La Tronpretendantoj

KVARA AKTO

(Granda halo en la reĝa korto en Oslo. Reĝo Skule festenas kun sia hirdo kaj siaj estroj. Antaŭe maldekstre staras la honora seĝo, kie Skule sidas, riĉe vestita en purpurmantelo kaj reĝa ringo ĉirkaŭ la kapo. La tablo de la noktomanĝo, ĉirkaŭ kiu la gastoj trovis sidlokojn, streĉas sin de la honora sidloko al la fono. Rekte kontraŭe al Skule sidas Pål Flida kaj Bård Bratte. Kelkaj pli malaltstataj gastoj regaliĝas starantaj ĉe la dekstra flanko. Estas malfrua vespero; la halo estas brile lumigata. La festeno proksimiĝas al la fino; la viroj estas tre gajaj kaj ankaŭ parte ebriaj; ili trinksalutas unu la alian, ridas kaj parolas ĉiuj samtempe.)

PÅL FLIDA
(ekstaras kaj vokas por atento) Silento en la Halo; Jatgejr skaldo volas prezenti sian kanton honore al reĝo Skule.

JATGEJR

(ekstaras antaŭe meze sur la planko)

LA VIROJ DE SKULE
(eksaltas kun sturma ĝojego, levas la kruĉojn kaj kalikojn aeren, interfrapas la armilojn kaj ripetas:) Longe sidu Skule reĝ’! Saluton de viaj norvegoj!

REĜO SKULE
Dankon pro la kanto, Jatgejr skaldo! Ĝi estas tia, kia mi plej bone ŝatas ĝin; ĉar ĝi laŭdas miajn virojn same varme kiel min mem.

JATGEJR
Estas honoro por la reĝo, ke liaj viroj laŭdiĝas.

REĜO SKULE
Prenu ĉi tiun brakringon kiel skaldo-pagon, restu kun mi kaj servu min; mi volas havi multajn skaldojn ĉe mi.

JATGEJR
Bezoniĝos, sinjoro, se estu farendaj kantoj pri ĉiuj Viaj faroj.

REĜO SKULE
Mi volas esti trioble pli donacema ol Håkon; poemarton oni devas honori kaj gratifiki kiel aliajn grandajn farojn, tiom longe kiom mi estas reĝo. Eksidu; vi nun apartenas al la hirdo; ĉio kion vi bezonos doniĝos al vi senpage.

JATGEJR
(eksidas) Tio, kion mi bezonos, baldaŭ ege mankos al Vi, sinjoro.

REĜO SKULE
Kaj kio?

JATGEJR
Reĝaj malamikoj, pri kies fuĝo kaj falo mi povus fari kantojn.

MULTAJ INTER LA VIROJ
(sub ridado kaj aplaŭdo) Bone dirite, Islandano!

PÅL FLIDA
(al Jatgejr) La kanto estas bona; tamen iom da mensogo devas esti en ĉiu skalda verko, tiel ankaŭ en la via.

JATGEJR
Mensogo, sinjoro kortestro?

PÅL FLIDA
Jes; vi diras, ke neniu scias kie reĝo Håkon vagas; ne estas tiel; certa mesaĝo diras, ke Håkon estas en Nidaros.

REĜO SKULE
(ridetante) Jes, li honorigis la reĝan infanon kaj donis al ĝi reĝan nomon.

JATGEJR
Tion mi aŭdis; sed mi ne sciis, ke iu povus donaci, kion li mem ne posedas.

REĜO SKULE
Plej facile estas donaci, kion oni mem ne posedas.

BÅRD BRATTE
Sed streĉe devas esti iri mezvintre de Bergen al Nidaros, kiam oni devas almozpeti transporton.

JATGEJR
Estas rondiro por la Birkibejnoj; ili komencis en malsato kaj frosto; nun ili finas sammaniere.

PÅL FLIDA
En Bergen ĉirkaŭiras la famo, ke Håkon abnegacias la eklezion kaj ĉion kio estas sankta; li ne aŭskultis meson la novjartagon.

BÅRD BRATTE
Li havis sufiĉan ekskuzon por foresto, Pål; la tutan tagon li staris hakante siajn arĝentajn pladojn kaj pelvojn en pecojn; — ion alian li ne havis por pagi la hirdon. (ridado kaj laŭtvoĉa parolo inter la gastoj)

REĜO SKULE
(suprenlevas sian kruĉon) Nun mi trinkas al vi, Bård Bratte, kaj dankas Vin kaj ĉiujn miajn novajn virojn. Ĉe Låka Vi luktis kuraĝe por mi, kaj al Vi grandparte ni ŝuldas la venkon.

BÅRD BRATTE
Estis la unua fojo, kiam mi luktis sub Vi, sinjoro; sed mi baldaŭ komprenis, ke estas facile venki, kiam tia estro kiel Vi rajdas antaŭe en la aro. Sed domaĝe ke ni frapis tiel multajn, kaj pelis ilin tiel foren; nun pasos longa tempo, antaŭ ol ili kuraĝos ataki nin denove, mi timas.

REĜO SKULE
Atendu ĝis la printempo, kaj ni certe renkontos ilin. Nun Knut jarlo sidas kun tiuj kiuj savis sin sur la monto ĉe Tunsberg; kaj Arnbjørn Jonsson arigas virojn oriente en Viken; kiam ili opinias sin sufiĉe fortaj, ili certe aŭdigos de si.

BÅRD BRATTE
Tion ili ne kuraĝas post la granda perdo de viroj ĉe Låka.

REĜO SKULE
Ni ellogos ilin per ruzaĵo.

MULTAJ VOĈOJ
Jes, jes, — faru tion, sinjoro!

BÅRD BRATTE
Ruzaĵoj abundas ĉe Vi, reĝo Skule, Viaj malamikoj neniam ion scias, antaŭ ol Vi estas super ilin, kaj ĉiam estas Vi tie, kie ili malplej atendus.

PÅL FLIDA
Tial la Birkibejnoj nomas nin Vårbelgoj.

REĜO SKULE
Aliuloj diras Vargbelgoj; sed pri tio mi ĵuras, ke kiam ni venontan fojon renkontiĝos, la Birkibejnoj spertu, kiel malfacile estas senfeligi tiajn vargojn.

BÅRD BRATTE
Kun ilia bona volo ni ne renkontiĝos; fariĝos ĉaso tra la tuta lando.

REĜO SKULE
Tion ni ankaŭ faros. Unue ni purigos Viken, kaj subigos al ni la landon ĉi tie oriente; poste ni kolektos ŝipojn, velos ĉirkaŭ la promontoro kaj la tutan vojon norden al Nidaros.

BÅRD BRATTE
Kaj kiam Vi tiel venos al Nidaros, mi opinias, ke la kanonikoj ne malpermesos al Vi elporti la ĉerkon de Sankta Olaf al la tingejo, kiel ili faris ĉi-aŭtune, kiam Vi honoriĝis kiel reĝo.

REĜO SKULE
La ĉerko estu elportata; mi volas porti mian reĝan nomon tute leĝe.

JATGEJR
Kaj mi promesas verki grandan epopeon, kiam Vi estos mortiginta la dormantan viron!

(eksplodo de rido inter la viroj)

REĜO SKULE
La dormantan viron?

