Insula thesauraria

Tota ea nocte, rebus ad sua quæque loca digerendis, navis omnis fervebat, amicique Spectabilis, sibi ad valedicendum, prosperumque reditum postulandum, lintratim venerant, quos inter et Herus Blandly, aliique sortis eiusdem. Nulla unquam mihi in Admiral Benbow, fuit nox, qua vel dimidio tanti laboris obrutus essem, et nunc iam fere confectus eram, quum paullo ante lucem naucurius sua fistula cecinit, qua suscitati nautæ confestim ad ergatam se contulerunt. Vel si alterum tantum fessus fuissem, stegam non deseruissem; tam enim mihi erant cuncta nova et insueta — concepta mandata, cata vox fistulæ, nautarum agilis ad sua loca concursus in languido lumine lucernarum navis.

“Nunc autem Barbecue, age, præcine nobis quandam cantilenam,” vox cuiusdam auditur.

“Veterem illam,” clamat alter.

“Eia, eia, sodales,” fatur Ioannes Longus, qui cum gralla sub axilla adstabat, subito verbis melodiaque mihi tam notis in aerem prorupit:

“Quindeni viri super cistam mortui” —

Cui tum universa caterva in choro accinit:

“Io-ho-ho lagenaque cannei!”

Ad tertium autem “ho!” vectem unisone propulerunt.

Memoria, etiam hoc excitato momento, puncto temporis me retro ad Admiral Benbow rapuit, mihique vocem navarchi in chorum incinentem audire videbar. Verum ancora mox in alto erat; mox ad proram pendula aquas verritabat; mox vela ventum capere, ac trahere, ripæ atque navigia utrimque regredi cœperunt; et antea quam ego decumbere, soporemque accire horæ, poteram, “Hispaniola” iter suum adversum Insulam Thesaurariam aggressa est.

Singula itineris narrare supersedeo. Iter satis prospere cessit. Navis se aptam comprobavit, nautæ item peritos se exhibuerunt, navarchus autem negotii sui omnino erat gnarus. Verumtamen, priusquam cursum ad Insulam Thesaurariam usque absolveramus, res duæ aut tres evenerunt, quas non præterire iuvabit.

Herus nimirum Arrow se etiam deteriorem præstitit, quam navarchus suspicatus erat. Ipse enim apud suos nulla erat auctoritate, eum quisque ad arbitrium tractabat. At ne hoc quidem summa malorum erat; nam post unum aut duos in alto dies, ipse in stega oculis caligantibus, genis rubentibus, lingua balbutiente, aliisque ebrietatis indiciis comparere cœpit. De stega semel iterumque cum dedecore iussus est decedere. Aliquoties etiam cadens sese læsit; alias dies integros in cama sua, iuxta impluvium iacebat; iterum alias diem unum aut duos fere sobrium se præbebat, muneraque sua pæne probe obibat.

Nos, interim, nullo pacto explorare poteramus, unde ipse temetum compararet. Id arcanum navis erat. Utut ei invigilabamus, in deprehendendo nihil profecimus; quum vero coram quæsivimus, nihil nisi risit ebrius, sobrius autem verbis disertis negabat se quidquam præter aquam bibere solitum.

Sic vero non solum ut officialis se inutilem reddebat, moresque suorum pervertebat, sed clarum quoque erat fore ut sese recta enecet; itaque nemo magnopere mirabatur, neque dolebat, quum quadam caliginosa nocte, mari turbulento ipse penitus evanuit, nec unquam postea visus est.

“Excussus!” inquit navarchus. “Igitur, viri, curá eum in vincula dandi liberati sumus.”

At vero nunc sine pronavarcho eramus; proinde utique necesse erat aliquem provehi. Naucurius Iob Anderson omnium in navi maxime probabilis videbatur, qui, itaque, veteri titulo retento, munere pronavarchi etiam fungebatur. Herus Trelawney vitæ nauticæ erat peritus, quæ scientia eius haud exiguo erat usui, quod tempore faciliori, etiam ipse excubare solebat. Gubernator autem Israel Hands nauta erat cautus, astutus ac veteranus cum summa experientia, qui si res postularet, omni fere in re fidem merebatur.

Longus Ioannes Silver huic valde confidebat, et sic, quoniam nomen eius hic incidit, cocum nostræ navis, ut nautæ facere solebant, Barbecue appello.

Hic grallam suam in navi e laqueo circum collum suspensum gerere solebat, ut ambarum manuum liberum usum haberet. Dignum visu erat, ut hic extrema gralla parieti applicita, singulisque navis motibus cedens, cocturam tanta stabilitate perfecit, quam quisque in terra firma tutus. Etiam curiosius aspectu erat quí etiam tempestate stegam transiret. Ubi spatia latiora erant, restim, aut duos deligatos habebat, quorum adminiculo Ioannes Longus — cuius annuli hi vocabantur — sese e loco in locum manibus propellebat, alias ope grallæ, alias hanc e collo pendentem tractans, et hoc tam celeriter, quam quisquam pedibus integris posset. Tamen aliqui nautarum, qui iam antea cum eo navigaverant, miserebantur eius, quod ad hoc devenisset.

“Non gregarius iste est, Barbecue,” gubernator aliquando mihi dixit. “Adolescens bene institutus fuit; et quum ita ei videtur, ut liber loqui valet; audax autem — leo, Ioanni Longo comparatus, nihil est! Vidi eum cum quatuor certantem, eorumque capita conquassantem — se inermi.”

