Bijlage I.

ONTWERP
VAN
INDIJKING EN DROOGMAKING
VAN EEN GEDEELTE
DER
ZUIDERZEE
VANAF ENKHUIZEN TOT STAVOREN
EN
INDIJKING EN DROOGMAKING
VAN
HET IJ
EN
ZEEKANAAL VAN AMSTERDAM TOT IN DE NOORDZEE.

Korte omschrijving.

De bedoeling is voorhands een gedeelte van de Zuiderzee in te dijken en daaraan is vooral in het belang van de Stad Amsterdam van daar een kanaal, langs Zandpoort tot in de Noordzee lopende, verbonden, waardoor schepen van grooten diepgang, met ongebroken last binnen weinige uren de Stad zullen kunnen naderen.

Men zoude beginnen met het Zeekanaal dat eenen aanvang nam bij het Westerdok, in eene regte lijn binnen- en buitendijks op Halfweg aanlopende, en van daar langs Spaarndam op Zandpoort, op 500 ellen afstand van het kasteel van Bredenrode; hier werden schutsluizen gelegd, met nog overlaten ter weerzijde, van valraketten voorzien, om bij magtig opperwater eenen geregelden afloop daarvan te verzekeren, voorts worde van af die sluis in eene regte lijn door de duinen heen doorgegraven tot in zee, in de richting van mijlpaal No. 57.

Men stelt voor aan het geheele kanaal eene diepte van zeven ellen beneden Amstelpeil te geven, wordende hetzelve buiten bij de sluizen beginnende 300 ellen wijd en in de in zee te leggen hoofden 350 ellen, waarbij 100 ellen voor overlaat, 50 ellen aan weerszijde. Het binnenkanaal worde boven 300 ellen wijd, latende daarvan aan weerszijden 50 ellen breedte, als uiterwaarden, dienende om bij hoogen binnenwaterstand als waterberging en meerdere ruimte tot afloop van water te verstrekken, blijvende het eigentlijke kanaal alzoo 200 ellen wijd.

Wanneer dit werk voltooid is, wordt er een afdammingsdijk gelegd in het IJ, van af het Westerdok in rigting op de Willemssluis van het Noordhollandsche kanaal. De geheele uitgestrektheid van het IJ, aldus ingesloten, stelt men voor droogtemaken, en daarin twee kanalen te graven, waarvan er een bestemd is voor de vaart van af Nauerna op Spaarndam 15 ellen wijd en een van Zaandam op Halfweg aan, wijd 50 ellen, terwijl er tevens eene ringvaart gemaakt wordt van af te Beverwijk op Spaarndam aan, daar en voorts overal om het IJ alle bestaande regten en uitwateringen opnemende.

Men blijve met het kanaal op eenen afstand van 500 ellen van de sluizen van Rijnland te Halfweg en Spaarndam, die als dan zoo werkeloos als thans niet zouden blijven, daar men het verhang bij gewoon getijde van Amsterdam tot in de Noordzee bij Mijlpaal No. 57 op minstens eene el berekenen kan en dat van het grootste gewigt voor Amstelland, de stad, Noordholland en de droog te maken Haarlemmermeer en Rijnland is.

Na de daarstelling van bovengenoemde werken, welke eene oppervlakte na de droogmaking van ruim 8000 bunders zoude beslaan, allen van de vruchtbaarste slibgronden, als mede, hier niet onder begrepen, eene strook der allodiale gronden in de duinen, langs het kanaal op ½ uur breedte ter wederzijde ter bebouwing aangekocht hebbende, worde er met de voorbereidende maatregelen voor de indijking der Zuiderzee begonnen. Deze bestaan in het daarstellen van ringvaarten om de geheele uitgestrektheid der kust, zoo Westvriesche tot Enkhuizen, als om de andere zijde, langs alle de aan zee gelegene steden, tot aan Laaksum, een gehugt in de nabijheid van Stavoren.