JATGEJR
Ĉu vi ne scias, sinjoro, ke reĝo Håkon nomiĝas “Håkon-dorm’”; ĉar li sidas kvazaŭ paralizita, depost kiam Vi prenis la regan potencon.

BÅRD BRATTE
Li kuŝas kun fermitaj okuloj, oni diras. Li eble sonĝas, ke li ankoraŭ estas reĝo.

REĜO SKULE
Ke li sonĝu; li neniam sonĝos sin al la reĝeco.

JATGEJR
Ke lia dormo fariĝu longa kaj sen sonĝoj, kaj mi ekhavos materialon por poemo.

LA VIROJ
Jes, jes! Faru kiel diras la skaldo!

REĜO SKULE
Kiam tiom da bonaj viroj konsilas la samon, la konsilo devas esti bona; tamen pri tio ni nun ne parolu. Sed unu promeson mi volas fari; — ĉiu el miaj viroj prenu armilojn kaj vestaĵojn, oron kaj arĝenton, kiel heredon kaj posedaĵon post tiu malamiko, kiun li faligos; kaj ĉiu viro havu tian dignecon, kian li faligos. Tiu, kiu mortigos vasalon, mem fariĝu vasalo; tiu, kiu mortigos administranton de distrikto, havu distrikton post la mortigita; kaj ĉiuj tiuj, kiuj antaŭe havas tiajn dignecojn kaj oficojn, ili rekompenciĝu reĝe alimaniere.

LA VIROJ
(eksaltas en sovaĝa ĝojo) Vivu, vivu reĝo Skule! Konduku nin kontraŭ la Birkibejnojn!

BÅRD BRATTE
Nun Vi estas certa pri la venko en ĉiuj bataloj!

PÅL FLIDA
Mi volas havi Dagfinn Bonde por mi; li havas bonan glavon, kiun mi longe deziris ekhavi.

BÅRD BRATTE
Mi volas havi la maŝkirason de Bård Torsteinsson; ĝi savis lian vivon ĉe Låka, ĉar ĝi rezistas kontraŭ hakoj kaj pikoj.

JATGEJR
Ne! Vi lasu ĝin al mi; ĝi konvenas pli bone por mi; vi ricevos kvin markojn de oro interŝanĝe.

BÅRD BRATTE
De kie vi prenos kvin markojn de oro, skaldo?

JATGEJR
Mi prenos ilin de Gregorius Jonsson, kiam ni venos norden.

LA VIROJ
(ĉiuj samtempe) Kaj mi volas havi — mi volas havi —

(La cetero fariĝas neklara en la bruo.)

PÅL FLIDA
For, ĉiu al sia loĝejo; memoru, ke vi estas en la halo de la reĝo.

LA VIROJ
Jes, jes! — vivu la reĝo, vivu reĝo Skule!

REĜO SKULE
Enlitigu vin nun, vi bonaj viroj! Ni sidis longe ĉe la trinkotablo ĉi-nokte.

HIRDANO
(kiam la aro estas ironta) Morgaŭ ni lotos pri la havaĵoj de la Birkibejnoj.

IU ALIA
Lasu la hazardon decidi!

IUJ
Ne, ne!

ALIULOJ
Jes, jes!

BÅRD BRATTE
Nun la Vargbelgoj batalas por la ursa pelto.

PÅL FLIDA
Kaj poste ili faligos la urson.

(Ĉiuj eliras en la fono.)

REĜO SKULE
(atendas ĝis la viroj foriris; la streĉo en liaj trajtoj malstreĉiĝas; li falglitas sur unu el la benkoj.) Kiom laca mi estas, morte laca. Tagon post tago stari meze en tiu svarmo, ŝajnigi rideton al la estonteco, kvazaŭ mi estus senskue certa pri la rajto kaj la venko kaj la feliĉo. Havi neniun homon kun kiu paroli pri tio, kio ronĝas min tiel dolore. (ekstaras kun esprimo de timo) Kaj la batalo ĉe Låka! Ke mi venkis tie! Håkon sendis sian armeon kontraŭ min; Dio devus dispartigi kaj dividi inter la du reĝoj, — kaj mi venkis, venkis, kiel neniu antaŭe venkis super la Birkibejnoj! La ŝildoj staris fikse en la neĝo, sed estis neniu malantaŭ ili; — la Birkibejnoj forkuris arbaren, trans vastejojn kaj stepetojn kaj deklivojn, tiel foren kiel la gamboj volis porti ilin. La nekredebleco okazis; Håkon perdis, kaj mi venkis. Estas kaŝita teruro en tiu venko.Vi granda Dio de la ĉielo, do ne estas iu certa leĝo tie supre, kiun ĉio sekvas? Ne estas iu venkanta potenco en tio, havi la rajton. (sovaĝe interrompante) Mi estas malsana, mi estas malsana! — Kial la rajto ne estus ĉe mia flanko? Ĉu ne estas kvazaŭ Dio mem volus certigi min pri tio, kiam li donis al mi la venkon? (cerbumante) La ebleco estas ambaŭflanke egala; — ne plumo pli peza sur unu taso de la pesilo ol ĉe la alia; kaj tamen — (skuas la kapon) tamen la pesilo pesas por Håkon. Mi havas malamon kaj ardajn dezirojn por ĵeti en la pesiltason; tamen la pezo estas por Håkon. Se la penso pri reĝa rajto senintence venas sur min, tiam estas ĉiam li, neniam mi, kiu estas la vera reĝo. Se mi vidu min kiel la ĝustan, tiam tio fariĝu per artaĵo; mi devas starigi troveman konstruaĵon, sagacan verkon; mi devas forpeli de mi memoraĵojn, kaj preni la fidon perforte. Tiel neniam estis antaŭe. Kio okazis, kio poste faris min tiel dubema? Ke la episkopo brulis la leteron? Ne, — per tio la necerteco fariĝis eterna; sed ĝi ne fariĝis pli granda. Ĉu Håkon do lastatempe faris iun grandan reĝan agon? Ne, siaj plej grandajn agojn li faris, kiam mi plej malmulte kredis je li. (eksidas dekstraflanke) Kio estas? Ha, estas strange; venas kaj malaperas kiel blua sortolumo; dancadas sur mia langopinto, kiel kiam oni perdis vorton ne povante retrovi ĝin. (eksaltas) Ha! Nun mi havas ĝin! Ne —! Jes, jes! nun mi havas ĝin! — “Norvegio estis regno, ĝi fariĝu popolo; ĉiuj fariĝu unu, kaj ĉiuj sciu en si mem, ke ili estas unu!” Post kiam Håkon diris ĉi tiujn frenezulajn vortojn, li ĉiam staras antaŭ mi kiel la ĝusta reĝo; — (timeme rigardas antaŭen kaj flustras:) Ĉu brilus Dia voko en ĉi tiuj strangaj vortoj? Ĉu Dio konservis la ideon ĝis nun, kaj volas ĝin elŝuti — kaj elektis Håkon kiel semanton?

PÅL FLIDA
(venas de la fono) Sinjoro reĝo, mi alportas novaĵon.

REĜO SKULE
Novaĵon?

PÅL FLIDA
Viro veninta de la fjordo, rakontas, ke la Birkibejnoj en Tunsberg metis siajn ŝipojn surmaren, kaj ke multaj viroj alvokiĝis en la urbon la lastajn tagojn.