Omnis caterva reverebatur eum, quin et parebat ei. Erat ei modus quidam proprius cum iis agendi, ac singulos singulis beneficiis sibi obstringere callebat. Erga me officiosum se præstare nunquam destitit; meque circa culinam semper libens videbat, cuius munditiei nihil erat comparandum; patinæ semper extersæ pendebant, in angulo autem psittacus suus in cavea sedebat.

“Veni modo, Hawkins,” dictitabat, “veni fabulatum cum Ioanne. Nemo, mi fili, te ei gratior. Age, conside, audique nova. En, Navarchum Flint — voco enim psittacum meum Navarchum Flint, de nomine famosi piratæ — en Navarchum Flint, prædicentem prosperum eventum nostri itineris. Nonne, Navarche?

Psittacus autem summa celeritate clamitare solebat, “Nummi octonarii! nummi octonarii! nummi octonarii! donec mirareris quod spiritus eum non deficeret, aut usque dum Ioannes mucinium suum caveæ superiniiceret.

“Iam isthæc avis;” dictitabat ipse, “est fortasse ducentorum annorum, Hawkins — plerique enim vivunt in æternum; atque siquis plura viderit flagitia, is diabolus ipse esse debet. Ista enim navigabat cum England — magno illo Navarcho England, pirata. Visit ipsa Madagascar, et Malabar, item Surinam, Providentiam, atque Portobello. Intererat ipsa expiscationi navium argento onustarum. Illic ista verba ‘Nummi octonarii’ didicerat, nec mirum; fuerunt enim eorum tercenta et quinquaginta millia, mi Hawkins! Etiam intererat quum ‘Viceroy of the Indies,’ haud procul a Goa, assultu capiebatur, ita sane interfuit; et tamen aspectu eam meram infantem credideris. At, nonne navarche, pulveres pyrios iam olfecisti?”

“Adsta ad divergendum[1]” vagit subinde psittacus.

“A, scitulum istud navigium, hæc avicula est,” solebat cocus dictitare, frustulumque sacchari ei e sacculo dare, quum avis clathra sua mordicare, ac maledicta, quæ fidem excedant effutire.

“Heu, mi puelle,” solebat Ioannes subiungere, “picem, quin manus inficias, tractare nequis. En exemplum misellæ, innocentis, senis aviculæ meæ, atra evomentis maledicta, quin quid effutiverit, sciat, nec dubites. Eodem modo malediceret, ut ita dicam, capellano præsente. Tum Ioannes solemni modo, sibi consueto, contrectabat suas capronas, ut hominem eum omnium probissimum crederes.

Interea Spectabilis a Navarcho Smollett gratia usque erat seiunctus. Nec Spectabilis id celavit; navarchum aspernabatur. Navarchus, vicissim, nullum verbum edebat, nisi rogatus, et tum acriter, breviter, et aride, nullo dispendio verborum. Pressus, fatebatur se de caterva haud æque iudicasse, quod aliqui eorum tam essent pernices quam exoptare posset, et quod omnes satis bene se gererent. Quod ad navim attinet, eam omnino adamavit. “Ea quidem, mi Here, una linea propius subibit ventum, quam id quispiam ab ipsa propria uxore exspectare possit. Sed,” subiungere solebat, “plus dicere non libet, nisi quod necdum reversi sumus, nec ista navigatio mihi placet.”

Spectabilis ad ista se avertens, mentoque sublato, in stega sursum deorsumque ambulare cœpit.

“Vel hilo plus cum isto,” dictitabat, “displodar.”

Interim et severiorem tempestatem experti sumus, quæ nihil nisi virtutes “Hispaniola” comprobabat. Omnes in navi bene contenti esse videbantur, nisi contenti fuissent, exingentissimi habendi essent; nam ut mea fert opinio, nulli unquam comites navigationis, sic ut isti fuerunt indulgentia emolliti, ex quo Noah sese arcæ suæ commiserat. Dupla enim portio cannei temperati vel minima etiam causa rata erat; diebus feriatis, veluti si Spectabili innotuit alicuius natales esse, offæ dispensabantur; atque in media navi semper apertum dolium stabat malorum, ut quicunque ita vellent, sibi tollere possent.

“Nullum unquam bonum inde provenire expertus sum,” dixit navarchus Doctori Livesey. “Corrumpe antemalinos[2] facies diabolos. Sic ego credo.”

Bonum tamen provenit e dolio malorum, ut audies; nam si id non adfuisset, indicio moniti non essemus, manuque proditionis cuncti perissemus.

Istud autem hunc in modum evenit.

Ut vento adversum insulam, quo tendebamus potiremur, invasimus etesias — apertius dicere vetor — et nunc iam eò in via eramus, diebus noctibusque cautissimis excubiis. Ratiocinio etiam liberalissimo hic dies erat ultimus futurus navigationis nostræ extrorsum; aliquando ea nocte, aut summum, postero die circa meridiem, in conspectum Insulæ Thesaurariæ venturi eramus. Ad Meridiano Meridiem cum Occiduo tendebamus, flabra secunda a latere nacti, mari tranquillo. “Hispaniola” constanter nutabat, prorale suum subinde undas attingens leni aspergine. Pedes a summo et ab imo cuncti trahebant; forti optimoque quisque erat animo, quod nunc iam tam prope finem primæ partis temerarii itineris nostri attigeramus.

Nunc, sole modo merso, laboribus meis cunctis peractis, mihi ad camam meam itanti, appetentia mali subitanea, suborta est. Recurri igitur ad stegam. Proreta[3] totus prorsum speculabatur adversum insulam. Gubernator sibi leniter sibilans oras velorum intuebatur, nec alius sonus percipi poterat quam aquarum, proram lateraque navis alluentium.

