paterni

Luminis purus sine nube splendor,

Probra peccati puer ecce tinctus

Sanguine praefert.

Stillat excisos pueri per artus

Efficax noxas abolere sanguis:

Obligat morti pretiosa totum

Stilla cruorem.

Haec dies nomen tibi comparavit,

O Puer, pronus quod adoret orbis;

Et simul dici, simul ipse Jesus

Incipis esse.

Summa laus Patri; simul aequa Nato,

Qui suo mundum redimit cruore:

Par sit amborum tibi laus per omne,

Spiritus, aevum.

Felix dies, quam proprio

Jesus cruore consecrat!

Felix dies, qua gestiit

Opus salutis aggredi!

Vix natus, ecce lacteum

Profundit Infans sanguinem:

Libamen est hoc funeris,

Amoris hoc praeludium.

Intrans in orbem, jam Patris

Mandata promptus exsequi,

Statum praeoccupat diem,

Et qua potest fit victima.

Amore se facit reum,

Poenasque solvit innocens;

Sub lege factus legifer,

A lege nos ut eximat.

Quo Christus ictu laeditur,

Lex abrogata concidit;

Et incipit lex sanctior,

Mansura semper caritas.

Tu, Christe, quod non est tuum,

Nostro recide pectore:

Inscribe nomen, intimis

Inscribe legem cordibus.

Qui natus es de Virgine,

Jesu, tibi sit gloria

Cum Patre, cumque Spiritu,

In sempiterna secula.

Noxium Christus simul introivit

Innocens orbem; Pater, inquit, adsum:

Vindices poscat (venio paratus)

Ultio poenas.

Non placet fusus cruor hostiarum:

Quod mihi aptasti, Pater, ecce corpus;

Agnus implebo moriens figuras

Verus inanes.

Dixit; et Patris veneratus iram,

Sustinet vulnus silicis cruentae;

Et jugum legis subit ipse, servis

Ut juga demat.

Jam nihil carnem spoliare prodest;

Sed malas cordis resecare fibras;

Hoc opus; tali nova sanciuntur

Foedera lege.

Summa laus Patri; simul aequa Nato,

Qui suo mundum redimit cruore:

Par sit amborum tibi laus per omne,

Spiritus, aevum.

Victis sibi cognomina

Sumant tyranni gentibus:

Tu, Christe, quanto dignius

Ab his capis quos liberas!

Non alterum mortalibus

Aegris quod invocent datum,

Resurgerent quo mortui,

Perenne per quod viverent.

Tanti quod illi constitit,

Toto quod emptum sanguine,

Nostro-ne rursum crimine

Insana gens delebimus?

Sacro pati pro nomine,

Summi sit instar muneris:

Amara non mors amplius,

Fit mors per hoc amabilis.

Tu qui vocari sustines,

Jesu, salus mortalium,

Audi vocantes nos, tuo

Qui gloriamur nomine.

Qui natus es de Virgine,

Jesu, tibi sit gloria

Cum Patre, cumque Spiritu,

In sempiterna secula.