REĜO SKULE
Bone, ni renkontos ilin — morgaŭ, aŭ iam.

PÅL FLIDA
Sinjoro, povus okazi, ke la Birkibejnoj intencus renkonti nin unue.

REĜO SKULE
Por tio ili ne havas sufiĉe da ŝipoj, kaj ankaŭ ne viraron.

PÅL FLIDA
Sed Arnbjørn Jonsson kunigas kaj viraron kaj ŝipojn el ĉie en Viken.

REĜO SKULE
Pli bone; ni batos ilin ĉiujn kiel ĉe Låka.

PÅL FLIDA
Sinjoro, ne estas facile bati la Birkibejnojn du fojojn laŭvice.

REĜO SKULE
Kaj kial ne?

PÅL FLIDA
Ĉar la Norvega sagao neniam rakontas, ke tiaĵo okazis en la antaŭa tempo. — Ĉu mi ne sendu spionojn suden al la Kapinsulo?

REĜO SKULE
Ne bezoniĝas; estas nigra nokto, kaj ankaŭ nebulo.

PÅL FLIDA
Nu ja, la reĝo plej bone scias; sed memoru, sinjoro, ke ĉiuj en Viken kontraŭas vin. La urbanoj en Oslo malamas vin, kaj se la Birkibejnoj venos, ili aliĝos al ili.

REĜO SKULE
(vigle) Pål Flida, ĉu ne estus imageble, ke mi tirus la Vikenanojn al mia flanko?

PÅL FLIDA
(rigardas lin en surprizo kaj skuas la kapon) Ne, sinjoro, tio ne estas imagebla.

REĜO SKULE
Kaj kial ne?

PÅL FLIDA
Ne, ĉar Vi ja havas la Trondhejmanojn ĉe Via flanko.

REĜO SKULE
Trondhejmanojn kaj Vikenanojn, ambaŭ mi volas havi!

PÅL FLIDA
Ne, sinjoro, ne fareblas.

REĜO SKULE
Ne imagebla; ne farebla! Kaj kial — kial ne?

PÅL FLIDA
Ĉar la Vikenano estas Vikenano kaj la Trondhejmano estas Trondhejmano, kaj ĉar la sagao ne rakontas pri io alia, kaj ĉar ĉiam estis tiel.

REĜO SKULE
Jes, jes, vi pravas. Foriru.

PÅL FLIDA
Kaj mi neniun spionon sendu?

REĜO SKULE
Atendu ĝis mateniĝo. (Pål Flida eliras) La Norvega sagao ne rakontas pri tiaĵo; neniam antaŭe estis tiel. Pål Flida respondas al mi, kiel mi respondis al Håkon. Ĉu estas ŝtupoj supre kaj sube? Ĉu Håkon same altiĝas super mi, kiel mi altiĝas super Pål Flida? Ĉu Håkon ekhavus vizion de la nenaskitaj ideoj, kaj ne mi? Kiu estis egale alta al Harald Belhararo, kiam sidis reĝo sur ĉiu promontoro, kaj li diris: Nun ili falu; de nun estu nur unu? Li falĵetis la malnovan sagaon, kreis novan sagaon. (Paŭzo; li paŝas tien kaj reen; poste li haltas.) Ĉu viro povas preni la vokon de Dio de iu alia, tiel kiel li povas preni armilojn kaj oron de sia faligita malamiko? Ĉu reĝa pretendanto povas preni la reĝan taskon sur sin, tiel kiel li surprenas la reĝan mantelon? La kverko, kiu faliĝas por dika ŝiptabulo, ĉu ĝi povas diri: Mi volas esti la masto de la ŝipo, mi volas preni la taskon de la pino, montri rekte kaj brile supren, porti oran ventomontrilon supre, frapi per blankaj, ŝvelantaj veloj en la sunlumo, kaj esti vidata de homoj fore, fore? — Ne, ne, vi peza, tubera kverkotrunko, via loko estas la kilo; Tie vi kuŝu kaj estu utila; silenta kaj nevidata de ĉiu okulo supre en la tago; — vi estas tiu, kiu stabiligas la ŝipon en ventego; la masto kun ora ventmontrilo kaj kun ŝvelantaj veloj konduku ĝin antaŭen al la nova, al la nekonata, al fremdaj bordoj kaj al la estonta sagao! (ekscite) Post kiam Håkon ekdiris sian grandan reĝan penson, mi ne vidas iun alian penson en la mondo, krom tiu sola. Se mi ne povas preni ĝin kaj fari ĝin vero, mi vidas neniun penson por kiu lukti. (pensante) Kaj ĉu mi ne povas tion fari? Se mi ne povus, kial mi do amus la penson de Håkon?

JATGEJR
(envenas de la fono) Pardonu, sinjoro reĝo, ke mi venas.

REĜO SKULE
Bone ke vi venas, skaldo!

JATGEJR
Mi aŭdis la urbanojn paroli enigme en la loĝejo pri tio, ke —

REĜO SKULE
Atendu pri tio. Diru al mi, skaldo; vi, kiu multe vojaĝis en fremdaj landoj, ĉu vi iam vidis virinon ami fremdan infanon? Ne nur ŝati ĝin, — ne tion mi aludas; sed ami ĝin, ami ĝin el la plej ardanta amo de la animo.

JATGEJR
Tion faras nur tiuj virinoj, kiuj ne havas proprajn infanojn por ami.

REĜO SKULE
Nur tiuj virinoj —?

JATGEJR
Kaj pleje tiuj virinoj, kiuj estas malfekundaj.

REĜO SKULE
La malfekundaj —? Ili amas la infanojn de aliuloj el sia plej ardanta amo?

JATGEJR
Tio ofte okazas.

REĜO SKULE
Kaj ĉu tio ne ofte okazas, ke tia malfekunda virino mortigas la infanon de iu alia, ĉar ŝi mem neniun havas?

JATGEJR
Ho jes; sed tiel ŝi ne agas saĝe.

REĜO SKULE
Saĝe?

JATGEJR
Ne, ĉar ŝi donas la donacon de aflikto al tiu kies infanon ŝi mortigas.

REĜO SKULE
Ĉu vi trovas la donacon de aflikto tiel valora?

JATGEJR
Jes, sinjoro.

REĜO SKULE
(rigardas lin ekzamene) Estas kvazaŭ du homoj en vi, islandano. Se vi sidas inter la korta gvardio en ĝoja societo, vi kovras ĉiujn viajn pensojn per jako kaj mantelo; sed sola kun vi, aspekte vi estas el tiaj, kiajn oni dezirus elekti kiel amikojn. Kiel tio klariĝas?

JATGEJR
Kiam Vi iras por naĝi en la rivero, sinjoro, Vi ne malvestas Vin, kie la preĝejvizitantoj preterpasas; sed Vi serĉas por Vi kaŝejon.

REĜO SKULE
Kompreneble.

JATGEJR
Mi havas la pudoron de la animo; tial mi ne malvestas min, kiam multaj homoj estas en la halo.

REĜO SKULE
Hm. (mallonga paŭzo) Diru al mi, Jatgejr, kiel okazis, ke vi fariĝis skaldo? Kiu instruis al vi poezion?