Toto corpore dolio immersus, vix unum illic mali reliqui reperi; sed ibidem in tenebris considens, sonitu aquarum, navique nutante sive obdormivi, sive vero prope ad id eram, quum subito aliquis gravi pondere strepituque prope me consedit. Dolium vacillabat ut ille scapulis suis huic innitebatur, ego autem iam prope assurgebam, quum ipse loqui cœpit. Vox erat Ioannis Silver, ac vix vel duodena verba exceperam, iam me ne pro mundo quidem prodidissem, quin potius illic iacebam tremens et auscultans, actus extremo pavore simul et curiositate; nam ex his duodenis verbis intellexi vitam omnium proborum in navi me unico niti.

1. ↑ Divergium, -ii, actus, aut locus divergendi, se, suum cursum, navim, equum aliquorsum — ad dextrum, ad lævum, sursum, deorsum, prorsum, retrorsum — divertendi. Hic de mandato agitur, quo nautæ parati adesse iubentur ad navim aliorsum flectendam, ad ventum, ex vento.
2. ↑ Antemalinus, -a, -um, quod est ante malum, i. e., arborem in navi, ex qua antenna suspensæ sunt; est locus habitationis nautarum gregariorum, vulgi; antemálinus, — gregarius, plebeius. Ut ex malo, fructu, id nomen adiectivum est, nihil obstare existimo quominus et de altero “malo” adhiberi possit ac liceat.
3. ↑ Proreta, -æ, m., nauta qui in prora excubias agit; “Si tu proreta isti navi es, ego gubernator ero;” Plaut., Rud. iv, 3,75

“Nequaquam, non ego,” inquibat Silver. “Flint erat Navarchus; ego, ob crus meum tigneum, stegarius. Eodem ictu ex pleno latere, ego crus amisi, senex vero Pew sua lumina. Princeps chirurgus is erat, qui mihi crus amputavit — collegio et cunctis rebus absolutis recens, manans Latinitate, doctrina scatens; postremo tamen veluti canis suspensus, et sole siccatus est ut cæteri apud Corso Castle. Hi erant homines Robert’s nempe hi, qui evaserunt, mutando nomina suarum navium — ‘Royal Fortune,’ et sic deinceps. Ego vero autumo, in quidcunque nomen impositum sit, id maneat. Sic et de ‘Cassandra’ factum est, quæ nos ex Malabar omnes salvos domum revexerat, postquam England cepisset ‘Viceroy of the Indies;’ idem de antiqua ‘Walrus,’ veteri navi Navarchi Flint, ut ego videram sanguine rubentem, auroque usque ad mergendum onustam.”

“A!” vox alterius audiebatur, ætate omnium in navi minimi, qui admiratione plenus esse videbatur, “is fuit flos totius caterva, nempe ille Flint!”

“Davis quoque omnium sententiis vir erat,” inquibat Silver. “Absque eo nunquam navigavi; primum sub England, dein sub Flint; hæc est summa meæ historiæ, nunc vero veluti meo proprio nomine, ut ita dicam. Inde ab England nongenta seposui, e servitio autem Flint duo millia. Nec hoc male sonat ab homine ante malum — tuta cuncta, in argentaria. Modo iam non agitur de merendo, comparcare modo nervus rei est, nec de hoc dubites. At ubi sunt nunc cuncti homines England? Nescio. Ubinam Flintiani? Heu, plerique in navi hac, læti si hic offam mereri possint — aliqui eorum mendicantes antehac. Senex Pew, excœcatus, quem pudere se decebat, quasi unus optimatum in Senatu Angliæ, mille ducentas erogat libras annuas. Ubinam ipse nunc est? Hem, mortuus, terra eum habet; at vero biennio ante, — ita vivam! — ipse idem pæne fame peribat. Solebat mendicare, furari, iugulare, et tamen fame laborabat, per Deos!”

“Ergo, revera parum hæc valent omnia,” fatur nauta iuvenis.

“Parum valent stultis; et hoc licet iures — illud perinde atque omne aliud,” refert Silver. “Verum hoc attende: tu iuvenis es, iuvenis, inquam, sed et vivax es ut sulphur. Vix oculos in te inieci, iam hoc perspexi, loquarque tecum tamquam cum viro.”

Facile intelliges qui sensus animi mei fuerit, quum hunc senem sycophantam audiebam alium iisdem verbis adulatoriis alloqui, quibus me allocutus erat. Haud plane dubito quin, si par fuissem, eum, trans dolium, trucidassem. Interim ipse pergebat, me testem suæ loquela se habere minime suspicatus.

“Tene hæc de viris fortunæ. Hi vitam rudem agunt, viam patibuli prosequuntur, sed edunt bibuntque, tamquam galli gallinacei pugnatorii; expeditione tamen finita, iam in sacculis eorum non asses ac libellas, sed talenta reperias. Ast maior pecuniæ pars in temetum effunditur et in lautitias, tum ad mare reditur in subucula. Hæc tamen non est via quam ego sequor. Ego etenim mea cuncta recondo, partem hic, partem illic, non nimium usquam, quod non omnino confido. Bene memineris, iam sum quinquagenarius; redux ex ista expeditione, virum agam serio. Etiam summum erit tempus, dices tu. A, ego profecto, interea ad genium vixi; nihil quod cor appetivit mihi negavi, dormivi molliter, omnique tempore, præterquam in mari, vescebar delicate. Et quinam ego incepi? Ante malum, ut tu!”