Deze ringvaarten die meerendeels binnen de bestaande dijken aangelegd zouden worden, om buitendijks voor de havens uit te komen, dienden om de gemeenschap met die havens van uit de Zuiderzee open te houden, voorziende die ringvaarten bij Enkhuizen en bij Stavoren van schutsluizen. Behalve het onderhouden der watergemeenschappen werden de ringvaarten ook dienstig om alle de uitwateringen der stroomen, rivieren, beeken enz. op te nemen, wier afloop verzekerd wordt door die ringvaarten op het zeekanaal en ook naar gelang der winden, door de sluizen, die bij Enkhuizen en Stavoren zullen worden gelegd. Daar er door het Noordhollandsche kanaal en verder door tot Edam eene voldoende vaart bestaat, zoo is er geene behoefte daar eene ringvaart te graven. Er worde dan eerst eene vaart gemaakt ter wijdte van 30 ellen en 5 ellen diep, buitendijks van af Edam langs Oosthuizen tot aan het Galgenwater bij Hoorn, van daar binnendijks tot voor Hoorn buitendijks, met een basin of kom voor de scheepvaart voor die stad, om te Enkhuizen te eindigen. De ringvaart die om de oost van de Zee gelegd worde, kreeg tot aan de Steenenkamer boven Nijkerk, eene breedte van 200 ellen, met inbegrip van 100 ellen overlaat of uiterwaarden met 5 ellen diepte en zoude van bij het polderhuis van Diemen beginnen, om binnendijks doorgegraven, buitendijks voor Muiden uittekomen, van daar worde voor Naarden heen op de Eem, voorbij Spakenburg en Nijkerk tot op de hoogte van de Steenenkamer de rigting van het kanaal of ringvaart gevolgd.

Nu echter moet men eene voldoende afwatering aan den Gelderschen IJssel verschaffen, die bij gewoonen waterstand langs Kampen door de ringvaart zoude kunnen loozen, doch bij hoogen waterstand in den winter en voorjaarstijden ware dit ongenoegzaam en er dienen andere voorzorgsmaatregelen genomen te worden. Het heeft zijne groote bezwaren om den IJssel na de droogmaking der Zuiderzee daardoor te leiden, daardoor werd ook niet in de thans bestaande behoefte voorzien. Men heeft zich voorgesteld door meerderen afloop van water langs den IJssel, meerdere schuuring aan de Ketel bij Kampen te bezorgen, dit is ook door de bekribbing aan de monding boven, ontstaan, maar met welke noodlottige gevolgen? dat men aan de Waal en aan den Rijn het voor hun zoo nodige water tot instandhouding dier rivieren onttrekt en er te veel water op den IJssel komt, zoo dat de uiterwaarden en de bouwlanden in Gelderland en in Overijssel dikwerf laat in het voorjaar nog onderstaan, wanneer de rivier bij Kampen reeds op eenen lagen stand gekomen is en de afloop niet spoedig genoeg geschieden kan, om de schadelijke gevolgen der overstrooming te voorkomen.

Men stelt voor om op nader aan te wijzen punten drie keersluizen in dien IJssel te leggen met valraketten voorzien, om het nodige water voor de scheepvaart op de rivier te behouden en winterdag de uiterwaarden met slibwater te kunnen inunderen; de IJssel behield zoodoende zijne nodige toevoeren van water en men gaf aan den Rijn en Waal hunne gekrenkte regten terug; doch om de geheele Betuwe en de waarden benedenwaarts te sekureren bij eventueele ijsverstopping bij hooge voorjaarsvloeden, wordt er een regtlijnig kanaal vereischt, om als regelaar te dienen, dit kanaal met zijne overlaten 200 ellen wijd van drie sluizen met raketten voorzien, zoude beginnen op omstreeks een half uur beneden Westervoort, door de bergen van Gelderland en de Veluwe in de rigting van de Steenenkamer, om aldaar in de tweede ringvaart uit te wateren. Het kanaal werd voor den Amsterdamschen Rijnvaarthandel zeer dienstig, de Veluwe werd meer bebouwd en de gesteldheid onzer hoofdrivieren, die zoo dringend voorziening behoeven werd verbeterd.