JATGEJR
Poezion oni ne lernas, sinjoro.

REĜO SKULE
Oni ne lernas, ĉu? Kiel do okazis?

JATGEJR
Mi ricevis la donacon de aflikto, kaj jen mi fariĝis skaldo.

REĜO SKULE
Nu, do estas la donaco de aflikto, kiun la skaldo bezonas?

JATGEJR
Mi bezonis la aflikton; estas aliaj, kiuj bezonas la ĝojon — aŭ la dubon —

REĜO SKULE
Ankaŭ la dubon?

JATGEJR
Jes; sed la dubanto devas esti forta kaj sana.

REĜO SKULE
Kaj kiun vi nomas nesana dubanto?

JATGEJR
Tiun, kiu dubas pri sia propra dubo.

REĜO SKULE
(malrapide) Tio aspektas la morto.

JATGEJR
Estas pli malbone; estas la krepusko.

REĜO SKULE
(rapide, kvazaŭ skuante la pensojn el si) Kie estas miaj armiloj! Mi volas lukti kaj agi, — ne pensi. Kion vi volis informi al mi, kiam vi envenis?

JATGEJR
Mi volis informi kion mi observis en la loĝejo. La urbanoj kaŝe parolas inter si; ili ridas spite kaj demandas ĉu ni scias certe, ke reĝo Håkon estas okcidente; estas io pri kio ili ĝojas.

REĜO SKULE
Ili estas Vikenanoj, kaj la Vikenanoj kontraŭas min.

JATGEJR
Ili mokas, ke la sankta ĉerko de reĝo Olaf ne povis esti portata al la tingejo, kiam Vi elektiĝis reĝo; ili diras ke estas malbona aŭguro.

REĜO SKULE
Venontan fojon kiam mi venos al Nidaros, la ĉerko estu elportata; ĝi staru sub libera ĉielo, eĉ se mi tiru la Olaf-preĝejon en ruinon, kaj vastigu la tingejon sur la grundon, kie ĝi staris!

JATGEJR
Forta faro estas tio; sed mi verkos kanton prie, same fortan kiel la ago.

REĜO SKULE
Ĉu vi havas multajn neverkitajn poemojn, Jatgejr?

JATGEJR
Ne, sed multajn nenaskitajn; ili semiĝas unu post la alia, ricevas vivon, kaj tiam ili naskiĝas.

REĜO SKULE
Kaj se mi, kiu estas reĝo kaj havas la potencon, se mi mortigus vin, ĉu tiam ĉiu nenaskita poezia ideo en vi, mortus kune kun vi?

JATGEJR
Sinjoro, estas granda peko mortigi belan ideon.

REĜO SKULE
Mi ne demandas ĉu estas peko; sed mi demandas ĉu estas fareble!

JATGEJR
Mi ne scias.

REĜO SKULE
Ĉu vi neniam havis alian skaldon kiel amikon, kaj ke li priskribis al vi grandan, belegan poemon, kiun li volis verki?

JATGEJR
Jes, sinjoro.

REĜO SKULE
Ĉu vi ne deziris mortigi lin por preni lian ideon kaj mem verki la poemon?

JATGEJR
Sinjoro, mi ne estas malfekunda; mi havas proprajn infanojn; mi ne bezonas ami tiujn de aliuloj. (eliras)

REĜO SKULE
(post paŭzo) La Islandano certe estas skaldo. Li parolas la profundan veron de Dio mem ne sciante, — Mi estas kiel malfekunda virino. Tial mi amas la reĝan ide-infanon de Håkon, amas ĝin el la plej ardanta amo de mia animo. Ho, se povus mi adopti ĝin! Ĝi mortus inter miaj manoj. Kio estas pli bona, aŭ ke ĝi mortu inter miaj manoj, aŭ ke ĝi kresku granda inter la liaj? Ĉu mi havos pacon en la animo, se tio okazos? Ĉu povas mi rezigni? Ĉu povas mi stari vidante, ke Håkon starigas al si tian postmortan reputacion! — Kiel morte kaj malplene estas ene en mi, — kaj ĉirkaŭe. Neniu amiko —; la Islandano! (iras al la pordo kaj vokas:) Ĉu la skaldo foriris el la korto?

HIRDANO
(ekstere) Ne, sinjoro, li staras en la antaŭhalo parolante kun la gardanto.

REĜO SKULE
Diru ke li envenu! (iras malsupren al la tablo; post iom envenas Jatgejr) Mi ne kapablas dormi, Jatgejr; estas ĉiuj tiuj reĝaj pensoj, kiuj tenas min maldorma, sciu.

JATGEJR
Mi komprenas, ke estas pri la reĝaj pensoj kiel pri tiuj de la skaldo. Ili plej alte flugas kaj plej bone kreskas, kiam estas silento kaj nokto ĉirkaŭe.

REĜO SKULE
Ĉu tiel estas ankaŭ pri tiuj de la skaldo?

JATGEJR
Jes, sinjoro; neniu kanto naskiĝas sub taga lumo; ĝi povas esti skribata en sunlumo; sed ĝi kreas sin en silenta nokta horo.

REĜO SKULE
Kiu donis al vi la donacon de aflikto, Jatgejr?

JATGEJR
Tiu, kiun mi amis.

REĜO SKULE
Ŝi do mortis?

JATGEJR
Ne, ŝi perfidis min.

REĜO SKULE
Kaj sekve vi fariĝis skaldo?

JATGEJR
Jes, sekve mi fariĝis skaldo.

REĜO SKULE
(kaptas lian brakon) Kiun donacon bezonas mi por fariĝi reĝo?

JATGEJR
Ne tiun de la dubo; ĉar tiam Vi ne tiel demandus?

REĜO SKULE
Kiun donacon bezonas mi?

JATGEJR
Sinjoro, Vi ja estas reĝo.

REĜO SKULE
Ĉu vi ĉiun momenton estas certa, ke vi estas skaldo?

JATGEJR
(momenton rigardas lin silente, kaj demandas:) Ĉu Vi neniam amis?

REĜO SKULE
Jes, iam, — fajre, belege kaj peke.

JATGEJR
Vi havas edzinon.

REĜO SKULE
Ŝin mi prenis por naski al mi filojn.

JATGEJR
Sed Vi havas filinon, sinjoro, — milda kaj belega filino.

REĜO SKULE
Se mia filino estus filo, mi ne demandus al vi, kiun donacon mi bezonus. (ekkrie) Mi devas havi iun ĉe mi, kiu obeas min sen mema volo, — kiu absolute fidas min, kiu tenas sin tute al mi en bono kaj malbono, kiu nur vivas por lumi kaj varmigi mian vivon, kiu devas morti se mi falos. Donu al mi konsilon, Jatgejr skaldo!

JATGEJR
Aĉetu al Vi hundon, sinjoro.

REĜO SKULE
Ĉu ne homo servus?

JATGEJR
Por tia homo Vi devus longe serĉi.

REĜO SKULE
(subite) Ĉu vi volas esti tiu por mi, Jatgejr? Ĉu vi volas esti mia filo? Vi ricevu la Norvegan kronon herede, — Vi ricevu landon kaj regnon, se vi volas esti mia filo, vivi por mia vivotasko kaj fidi min!