“Verumtamen,” interpellat alter, “nonne tota reliqua pecunia iam inaccessibilis est? Post hæc tamen Bristoliæ te visui haud audebis offerre?”

“Quid? Quonam in loco eam putas esse?” quærit Silver derisorie.

“Bristoliæ in argentariis, aliisque locis,” sodalis respondit.

“Ita sane est,” inquit cocus; “ita erat quum e porto solveramus. Sed per hoc tempus vetuscula mea domina eam totam habet. Iam et Spy-Glass est vendita, conductura, consuetudo, instructio; vetuscula autem ad me viam habet. Dicerem quidem tibi quem in locum, quia tibi fido, nisi id apud sodales zelotypiam pareret.”

“Adeone potes tuæ vetusculæ fidere?” quærit alter.

“Viri fortunæ,” refert cocus, “inter se plerumque parum confidunt, et hoc merito, mihi crede. Sed est mihi modus quidam, mihi est. Siquando sodalis aliquis restim suam deserit — talis qui me noverit, utique — is non in eodem cum sene Ioanne erit mundo. Fuerunt nonnulli qui Pew timerent, et aliqui qui Flint timerent; sed ipsemet Flint timebat me. Timuit ipse et fuit superbus. Caterva Flint omnium quas mare ferebat fuit asperrima; ipse diabolus dubitasset se cum iis mari committere. Atqui, tibi plane edico, ego homo gloriosus minime sum, et tu expertus ipse es quam facilis in conversando essem; sed quum stegarius eram, agni non erat vocabulum aptum ad significandos veteranos piratas Navarchi Flint. A, in navi senis Ioannis quid tibi expectandum sit, scire licebit.”

“Opportune mones, iam nunc fateor,” iuvencus respondit, “opusculum istud vix dimidio mihi gratum erat, antequam hanc tecum, Ioannes, loquelam habui; verum nunc, en manum meam.”

“Fortem te iuvencum probavisti, iuxta et alacrem,” respondit Silver, manum eius prehendens et quassans, ut totum dolium nutaret, “et in præstantiorem tutelam pro viris fortunæ, oculos meos nunquam conieci.”

Nunc demum intelligere cœpi sensum suorum verborum. “Viri fortuna” sua lingua, manifestum erat, nihil plus nec minus significare quam ordinarium piratam, scœnula autem quam subauscultaveram ultimus erat actus tentaminis corrumpendæ unius manuum probarum — ultimæ fortasse in navi. Sed quod ad hoc attinet, mox sententiam mutavi, nam Silver lenem edidit sibilum, tertius quis lento gressu accessit et iuxta eos consedit.

“Dick est sincerus,” fatur Silver.

“O ego probe novi Dick sincerum esse,” vox refert gubernatoris Israelis Hands. “Ipse stultus non est, non Dick iste,” vertitque cuneum tabaccæ in bucca ac spuit. “At huc ausculta,” pergit ille, “hoc unum est quod scire cupio, mi Barbecue, — quousque sic otiabimur hærebimusque quasi navis gyrovagorum? Iam Navarchi Smollett habeo pæne satis; iam, Hercle, plus satis me vexavit! Mihi in animo est illam diætam intrare, est, profecto. Eorum salsamenta, vina, cæteraque ego volo habere.”

“Israel,” inquit Silver, “caput tuum non magni est pretii, nec unquam fuit. Audire tamen, ut puto, vales; auriculæ saltem tuæ satis sunt magna. Nunc itaque, en quod tibi dicere habeo — cama tua erit in antico, arduam duces vitam, leniter loquéris, sobrium te præstabis, usque dum ego verbum edidero; et huic te, mi fili, concredere poteris.

“At, nonne, ego nec recusavi?” gannit gubernator. “Istud modo quæro, quando? Hoc tantum est quod quæro.”

“Quando! Dii immortales! clamitat Silver. “Iam si hoc scire velis, dicam tibi quando. Omnium postremo, quoad possum; atque tunc erit quando. Hicce est navigator præstantissimus, Navarchus Smollett, is regit hanc præclaram nostram navim pro nobis. Hicce est ille Spectabilis, et ille medicus cum mappa, cæterisque idgenus rebus — nonne ego nescio ubi insula sit. Nec tu plus, fatere. Tum, ergo, in votis mihi est, ut Spectabilis hic, atque medicus reperiant rem, atque, per Herculem! iuvent nos eam rem in navim nostram convehere. Tum videbimus. Si mihi de cunctis vobis, nebulones, quoad fidem certe constaret, darem operam ut Navarchus Smollett ad dimidium retro itineris nos veheret, antequam ictum ederem.”

“Quid? Omnes nos hac in navi, ut ego quidem existimabam, sumus nautici,” obvertit iuvencus Dick.

“Sumus omnes proræcolæ, dicere vis,” irritatus regerit Silver. “Nos quidem cursum dirigere valemus, sed quis nobis cursum præscribet? Atque hoc est, mei amici, in quo vos, a primo ad ultimum omnes destituti estis. Si meum valeret arbitrium, darem operam ut Navarchus Smollett nos, minimum, in etesias reveheret: tunc ab omni errore cursus tuti ac salvi essemus, perinde atque a penuria aquæ. Verum qui qualesque vos sitis, novi. Iam ego cum iis rem dirimam in insula, simulac sarcinam illam in constrato habuerimus, et dolendum id est. Sed tute beatum nunquam æstimas, nisi sis ebrius. Lacera mihi præcordia, ægro animo cum tui similibus navigo!”