Na dit kanaal daargesteld te hebben of ook tijdens dien, worde de ringvaart van 30 ellen breedte langs Harderwijk, Elburg, de Ketel, Genemuiden op de Lemmer aan tot bij Laaksum in de nabijheid van Stavoren vervolgd, voor alle de steden vrij verkeer en onbelemmerde afwatering latende. Dit alles voltooid zijnde, worde de afdammingsdijk tusschen Enkhuizen en Laaksum, over de ondiepten heen, die daar in de zee menigvuldig zijn, gelegd en deze tot stand gebragt, worde de Zee afgesloten door den dijk tusschen Durgerdam en het polderhuis van Diemen, latende aldus in het IJ eene kom van omstreeks 1200 Bunders, gelegen voor Amsterdam, die als maritime en koopvaardij haven eene der veiligste, schoonste en ruimste in het Heelal werd.

Onmiddellijk zoude na voltooide afdamming tusschen Enkhuizen tot in de nabijheid van Stavoren de Zuiderzee eene el en meer water van hare oppervlakte verliezen, waardoor veel grond al dadelijk gereed ter bebouwing werd, alvorens men tot de droogmaking over ging, daar alsdan de werkzaamheden daarvan eenen aanvang moesten nemen, die gene bezwaren opleveren. Na de voltooide droogmaking stelt men het graven van een breed kanaal door de drooggemaakte gronden voor in de rigting van de Lemmer op Naarden aan, om voorts ook binnenvaarten, weteringen, togtsloten enz. daarin te maken.

Het zoude aan eene tot dit werk gevormde Commissie of direktie overgelaten worden om zelve de aanzienlijke laatste werkzaamheden zelve uittevoeren of zulks aan eventueele pachters overtelaten om de landen door kavelen, sloten, slechten en grebben tot bebouwing gereed te maken, waartoe eene aanzienlijke som vereischt werd, aangezien er omstreeks 260000 Bunders aanwezig zijn, daar men die bereiding op ƒ 84.— p. Bunder begroot.

De raming van het geheel beloopt 92 millioen guldens. Het is er echter verre af, dat deze som benodigd ware. Het drooggemaakte IJ bezat eene waarde van 16 millioen guldens, die te realiseeren waren.—Door de genoemde afloop van water kwamen er ook dadelijk na de afdamming duizende Bunders disponibel, die in de nabijheid der kusten spoediger aftrek zouden vinden en het kavelen enz. aan de bebouwers overlatende, werd welligt het geheel voor 30 à 35 millioenen daargesteld, en met alle de voordeelen die aan deze onderneming verbonden zijn, kwam de Bunder land geheel toebereid op tusschen ƒ 325 à ƒ 350 te kosten, eene som die zeer gering is, aangezien de meeste in dit gedeelte der zee aanwezige grond klei is van eene zeer vruchtbaren aard.

RAMING DER KOSTEN

van de Indijking en Droogmaking der Zuiderzee en het IJ, alsmede voor de daarstelling van een Kanaal vanaf Amsterdam tot in de Noordzee.