JATGEJR
Kaj kiun garantion metus mi, por ne hipokriti —?

REĜO SKULE
Forĵetu vian taskon en la vivo; neniam plu verku; tiam mi kredos vin!

JATGEJR
Ne, sinjoro, — estus aĉeti la kronon tro multekoste.

REĜO SKULE
Pripensu! Esti reĝo estas pli ol esti skaldo!

JATGEJR
Ne ĉiam.

REĜO SKULE
Estas nur viaj neverkitaj kantoj, kiujn vi oferu!

JATGEJR
La neverkitaj kantoj ĉiam estas la plej belaj.

REĜO SKULE
Sed mi devas — mi devas havi homon, kiu fidas min! Unu solan! Mi tion sentas, — se mi tion havas, mi estos savita!

PÅL FLIDA
(rapide envenas) Reĝo Skule, nun defendu Vin! Håkon Håkonsson atingis kun sia tuta ŝiparo al Elgjarnes!

REĜO SKULE
Al Elgjarnes —! Do li ne estas tre fore.

JATGEJR
Nun surmetu ŝtalkirason! Se okazos vira falo ĉi nokte, mi ĝoje estu la unua, kiu falos por Vi!

REĜO SKULE
Vi kiu ne volis vivi por mi.

JATGEJR
Viro povas fali por la vivotasko de aliulo; sed se li volas daŭre vivi, li devas vivi por sia propra! (eliras)

PÅL FLIDA
(senpacience) Kion vi ordonas, ke ni faru, sinjoro? La Birkibejnoj povas esti en Oslo ĝis horo!

REĜO SKULE
Plej bone estus, se ni povus iri al la tombo de sankta Tomas Beckett; li helpis multan, malĝojan kaj pentantan animon.

PÅL FLIDA
(pli forte) Sinjoro, ne parolu freneze nun! La Birkibejnoj estos super nin, mi diras!

REĜO SKULE
Malfermu ĉiujn preĝejojn, ke ni povos rifuĝi tien kaj ricevi gracon.

PÅL FLIDA
Vi povas frapi ĉiujn viajn malamikojn per unu bato, sed tamen Vi volas rifuĝi en la preĝejojn!

REĜO SKULE
Jes, jes, tenu la preĝejojn malfermaj.

PÅL FLIDA
Estu certa, ke Håkon rompos la preĝejan pacon, kiam estas pri la Vårbelgoj.

REĜO SKULE
Li ne faros; Dio ŝirmos lin kontraŭ tia peko; — Dio ĉiam ŝirmas Håkon.

PÅL FLIDA
(en profunda kaj dolora kolero) Tiu kiu aŭdus Vin paroli nun, li devus demandi: Kiu estas reĝo en tiu ĉi lando?

REĜO SKULE
(ridetas malĝoje) Jes, Pål Flida, tiu estas la granda demando: Kiu estas reĝo en ĉi tiu lando?

PÅL FLIDA
(petante) Vi estas anime malsana ĉi-nokte, sinjoro; ke mi agu por Vi.

REĜO SKULE
Jes, jes, tiel faru.

PÅL FLIDA
(elironte) Unue mi volas rompi ĉiujn pontojn.

REĜO SKULE
Frenezulo! Restu! — Rompi ĉiujn pontojn! Ĉu vi scias, kion tio signifas? Mi provis; — gardu vin por tio!

PÅL FLIDA
Kion Vi do volas, sinjoro?

REĜO SKULE
Mi volas paroli kun Håkon.

PÅL FLIDA
Li respondos Vin per la lango de la glavo!

REĜO SKULE
Iru, iru, — vi scios mian volon poste.

PÅL FLIDA
Ĉiu momento estas nun multekosta! (kaptas lian manon) Reĝo Skule, ni rompu ĉiujn pontojn, batalu kiel lupoj kaj fidu la ĉielon!

REĜO SKULE
(mallaŭte) La ĉielo ne fidas min; ankaŭ mi ne kuraĝas fidi la ĉielon.

PÅL FLIDA
Mallonga fariĝis la sagao de la Vårbelgoj. (eliras fone)

REĜO SKULE
Cent sagacajn kapojn, mil armitajn brakojn mi estras; sed eĉ ne unu karan, fidantan koron. Jen reĝa mizero; nek pli, nek malpli.

BÅRD BRATTE
(de la fono) Ekstere staras longe vojaĝintaj homoj, kiuj petas paroli kun vi, sinjoro.

REĜO SKULE
Kiuj estas?

BÅRD BRATTE
Virino kaj pastro.

REĜO SKULE
Enirigu la virinon kaj la pastron.

(Bård eliras; reĝo Skule eksidas pensema dekstre; iom poste envenas nigre vestita virino; ŝi portas longan virinan mantelon, kapuĉon kaj densan vualon, kiu kaŝas la vizaĝon; pastro akompanas ŝin kaj restas staranta apud la pordo.)

REĜO SKULE
Kiu estas vi?

LA VIRINO
Iu, kiun vi amis.

REĜO SKULE
(skuas la kapon) Troviĝas neniu, kiu tiaĵon memoras. Kiu estas vi, mi demandas?

LA VIRINO
Iu, kiu amas vin.

REĜO SKULE
Do vi certe estas unu el la mortintoj.

LA VIRINO
(proksimiĝas kaj diras mallaŭte kaj korege:) Skule Bårdsson!

REĜO SKULE
(ekstaras kun ekkrio) Ingibjorg!

INGIBJORG
Ĉu vi nun rekonas min, Skule?

REĜO SKULE
Ingibjorg, — Ingibjorg!

INGIBJORG
Ho, ke mi rigardu vin, — rigardu vin longe, longe! (kaptas liajn manojn; paŭzo) Vi bela, amata, perfida viro!

REĜO SKULE
Forprenu la vualon; rigardu min per tiuj okuloj, kiuj iam estis klaraj kaj bluaj kiel la ĉielo.

INGIBJORG
Tiuj okuloj estis pluvpeza ĉielo dum dudek jaroj; vi ne rekonos ilin, kaj vi neniam plu ilin vidos.

REĜO SKULE
Sed via voĉo estas freŝa kaj mola kaj juna kiel tiam.

INGIBJORG
Mi nur uzis ĝin por flustri vian nomon, kaj por premsigni vian grandecon en junan koron, kaj por preĝi al la Dio de pekuloj pri savo por ni du, kiuj amis en peko.

REĜO SKULE
Vi faris?

INGIBJORG
Mi estis silenta, kiam mi ne parolis vortojn el amo pri vi; — tial mia voĉo tenis sin freŝa kaj mola kaj juna.

REĜO SKULE
Estas tuta vivo ekde tiam. Ĉiun belan memoron el tiu tempo mi perdis kaj forgesis —

INGIBJORG
Vi ja rajtis.

REĜO SKULE
Kaj dume vi, Ingibjorg, vi varma, fidela virino, sidis tie norde en frosta soleco kaj kolektis kaj konservis!

INGIBJORG
Estis mia feliĉo.

REĜO SKULE
Vin mi povis forlasi, por gajni potencon kaj riĉecon! Se vi starus kiel edzino ĉe mia flanko, fariĝus pli facile por mi fariĝi reĝo.