“Leni animum, Ioannes Longe,” fatur Israel. “Quisnam te lacessit?”

“Eheu, quot celsas ego naves, reputa modo tecum, vidi nudis pugionibus captas? et quot agiles iuvencos in patibulis sole arescere?” ait Silver; et cuncta hæc ob idem propera, propera, atque propera. Auditisne me? Haud paucas ego res in mari vidi, vidi, inquam. Si modo tu tibi vitæ cursum præstitueres, nec cuique vento cederes, rheda vehereris, tu nempe. At non tu is es! Te novi. Cras habebis bucculam cannei tui, tum suspendaris.”

“Nemo nescit te, Ioannes, genus hircitallionis esse; sed et alii sunt ita ut tu gnari navim tractandi atque gubernandi,” regerit Israel. His tamen ioculi nunquam non grati erant. Nulli horum ita sublimes aridique exstiterunt, quin suam partem in iocando bono animo accepissent, ut sodales probos decet omnes.”

“Siccine?” suscipit Silver. “Ubinam illi nunc sunt? Pew erat ex eo genere, et ipse decessit homo mendicus. Ita fuit Flint, et ipse Savannæ ex canneo extinctus est. A, fuerunt illi caterva delicata, certe fuerunt, verumtamen ubinam sunt?”

“At vero,” quærit Dick, “quum vero eos destituerimus, quid de iis agemus?”

“Ecce meum hominem!” clamitat cocus admiratus. “Istud dixerim negotium. Ecquid tu existimas? Numne exponantur ut deserti? Is modus agendi England esset. Aut sint concidendi, tamquam mera suilla? Id secundum mentem Flint atque Billy Bones esset.”

“Billy fuit ad idgenus rem idoneus,” fatur Israel. “‘Mortui non mordent,’ solebat is dicere. At nunc et ipse est mortuus; iam et ipse nunc novit initium et finem rei eius; atque si unquam uspiam manus atrox in portum advenit, is Billy fuit.”

“Vera tu memoras,” inquit Silver, “fuit ille asper ac paratus; sed mihi ausculta; ego homo sum facilis — proprie ille vir ingenuus quem tu fateris; at nunc res seria est. Officium est officium, sodales. Ego sententiæ mortis suffragor. Nolo enim ut isti leguleii marini, modo in canaba, quum ego in Senatu fuero, et rheda vector, insperati domum veniant, tamquam diabolus tempore precum. Exspectate, hoc est meum consilium; sed quum tempus venerit, esto, ruat res!”

“Ioannes,” ait gubernator, “tu profecto vir es!”

“Ita certe dices, Israel, quum id videris,” inquit Silver. “Unum tantum mihi postulo — postulo mihi Trelawney. Vitulinum eius caput istis meis manibus de trunco eius divellam. Dick!” subiungit sermonem rumpendo, “fac subsilias velut dulcis puellus, afferque mihi malum, ut gulam meam quodammodo humectem.”

Fingere potes terrorem, qui me incessit! Exsilivissem et aufugissem, si vires mihi suppetivissent; sed artus mei, et cor me fefellerunt. Audivi Dick surgere, tum aliquis eum sistere videbatur, atque vox Hands exclamabat:

“O, fac mitte id! Noli de ea sentina sugere, Ioannes. Iube potius quid cannei inter nos circuire.”

“Dick,” fatur Silver, “tibi fidem habeo. Scito me illi doliolo mensura cavere. Illic est clavis; lagenulam complebis et huc afferes.”

Exsanguis præ terrore ut eram, facere non poteram quin cogitarem hunc fuisse modum quo Herus Arrow temeto illo potitus esset, quod eum perdidisset.

Dick brevi tantum abfuit, interim tamen Israel recta in aures coci sermocinari perrexit. Vix unum aut alterum verbum excipere potui, inde tamen gravia percepi nova; nam præter alia fragmenta, quæ eodem pertinebant, sequens sententia integra excipi poterat: “Ne unus quidem omnium se adiunget.” Unde palam erat aliquos nautas in officio usque permansisse.

Postquam Dick redivit, unus horum trium post alterum sumpsit lagenulam ac bibit — unus “Pro fortuna;” alter “In senem Flint;” Silver autem ipse fere cantilans dicebat, “En, in ipsosmet nos, sustinete sub vento, dabitur præmium, futatimque pulmentum.”

Tum subito lumen quoddam in me in dolio incidit, ac prospectans, reperi lunam illuxisse, atque medium supparum inargentasse, sinumque dolonis albicare, ac fere eodem tempore vox proretæ audiebatur proclamare, “Euoe, terra!”

Ingens inde pedum tumultus trans stegam oriebatur. Clare audiebam nautas e canaba et ex propodio sursum ruentes, ac subito e dolio prosiliens, tectus prævelio, puppim versus præceps ferebar, et in aperta stega ad assequendos Hunter Doctoremque Livesey, tempori emersi ad podium.

Illic iam omnes erant congregati. Fere eodem tempore cum luna emergente stratum nebulæ se levabat. E longinquo ad occiduo meridiem a nobis duos colliculos conspiciebamus circiter binis milliaribus inter se dissitos, et pone unum eorum tertium, altiorem, cuius vertex usque nebulis erat obsessus. Singuli horum trium speciem conicam acrem referebant.