No. 1. MONDING VAN HET KANAAL IN DE NOORDZEE, zijnde Twee Hoofden welke zich ter lengte van 840 Ellen in de Zee uitstrekken zullen, om den afloop van het Water van het kanaal van Amsterdam en hooger afkomende te ontvangen. Hetzelve zal beginnen op 500 Ellen afstands benoorden Mijlpaal No. 57 aan het strand.
Rijswerk voor een Hoofd:
20 Kubiek El per Strekkende El à ƒ 80 per Str. El over 840 Ellen lengte ƒ 67,200
Aardwerk voor den Dijk, welke 4 El boven gewoon tij gelegd wordt, geeft 150 Kub. El per Str. El. Over 840 Ellen zijn 126,000 Ellen à 40 ct. per Kub. El „ 50,400
Steenbeglooijing binnen en buiten, 20 Kwadr. El. per Str. El met inbegrip van Puinbestorting, over 840 Ellen lengte per Str. El à ƒ 320 „ 268,800
Hoofden van Paalwerk
120 Eiken Palen van 14 El à ƒ 50 ƒ 6,000
150 Greenen  „   „   10 „  à „ 30 „ 4,500
180   „           „    „    7 „  à „ 20 „ 3,600
„ 14,100
Puinbestorting
tusschen de 3 reijen palen geschat op 32 Kub. El per Str. El, over 40 Ellen lengte 1280 El à ƒ 16 per Kub. El „ 20,480
Inheijen en bevestigen
voor 450 Palen à ƒ 10 per Paal „ 4,500
ƒ 425,480
Deze Som dubbeld voor Twee Hoofden ƒ 850,960
Uitdiepen
Waterspiegel wijd 250 Ellen
onder 100 „
gemiddeld 175 „
gemiddelde diepte van uit het strand 4 El.
„
zijn 700 El per Str. El, over 840 Ell. is 588,000 Ell. à ƒ 1.50 per El „ 882,000
Dukdalven
6 stuks à ƒ 1500 „ 9,000
ƒ 1,741,960