INGIBJORG
Dio estis al mi bona, ke tio ne okazis. Animo kiel la mia, bezonis grandan pekon, por vekiĝi al pento kaj amendo.

REĜO SKULE
Kaj nun vi venas —?

INGIBJORG
Kiel la vidvino de Andres Skjaldarband.

REĜO SKULE
Via edzo estas morta?

INGIBJORG
Survoje al Jerusalemo.

REĜO SKULE
Kaj li do pentofaris por la mortigo de Vegard.

INGIBJORG
Ne estis tial, ke mia nobla edzo prenis la krucon.

REĜO SKULE
Ne tial?

INGIBJORG
Ne. Estis mia peko, kiun li prenis sur siajn fortajn, karajn ŝultrojn; por tiu li iris por lavi ĝin pura en la rivero Jordano; por ĝi li sangis.

REĜO SKULE
(mallaŭte) Li ĉion sciis?

INGIBJORG
De la unua momento. Kaj episkopo Nikolas tion sciis; ĉar por li mi konfesis; kaj estis ankoraŭ unu, kiu estis eksciiĝinta, sed kiel estas enigmo por mi.

REĜO SKULE
Kiu?

INGIBJORG
Vegard Veradal.

REĜO SKULE
Vegard!

INGIBJORG
Li flustris mokvorton pri mi en la orelon de mia edzo; Andres Skjaldarband tiris sian glavon kaj mortigis lin surloke.

REĜO SKULE
Li defendis tiun, kiun mi perfidis kaj forgesis. — Kaj kial vi serĉas min nun?

INGIBJORG
Por oferi al vi la lastan.

REĜO SKULE
Kion vi aludas?

INGIBJORG
(montras al la pastro, kiu staras apud la pordo) Rigardu lin! — Peter, mia filo, venu!

REĜO SKULE
Via filo —!

INGIBJORG
Kaj la via, reĝo Skule!

REĜO SKULE
(duone eturdita) Ingibjorg!

PETER
(proksimiĝas en silenta movo kaj ĵetas sin surgenuen antaŭ Skule)

INGIBJORG
Prenu lin! Li estis mia lumo kaj konsolo dum dudek jaroj; — nun vi estas reĝo de Norvegio; la reĝa filo devas veni al sia heredaĵo; mi ne plu rajtas havi lin.

REĜO SKULE
(suprenlevas lin en sturma ĝojo) Supren al mia koro, vi, kiun mi tiel arde postsopiris! (premas lin inter siaj brakoj, malkaptas lin, rigardas lin kaj denove ĉirkaŭbrakas lin) Mia filo! Mia filo! Mi havas filon! Ha, ha, ha; kiu povas nun kontraŭstari min! (iras al Ingibjorg kaj kaptas ŝian manon) Kaj vi, vi donas lin al mi, Ingibjorg! Vi ne reprenos vian vorton? Vi ja donas lin al mi?

INGIBJORG
Peza estas la ofero, kaj apenaŭ estus mi ĝin alportinta, se episkopo Nikolas ne estus sendinta al mi leteron kaj informon pri la morto de Andres Skjaldarband. Estis la episkopo, kiu metis tiun pezan oferon sur min, kiel pentofaro por mia peko.

REĜO SKULE
Do la peko estas forviŝita; kaj de nun li estas sole mia; ĉu ne, sole mia?

INGIBJORG
Jes; sed unu postulon mi faras al vi.

REĜO SKULE
Ĉielon kaj teron, postulu kion ajn!

INGIBJORG
Li estas pura kiel ŝafido de Dio, nun kiam mi donas lin en viajn manojn. Estas danĝera vojo, tiu kiu kondukas al la reĝa seĝo; ke li ne damaĝu sian animon. Ĉu vi aŭdas, reĝo Skule, ne igu mian infanon damaĝi sian animon!

REĜO SKULE
Mi promesas kaj ĵuras al vi!

INGIBJORG
(kaptas lian brakon) De la unua faro, kiam vi komprenas, ke li suferas damaĝon en sia animo, prefere lasu lin morti!

REĜO SKULE
Prefere morti! Mi promesas kaj ĵuras!

INGIBJORG
Do en fido mi reveturos al Hålogalando.

REĜO SKULE
Jes, fidoplena vi povas forveturi.

INGIBJORG
Tie mi volas penti kaj preĝi, ĝis la Sinjoro vokos min. Kaj kiam ni renkontiĝos ĉe Dio, li venos pura kaj senkulpa al sia patrino!

REĜO SKULE
Pura kaj senkulpa! (turnas sin al Peter) Ke mi rigardu vin! Jes, estas la trajtoj de via patrino kaj de mi; vi estas tiu, kiun mi dolore postsopiris.

PETER
Mia patro, mia granda, admirinda patro; ke mi vivu kaj luktu por vi! Ke via tasko estu la mia, kaj ke via tasko estu kiu ajn, — mi tamen scias, ke mi luktas por la ĝusta!

REĜO SKULE
(kun krio el ĝojo) Vi fidas min! Vi fidas min!

PETER
Neskueble!

REĜO SKULE
Kaj ĉio estas bona; do certe mi estas savita! Aŭdu, deĵetu la pastran mantelon! La ĉefepiskopo liberigu vin de la eklezia promeso; la reĝa filo portu glavon, iru senhalte antaŭen al potenco kaj honoro.

PETER
Kune kun vi, mia alta patro! Kune ni iru!

REĜO SKULE
(premas lin al si) Jes, kune, ni du solaj!

INGIBJORG
(al si mem) Ami, — ĉion oferi, — kaj forgesiĝi, — jen mia sagao. (eliras silente en la fono)

REĜO SKULE
Granda reĝa faro estas nun farenda en Norvegio! Peter, mia filo, aŭskultu! La tutan popolon ni veku kaj kunigu al unu; Vikenano kaj Trondhejmano, Håleyg kaj Egdo, Opplandano kaj Sygno, ĉiuj fariĝu kvazaŭ unu granda parencaro, — jen kredu, ke la lando kreskos!

PETER
Kia granda kaj kapturniga penso tio estas —!

REĜO SKULE
Ĉu tiun vi kaptas?

PETER
Jes — jes! — Klare —!

REĜO SKULE
Kaj vi fidas ĝin?

PETER
Jes, jes; ĉar mi fidas vin!

REĜO SKULE
(sovaĝe) Håkon Håkonsson devas fali!

PETER
Ĉar vi tion volas, estas ĝuste ke li falu.

REĜO SKULE
Kostos sangon; sed ne estas eviteble.

PETER
Ne estas forĵetita la sango, kiu fluas por via tasko.

REĜO SKULE
Via estu la tuta potenco, kiam mi estos firmiginta la regnon. Vi sidu sur la reĝa seĝo, kun ringo ĉirkaŭ la frunto, kun la purpura mantelo ŝvele vasta sur viaj ŝultroj; ĉiuj viroj en la lando klinu sin por vi — (sono de korno aŭdiĝas tre fore) Ha! kio estas tio! (kun krio) La militaro de la Birkibejnoj! Kion diris Pål Flida —? (rapidas al la fono)

PÅL FLIDA
(envenas kaj krias:) Nun la horo estas super ni, reĝo Skule!

REĜO SKULE
(konfuzita) La Birkibejnoj! La armeo de reĝo Håkon! Kie ili estas!