Tantum vel iam in somnio vidi, quod e horribili pavore pauca minuta ante comperto necdum me omnino recepi. Tum vocem Navarchi Smollett mandata edentem percepi. “Hispaniola” una vel duabus lineis arctius sub ventum flectebatur, et nunc iam cursum tenebat, quo insulam ab oriente arctius præterveheretur.

“Nunc vero, nautæ,” alloquitur eos navarchus, postquam cuncta destinata erant, “quisquamne vestrum terram ante nos unquam vidit?”

“Ego vidi, mi Here,” respondit Silver. “Adaquavi illic cocus cum navi mercatoria.”

“Pulvinarium, ni fallor, a meridie est, pone pusillam insulam?” quærit navarchus.

“Sic, mi Here; Insulam Sceleti vocitant. Olim piratis erat summum perfugium, atque nauta qui nobiscum erat, cuncta nomina loci singularia noverat. Collis ille ad Aquilonem, Foremast Hill vocant; ibi sunt tres colles in ordine, Austrum versus vergentes — anterior, summus, medius, mi Here. Sed ille summus — scilicet ille magnus, cum nebula in vertice — vulgo Spy-Glass vocant, ab excubiis, quas tenebant, dum sub ancoris navi purganda erant occupati, ibi enim solebant naves suas purgare, cum bona tua venia.”

“Habeo hic mappam,” ait Navarchus Smollett, “Vide sis utrum idem sit locus.”

Oculi Ioannis Longi in recessu capitis sui, ut mappam accepit, flagrabant; sed e novo chartæ aspectu sciebam futurum ut exspectatio eum deceptura esset. Hæc enim non fuit mappa quam in cista Billy Bones inveneramus, sed imitamentum eius in omnibus accuratissimum — nominibus, altitudinibus, mensura profunditatis — unica re dempta, rubris crucibus ac notis. Quamcunque se deceptum senserit, Silver animo satis firmo erat, ne id proderet.

“Est, mi Here;” ipse respondit, “ille idem locus iste est, profecto; scitissime autem est delineatus. Valde miror, quisnam hoc fecerit. Piratæ, ut opinor, nimis fuerunt ignari. En, hicce est: ‘pulvinarium Navarchi Kidd’ — ipsum nomen quo socius meus nauta appellavit. Isthinc, a meridie, aquilonem versus, secundum littora occidua aquæ tractu vehementiori feruntur. Recte statuisti, mi Here,” subiicit ille, “quod ventum subivisti, ac sub mansisti. Enimvero, si propositum tibi est hic intrare, navimque subvertere, nullo in loco sunt aquæ ad id aptiores quam isthic.”

“Habeo tibi gratiam, mi homo,” respondit Navarchus Smollett. “Mox post tuam opem expetam. Interim abeas, licet.”

Oppido mirabar frigidam Ioannis constantiam, qua suam insulæ notitiam prodiderat; fateor etiam aliquo metu me affectum fuisse, quum eum adversum me venire videbam. Ipse, utique, nesciebat me testem auritum suæ consultationis fuisse in dolio, et iam nunc tanto horrore suæ atrocitatis, indolis bilinguis, potestatisque eram correptus, ut quum manum humero meo imponeret, invitus contremiscerem.

“En,” me affatur, “tibi suavissimum locum, istam insulam — locus amanus iuvenculis ad descendendum. Futurum iam est ut hic tute laves, conscendas arbores, et capellas venéris; tum et in illos ascendes colles tu ipse, instar capellarum. Eia, hoc efficit ut ipse iuvenescam. Vel ipsum ligneum crus prope obliturus eram. Iucundum est iuvenem esse, habereque digitos pedum decem, nec ea de re dubites. Siquando pusillum iter exploratorium tibi libuerit suscipere, roga modo senem Ioannem, iam ipse tibi viaticum, ad tecum ferendum, componet.”

Ac postquam me in humero amicissime compalpavisset, claudicando prorsum discessit, introrsumque descendit.

Navarchus Smollett, Spectabilis, atque Doctor Livesey in stega pone malum inter se colloquebantur; et utcunque sollicitus eram iis historiam meam narrare, interpellare eos mihi fas non erat publice. Dum varia consilia mecum volvitabam, quid potissimum causæ prætexerem, probabilis, Doctor Livesey me compellavit et ad se accersivit. Casu quodam fumam suam in imo reliquit, et quum absque tabacca se vel existere non posse existimaret, me ad proferendam misit; simul tamen ac satis prope ad eum fuissem, meque cum eo sine testibus agere posse sensissem, protinus ad hæc verba erupi: “Mi medice, sine ut tecum loquar. Fac ut navarchus atque Spectabilis in diætam conveniant, tum comminiscere causam ob quam me accersas. Nova habeo terribilia.”

Vultus medici pauxillum mutabatur, sed vel momento post sui compos factus est.

“Gratiam tibi habeo, Iacobelle,” respondit voce satis elata, “id solum erat quod scire cupivi,” acsi quid a me quæsivisset.

Hinc in calce conversus ad alteros duos recessit. Pauxillum hi colloquebantur, et, quamquam nullus eorum se consternatum prodebat, nec voce elatiori sonum edebat, ne sibilabat quidem, tamen palam erat Doctorem Livesey meum propositum iis nuntiasse; proximum enim quod audivi erat mandatum navarchi Iobo Anderson, qui signo per fistulam dato, omnes manus in stegam evocavit.