PÅL FLIDA
Ili miriadas en miloj malsupren de Ejkaberg.

REĜO SKULE
Sonorigu al armigo! Sonorigu, sonorigu! Konsilu; kie ni renkontu ilin?

PÅL FLIDA
Ĉiuj preĝejoj staras malfermaj por ni.

REĜO SKULE
La Birkibejnojn, mi demandas —!

PÅL FLIDA
Por ili ĉiuj pontoj kuŝas malfermaj.

REĜO SKULE
Fatala viro, kion vi faris!

PÅL FLIDA
Obeis mian reĝon.

REĜO SKULE
Mia filo! Mia filo! Ve al mi! Mi perdigis vian reĝecon!

PETER
Ne, vi venkos! Tia granda reĝa penso ne mortos!

REĜO SKULE
Silentu! (sonoj de kornoj kaj krioj aŭdiĝas pli proksime) Al ĉevaloj; armigu vin! Estas nun pri pli ol vivo kaj morto de viroj!

(rapidas elen en la fono; la aliuloj postsekvas.)

STRATO en OSLO

(Malaltaj lignaj domoj kun pordŝirmejoj ambaŭflanke. En la fono la ĝardeno de la preĝejo St. Hallvard, enfermita per alta ŝtona muro kun pordego. Maldekstraflanke ĉe la fino de la muro vidiĝas la preĝejo, kies ĉefa enirejo staras malferma. Ankoraŭ estas nokto; iom poste komencas la mateniĝo. La sturmsonorilo frapiĝas; tre fore dekstre aŭdiĝas militkrioj kaj konfuza bruo.)

LA KORNLUDISTO DE REĜO SKULE
(venas de dekstre, sonorigas la kornon kaj krias:) Prenu armilojn! Prenu armilojn! ĉiuj viroj de reĝo Skule!

(sonorigas denove kaj iras pluen; iom poste oni aŭdas lin sonorigi kaj krii en la proksima strato.)

VIRINO
(venas ĉe dompordo dekstre) Vi granda kompatema Dio, kio okazas?

URBANO
(kiu venis duone vestita el domo aliflanke de la strato) La Birkibejnoj estas en la urbo! Nun Skule ricevos pagon por siaj kruelaĵoj.

UNU EL LA VIROJ DE SKULE
(venas kun kelkaj aliuloj portantaj mantelojn kaj armilojn surbrake, el flanka strato de maldekstre) Kie estas la Birkibejnoj!

IU ALIA EL LA VIROJ DE SKULE
(el domo dekstre) Mi ne scias.

LA UNUA
Tŝŝ! Aŭskultu! — Certe ili estas malsupre ĉe la Kaproponto.

LA DUA
Do malsupren al la Kaproponto!

(Ĉiuj rapidas elen dekstre; urbano venas kurante de la sama flanko.)

UNUA URBANO
Hej, najbaro, de kie vi venas?

DUA URBANO
De ĉe la Lo-rivero; tie estas terure.

VIRINO
Sankto Olaf kaj Sankto Hallvard! Ĉu estas la Birkibejnoj, aŭ kiuj estas?

DUA URBANO
Jes certe estas la Birkibejnoj; reĝo Håkon kunestas; la tuta ŝiparo kuŝigas sin ĉe la kajoj; sed mem li iris borden en la Ejkaberg-haveneto kun siaj plej fortaj viroj.

UNUA URBANO
Do li venĝos sin pro la perdo de viroj ĉe Låka!

DUA URBANO
Jes, fidu tion!

UNUA URBANO
Jen vidu, — tie jam fuĝas la Vårbelgoj!

(Aro de la viroj de Skule envenas fuĝante de dekstre.)

UNU EL LA VIROJ
Enen en la preĝejon! Neniu povas kontraŭstari la Birkibejnojn, tiel kiel ili sturmas antaŭen ĉi-nokte!

(La aro ĵetas sin en la preĝejon kaj ŝlosas la pordon interne.)

DUA URBANO
(rigardas eksteren dekstre) Mi videtas standardon tre fore malsupre en la strato; devas esti tiu de reĝo Håkon.

UNUA URBANO
Vidu, vidu kiel la Vårbelgoj fuĝas!

(Alia aro venas de dekstre.)

UNU EL LA ARO
Ni savu nin en la preĝejon, kaj petu gracon!

(Ili sturmas al la pordego.)

PLURAJ VÅRBELGOJ
Estas ŝlosita; estas ŝlosita!

LA UNUA
Do supren al Martestokke!

LA DUA
Kie estas reĝo Skule?

LA UNUA
Mi ne scias. Kuru! Jen mi vidas la standardon de la Birkibejnoj! (Ili fuĝas preter la preĝejon elen maldekstre.)

HÅKON
(venas de dekstre kun sia standardportanto, Gregorius Jonsson, Dagfinn Bonde kaj pluraj aliaj viroj.)

DAGFINN BONDE
Aŭskultu la militkrion! Skule arigas siajn virojn malantaŭ la preĝeja ĝardeno.

MALJUNA URBANO
(vokas de sia pordo al Håkon:) Gardu Vin, kara sinjoro; La Vårbelgoj estas koleraj nun, ĉar ili batalas por la vivo!

HÅKON
Ĉu estas vi, maljuna Gutorm Erlingsson? Vi luktis kaj por mia patro kaj por mia avo, vi.

LA URBANO
Dio donu, ke mi povus lukti ankaŭ por Vi.

HÅKON
Vi estas tro maljuna por tio, kaj ne bezoniĝas; venas homoj de ĉiuj flankoj.

DAGFINN BONDE
(montras super la muron dekstren) Jen venas la standardo de la duko!

GREGORIUS JONSSON
La duko mem! Li rajdas sian blankan batalĉevalon.

DAGFINN BONDE
Ni devas bari por li elirejon tra la pordo ĉi tie.

HÅKON
Sonorigu, sonorigu! (La kornludisto sonorigas) Pli bone ludis vi, hundido, kiam vi ludis por mono sur la kajo en Bergen!

(La ludisto sonorigas denove, sed pli forte ol la unuan fojon; alvenas multaj homoj.)

IU VÅRBELGO
(de dekstre, fuĝante al la preĝejo, persekutata de Birkibejno) Ŝparu la vivon! Ŝparu la vivon!

LA BIRKIBEJNO
Eĉ ne se vi sidus sur la altaro! (morthakas lin) Multekostan mantelon aspekte vi havas; ĝin mi povos uzi. (volas preni la mantelon, sed eligas krion kaj forĵetas sian glavon.) Sinjoro reĝo! Neniun baton plu mi batos por vi!

DAGFINN BONDE
Kaj tion vi diras en tia momento!

LA BIRKIBEJNO
Ne pluan batalon!

DAGFINN BONDE
(morthakas lin) Ne, nun vi ja povas ŝpari vin!

LA BIRKIBEJNO
(montranta al la morta Vårbelgo) Mi opiniis, ke mi faris sufiĉe, kiam mi mortigis mian propran fraton. (mortas)

HÅKON
Lia frato!

DAGFINN BONDE
Ĉu? (iras al la korpo de la Vårbelgo)

HÅKON
Ĉu vero?

DAGFINN BONDE
Estas ja tiel.

HÅKON
(skuita) Jen vidiĝas plej klare, kia milito tiu estas, kiun ni nun faras. Frato kontraŭ frato, patro kontraŭ filo; — je Dio, la ĉiopova, tio devas havi finon!

GREGORIUS JONSSON
Jen la duko en akra lukto kontraŭ la aro de Knut jarlo!

DAGFINN BONDE
Baru la pordegon por li ĉi tie, reĝanoj!

(Interne de la muro vidiĝas la luktantoj. La Vårbelgoj trabatas al si vojon maldekstren, pelante la Birkibejnojn futon post futo malantaŭen. Reĝo Skule rajdas sian blankan batalĉevalon, kun tirita glavo. Peter iras flanke de li kaj tenas la bridrimenon; en la maldekstra mano alte levita krucifikso. Pål Flida portas la standardon de Skule, kiu estas blua kun staranta ora leono sen hakilo.)

REĜO SKULE
Morthaku senindulge! Ŝparu neniun! Venis nova tronpretendanto en Norvegio!

LA BIRKIBEJNOJ
Nova tronpretendanto li diras!

HÅKON
Skule Bårdsson, ni dividu la regnon!

REĜO SKULE
Ĉio aŭ nenio!

HÅKON
Pensu pri la reĝino, via filino!

REĜO SKULE
Mi havas filon, mi havas filon! Mi pensas pri neniu alia ol li!

HÅKON
Ankaŭ mi havas filon; — se mi falos, li havos la regnon!

REĜO SKULE
Mortigu la reĝidon kie vi trovos ĝin! Mortigu ĝin sur la trono; mortigu ĝin ĉe la altaro; mortigu ĝin, mortigu ĝin inter la brakoj de la reĝino!

HÅKON
Jen vi eldiris vian juĝon!

REĜO SKULE
(hakas ĉirkaŭe) Mortigu, mortigu senindulge! Reĝo Skule havas filon! Mortigu, mortigu! (La lukto moviĝas eksteren maldekstre.)

GREGORIUS JONSSON
La Vårbelgoj trahakas sin!

DAGFINN BONDE
Jes, sed nur por fuĝi.

GREGORIUS JONSSON
Jes, je la ĉielo, — la alia pordego staras malferma; jen ili jam fuĝas!

DAGFINN BONDE
Supren al Martestokke. (ekkrias:) Post ilin, post ilin, Knut jarlo! Prenu venĝon por la vira falo ĉe Låka!

HÅKON
Vi aŭdis; li kondamnis mian infanon senpaca, — mian senkulpan infanon, la elektitan reĝon post mi!

LA REĜANOJ
Jes, jes, ni aŭdis!

HÅKON
Kaj kia puno estas decidita por tia peko?

LA VIROJ
La morto!

HÅKON
Do li devas morti! (levas la manon por ĵuro) Ĉi tie mi ĵuras: Skule Bårdsson mortu, kie ajn kie li renkontiĝos sur nesankta grundo!

DAGFINN BONDE
Estas la devo de kiu ajn fidelulo faligi lin.

BIRKIBEJNO
(de maldekstre) Nun fuĝas duko Skule!

LA URBANOJ
La Birkibejnoj venkis!

HÅKON
Kiun vojon?

LA BIRKIBEJNO
Preter Martestokke, supren al Ejdsvoll; la plimulto havis siajn ĉevalojn starantaj supre en la stratoj; alie eĉ ne unu forsavus sin en vivo.

HÅKON
Dankon al Dio pro la helpo ankaŭ ĉi tiun fojon! Nun la reĝino povos libere veni surteren de la ŝiparo.

GREGORIUS JONSSON
(montras dekstren) Ŝi jam estas sur la tero, sinjoro; jen ŝi venas.

HÅKON
(al tiuj, kiuj staras plej proksime al li) La plej peza restas; ŝi estas kara filino; — aŭskultu, — eĉ ne vorto al ŝi pri la danĝero, kiu minacas la infanon. Promesu al mi, ĉiuj kiel unu, defendi la filon de via reĝo; sed ne lasu ŝin ion scii.

LA VIROJ
(mallaŭte) Ni promesas!

MARGRETE
(venas kun sinjorinoj kaj sekvantaro de dekstre) Håkon, mia edzo! La ĉielo ŝirmis vin; vi venkis kaj estas nevundita.

HÅKON
Jes, mi venkis. Kie estas la infano?

MARGRETE
Sur la reĝa ŝipo, inter la manoj de fidindaj viroj.

HÅKON
Pluraj iru tien. (kelkaj el la viroj iras.)

MARGRETE
Håkon, kie estas — duko Skule?

HÅKON
Li prenis la vojon supren al la Opplandoj.

MARGRETE
Do li vivas! — Mia edzo, ĉu mi rajtas danki Dion ĉar li vivas?

HÅKON
(en doloriga lukto kun si mem) Aŭskultu min, Margrete; vi estis por mi fidela edzino, sekvis min en bono kaj malbono, vi estis nedireble riĉa pri amo; — nun mi devas kaŭzi al vi pezan doloron; mi nevolonte farus; sed mi estas reĝo, tial mi devas —

MARGRETE
(streĉe) Ĉu rilatas al — la duko?

HÅKON
Jes. Ne povas fali sur min pli doloriga sorto, ol vivi mian vivon tre fore de vi; sed se vi trovas ke tiel devas esti post tio, kion mi nun diros al vi, — se ŝajnas al vi, ke vi ne plu eltenas sidi ĉe mia flanko, ne plu povas vidi min sen fariĝi pala, — nu, do ni devas disiĝi — vivi aparte ni ambaŭ, — kaj mi ne mallaŭdos vin pro tio.

MARGRETE
Disiĝi de vi! Kiel vi povas pensi tian penson! Donu al mi vian manon —!

HÅKON
Ne tuŝu ĝin! — Ĝi ĵus leviĝis por ĵuro —

MARGRETE
Por ĵuro?

HÅKON
Por ĵuro, kiu nerompeble sigelis juĝon al morto.

MARGRETE
(kun krio) Mia patro! Ho, mia patro! (Ŝancelas; kelkaj virinoj alrapidas kaj subtenas ŝin.)

HÅKON
Jes, Margrete, — kiel reĝo mi kondamnis vian patron al morto.

MARGRETE
Do li certe faris pli gravan krimon, ol kiam li prenis reĝan nomon.

HÅKON
Li faris; — kaj se vi nun trovas, ke ni devas disiĝi, do tio okazu.

MARGRETE
(pli proksime kaj kun forto) Neniam ni povas disiĝi! Mi estas via edzino, nenio alia en la mondo ol via edzino!

HÅKON
Ĉu vi estas sufiĉe forta? Ĉu vi komprenis ĉion? Mi kondamnis vian patron.

MARGRETE
Mi aŭdis kaj komprenis ĉion. Vi kondamnis mian patron.

HÅKON
Kaj vi ne postulas scii, kia estas lia peko?

MARGRETE
Sufiĉas ja ke vi konas ĝin.

HÅKON
Sed estas al la morto, ke mi kondamnis lin!

MARGRETE
(genuas antaŭ la reĝo kaj kisas lian manon) Mia edzo kaj alta sinjoro, vi juĝas juste!

Kurteno