“Ephebi,” alloquitur nautas Navarchus Smollett, “aliquid quod vobis dicam habeo. Ista terra, quæ nobis sub oculis sita est, is locus est, quo navigavimus. Herus Trelawney, quum vir esset munificus, ut omnes novimus, modo paucis verbis a me sciscitabatur, quibus respondere poteram omnes et singulos vestrum hac in navi, supra et infra, officio satisfecisse, et hoc eum in modum, quo melius a nullis unquam expeto, quapropter ego, ille atque medicus descendemus subter in diætam, ut pro vestra salute bonaque fortuna propinemus, vobis autem canneus offeretur, ut pro nostra salute bonaque fortuna pocillum hauriatis. Dicam vobis quid ego hac de re sentiam: existimo actum esse generosum. Si vero et vos idem mecum sentitis, viro ingenuo, more nautico, ter acclamabitis.”

Acclamatio, utique, facta est — per se enim hoc sequebatur; sed tam sonore id factum est, tam plene tamque ex corde, ut vix mihi ipsi credere possem hos eosdem vitæ nostræ insidiari.

“Alterum Navarcho Smollett acclamemus,” hortabatur Ioannes Longus, postquam prima acclamatio evanuerat.

Hæc quoque plena voluntate edita est.

Post acclamationen finitam tres viri in interiora descendebant, et haud multo post in stegam nuntiatum est Iacobellum Hawkins in diæta desiderari.

Eo quum veneram, tres viros ad mensam discumbentes reperi, in mensa autem lagenam vini Hispanici, et aliquantum uvæ passæ iis antepositum, dum medicus, capillamento in gremio seposito fumabat, quod sciebam indicium esse animi turbati. Fenestra postica aperta erat, quod nox valde calebat, et luna in sulcata pone navim aqua resplendescere videri poterat.

“Itaque, mi Hawkins,” me hortatur Spectabilis, “aliquid tu habes dicere. Eloquere!”

Narrare itaque cœpi ut iussus eram, ac tam breviter et succincte retuli loquelas Ioannis Silver, quam poteram. Nullus eorum me interpellavit donec ad finem perveni, nec quisquam eorum vel se movit quidem, sed oculos in vultum meum defixos tenebant ab initio ad finem usque.

“Iacobelle,” mandat Doctor Livesey, “cape sedem.”

Me igitur iuxta se ad mensam considere iusserunt, pocillum meum vino compleverunt, manus uvis passis onerarunt, omnesque tres, unus post alterum capitis proclinatione mihi propinaverunt, salutem apprecati, servitiaque sua mihi polliciti propter meam animi fortitudinem, bonamque fortunam.

“Proinde, mi Navarche,” fatur Spectabilis, “tu recte iudicasti, ego autem perperam. Me asinum fuisse fateor, tuaque mandata exspecto.”

“Non magis asinum tute præstitisti quam ego, mi Here,” refert navarchus. “Nunquam enim ego nautas rebelles audivi aut vidi, quin indicia suæ rebellionis prodidissent, quæ neminem sanum, qui oculis polleret, decipere possent, sibique secundum id cavere. Sed caterva hæc,” subiungit, “me prorsus superat.”

“Navarche,” interpellat medicus, “bona tua venia dixerim, is Silver est. Homo perquam singularis.”

“Quin et gratiorem aspectum is præberet ex antenna oscillans, mi Here,” refert navarchus. “At hic sermo tantum est; ad nihilum nos ducit. Tria aut quatuor hic notanda animadverto, quæ cum venia Heri Trelawney singillatim memorabo.

“Tu, mi Here, es navarchus. Tuum est præcipere,” fatur Trelawney cum magnificentia.

“Notandum primum,” incipit Navarchus Smollett. “Iter nobis prosequendum est, quia reverti non licet. Si enim mandatum ederem ad revertendum, isti sine mora rebellarent. Notandum alterum, otium nobis suppetit — eousque saltem dum thesaurus reperiatur. Notandum tertium, sunt aliquot manus fidæ. Ergo, mi Here, serius aut citius ad luctam venietur; unum itaque habeo quod proponam, anticipemus tempus, die quodam propitio, quum isti minime exspectant, in luctam descendamus. Nonne, mi Here Trelawney, licebit nobis, ut spero, saltem tuos famulos domesticos in numero fidorum habere?”

“Uti ipsum me,” confirmat Spectabilis.

“Tres nobiscum,” numerat navarchus, “efficiunt septem, et nostrum Hawkins adnumerando. Quid nunc de fidis manibus?”

“Verosimillime censebis etiam homines proprios Heri Trelawney,” inquit medicus, “quos ipse sibi selegerat, priusquam Ioanni Silver occurrisset.”

“Quin,” refert Spectabilis, “Hands unus fuit ex meis.”

“Equidem existimabam Hands me fidere posse,” fatur navarchus.

“Quid, quod hi omnes sunt etiam Angli,” interpellat Spectabilis. “Mi Here, ipsam navim displosam cernere a cordis mei sententia non esset alienum.”

“Eheu, viri,” ait navarchus, “optimum quod suadere possim, parum est. Cœptui ac proposito stare, atque diligenter vigilare, optimum reor. Hoc autem operosum est, satis scio. Satius esset protinus confligere. At fieri nihil poterit, donec qui nobis fidi sint, experiamur. Acquiescamus igitur tempusque nostrum opperiamur; hoc censeo.”

“Iacobellus noster,” ait medicus, plus nobis prodesse poterit quam quiscunque alius. Nautæ nostri non diffidunt ei, et Iacobellus, insuper, etiam ephebus est rerum observator.”

“Hawkins mi, fiduciam tui habeo ingentem,” subiunxit Spectabilis.

Haud parum sum exacerbatus, quod me prorsus impotem sensi; et tamen, casu quodam fortuito et curioso, salus omnium per me venit. Interea, quot cunque verba serturi essemus, ex omnibus sex et viginti nonnisi septem eramus, quibus fiduciam habere nobis licebat, et ex his septem unus puer erat, ita ut adulti ex nostra parte sex tantum essent, adversum novemdecim eorum.

Aspectus littorum insulæ, quum postero mane in stegam veneram, omnino mutatus erat. Quamvis flabra iam penitus cessaverint, haud exiguum iter nocte emensi sumus, et nunc malacia detenti, circiter dimidium milliarium ad orientem cum austro a plano ac demisso littore orientali hærebamus. Solum insula arboretum cineracei fere coloris ex magna parte operiebat. Color quidem iste perpetuus passim ruptus erat in locis depressioribus per strata fulvæ arenæ, perinde atque celsioribus arboribus plurimis e specie pinuum — quæ alias arbores altitudine superabant — nonnullæ solitariæ, aliæ gregatim; coloratio tamen totius erat uniusmodi atque lugubris. Colles acribus lineamentis in sublime procurrebant supra virorem plantarum in nudos scopulos rupium. Cuncti eorum formas curiosas ferebant, Spy-Glass autem, quod cætera culmina tercentenis aut quadringenis pedibus celsitudine totius insulæ superabat, erat etiam per figuram suam maxime curiosum omnium, quippe quod fere undique præceps exsurgebat, fere ad instar columnæ, cui statua erat superimponenda.

Interim “Hispaniola” æstu oceani violenter volutabatur. Antennæ fere trochleas effregerunt, clavus huc et illuc trusitabatur, totaque navis vacillans, tamquam fabrica stridebat et gemebat. Ego interim cancellis posticis firmiter innitebar, atque mundus ante oculos meos vertigine gyrabat; nam quamvis satis aptus essem nauta quum in itinere versaremur, hic modus uno loco hærendi, lagenæque instar volutari, res mihi erat prorsus ignota, nec sine impetu nauseæ, præsertim mane, ieiunus, sustinere poteram.

Hæc fortasse in causa fuit — fortasse aspectus insulæ, cum arboretis suis cineraceis tristibusque, cum feris scopulis, atque venilibus undis, quas in littoribus præruptis tonare, ac spumantes confligere, videre et audire poteramus — quamquam sol splendebat calebatque, atque aves littorales vivaci stridore piscabantur, aut circa nos volitabant, facile cuipiam videri poterat quemque post tam diuturnam navigationem in terram descendere gratum esse futurum, at mihi aspectu insulae cor defecit, et ab hoc temporis puncto, vel de Insula Thesauraria cogitare in exosis habui.

Labores dimidii diei, nobis ingrati, nos exspectabant, quod nulla indicia venti videbantur, nam lintres promendæ erant et remiges adhibendi, navis autem ternis aut quaternis milliaribus circa angulum insulæ hæserat, remulcaque vectanda erat per angustum fretum in portum pone Insulam Sceleti. Ego me sponte mea pro una lintrium obtuli, quod nihil mei negotii erat. Æstus pæne ferri nequibat, atque nautæ labori suo save obmurmurabant. Lintri meæ Anderson præfuit, ipse autem loco disciplinam inter nautes sustinendi, non minus quam cæteri obganniebat.

“At,” inquit ille cum maledicto, “hoc non in æternum sic erit.”

Istud ego sinistrum indicium iudicavi; nam usque in eum diem quisque nautarum munia sua solerter et bono animo obibat; sed vel ipse conspectus insulæ frænum disciplinæ relaxavit.

Ioannes Longus per totum iter ad latus guberni adstabat, navimque regere iuvabat. Aditus illi tam erat cognitus quam palmus manus suæ; et quamquam nauta catapirator continuo plus aquæ indicabant quam mappa significabat, Ioannes nulli unquam dubio locum cessit.

“Refluxus iste nimium quam rodens est,” fatur ille, “et alveus hic, ut verbo utar vulgari, quasi pala est effossus.”

Eo ipso loco constitimus ubi in mappa locus ancoræ indicatur, circiter una tertia milliarii ab utrolibet littore, a solido nempe insulæ, atque ab Insula Sceleti. Fundus erat ex integro sabulosus. Sonitus ancoræ nostræ in aquam iactæ, totum fere gregem avium suscitavit, quæ exterritæ, strepentes et conclamantes nemora circumvolitarunt; sed vix uno minuto post iterum resederunt, iterumque silentium factum est.

Locus cæterum undique terra continebatur arbores ad margines usque aquæ tempore æstus, vegebant, littoribus plerumque planis, vertices autem collium longioribus intervallis in circuitu, unus hic, alter illic eminebat, in speciem amphitheatri. Duo rivuli, vel rectius paludes, se in hoc stagnum, ut vocaveris, effundebant; frondes vero his in partibus littoris venenoso quodam virore splendebant. Ex navi nulla vestigia domus, sive valli, conspici poterant, quod sub tegmine arborum latebat; ac nisi e mappa in impluvio cognitum esset, nos eramus primi, qui ancoram illic iecissent, ex quo insula se ex mari emersisset.

Aer omnino immotus hærebat, nec ullus sonus audiri erat, præter boatum fluctuum, ut foris, ad dimidium milliarium, littora rupesque verberabant. Odor quidam stagninus pulvinario impendebat — odor foliorum lixatorum stirpiumque putrescentium. Animadverti medicum naso halitantem, velut is, qui casu ovum putidum gustasset.