No. 2. HET KANAAL VAN DE NOORDZEE, op 500 Ellen benoorden den Mijlpaal No. 57 tot op 500 Ell. benoorden het Kasteel van Brederode bij Zandpoort.
De afstand van de Zee tot aan Brederode, wordt geschat te zijn 1 Uur of 5000 Ellen, dit Kanaal zal landwaarts in beginnen met eene breedte van 200 Ellen, en allengs in wijdte toenemen tot 250 Ellen waar de Hoofden beginnen, dit Kanaal wordt op 7 Ell. diepte beneden A. P. gegraven, met 1 El boven A. P. en voorts komen daarbij nog 50 Ellen breedte aan weerszijde dus 100 Ellen voor den overlaat.
Wij berekenen dus 350 El breedte voor het Kanaal en overlaat met eenen gemiddelden bovensteek van 7 Ellen en verkrijgen dus 2450 Kub. Ell. weg te ruimen specie per strekkende El van den bovensteek, dit over 5000 Ellen lengte maakt een geheel van 12,250,000 Kub. El. per El à 30 ct. ƒ 3,675,000
de Breedte op de Waterspiegel zal zijn
binnen 200 El buiten 250 El
onder 100 „ „ 100 „
gemiddeld 150 „ „ 175 „
totaal gemiddeld 162½ El.
ter diepte van A. P. 7 El.
en daarboven 1 „
te zamen 8 El, hetwelk per Str. El geeft 1300 Kub. Ell., deze over 5000 Ell. lengte is 6,500,000 Ell. per Kub. El à 40 ct.
„ 2,600,000
Aan weerszijden van het Kanaal ontstaat bij het wegruimen der specie een weg welker beschulping wij aanslaan op „ 25,000
Wij wilden aan weerszijden van het Kanaal een strook van 2500 ellen (½ Uur) der allodiale gronden aankoopen, om die later ten voordeele der onderneming als Ballast te kunnen gebruiken, dierwijze de grond ontginnen en Perceelsgewijze voor aanbouw te verkoopen, dit zoude 2862 Bunders zijn, per Bunder à ƒ 25 „ 71,550
ƒ 6,371,550
No. 3. HET KANAAL VANAF HET KASTEEL BREDERODE, achter Zandpoort, lopende om den Noorder buitenhoek van Spaarndam in regte lijn op 500 Ellen afstand voor en bij Halfweg Haarlem tot opneming van de Uitwateringen van Rijnland en latende eene kom voor
bovenwijdte (waterspiegel) 200 El
onder „ 100 „
gemiddeld 150 „
diepte 8 „ zijn 1200 Kub. El per Str. El, is over 8750 Ellen lengte 10,500,000 Ellen, per Kub. El à 30 ct.
ƒ 3,150,000
de bovensteek op de Berm wijd 300 El, diep 1 El over 8750 El zijn, 2,615,000 à 30 ct. „ 787,500
Plempwerk over 2000 Ell. à ƒ 48 „ 96,000
N.B. de hier uitgegraven wordende specie wordt voor de Dijken gebruikt en is meer dan voldoende om zwaardere Dijken te leggen, dan immer te voren hebben bestaan.
Het beschulpen van de Zuidelijke Kanaaldijk schatten wij op „ 22,000
De aanbouw van twee Water-Molens, voor twee gedeelten Grond, welke van de gemeenschap met Rijnland worden afgesneden, zijnde een strook grond belendende den Slaperdijk, binnen en buiten, en een strook grond tusschen Halfweg en Spaarndam, belendende mede de Polders, binnen- en buitendijks, elke Molen berekend op ƒ 12000 „ 24,000
Opruiming en toeschieting voor de Molens „ 15,000
Onteigening.
wij berekenen voor het Kanaal en de Dijken 400 Ellen breedte, is voor 8750 Ellen lengte 3,500,000 Ellen of 350 Bunders à ƒ 1000 „ 350,000
ƒ 4,444,500
No. 4. HET KANAAL VANAF BIJ HALFWEG HAARLEM, in regte lijn voorbij Sloterdijk, op de hoek van de Lijnbaan de Zeevaart aan, en de Afdammingsdijk van daar op het Tolhek bij de monding van het Noord-Hollandsch Kanaal, dit Kanaal is lang 7500 Ellen.
Bovenwijdte (Waterspiegel) 200 El
Onder „ 100 „
Gemiddeld 150 „
diep 8 „ is 1200 Ellen per Strekkende El, is over 7500 Ellen lengte 9,000,000 Ellen à 30 ct.
ƒ 2,700,000
de bovensteek op de Berm 300 Ellen, diep 1 El, over 7500 Ellen lengte is 2,250,000 Ellen à 30 ct. „ 675,000
Beschulping „ 20,000
De Aanbouw van eenen Water-Molen, voor dat gedeelte grond, hetwelk tusschen Sloterdijk en Halfweg zal worden afgesneden „ 12,000
Opruiming en toeschieting voor den Molen „ 10,000
Onteigening van 300 Bunders à ƒ 1000 „ 300,000
De Afdammingsdijk rekenen wij 2500 Ellen
Plempwerk à ƒ 48 „ 120,000
Specie 150 Kub. El, per Strekkende El, zijn 375,000 Ellen à 30 ct. „ 112,500
ƒ 3,949,500
No. 5. EEN RINGVAART OM HET IJ, vanaf de Beverwijk op Spaarndam, benevens
een vaart van Nauerna op Spaarndam
  „       „       „ Zaandam  „ Halfweg.
De Ringvaart, die in de Nauerna uitloopt berekend op 6000 Ellen lengte,
boven wijdte 15 El
onder     „ 9 „
gemiddeld 12 „ , diepte 3 Ellen, zijn 36 Kub. Ellen per Strekkende El, is over 6000 Ell. lengte 216,000 Kub. Ellen à 30 ct.
ƒ 64,800
De Vaart van Nauerna 7000 Ell. lengte, op de zelfde wijdte en diepte „ 75,600
Een Schutsluis, om in het Groote Kanaal te spuijen „ 25,000
De Vaart van Zaandam, 5000 Ell. lengte.
boven wijdte 50 El
onder     „ 30 „
gemiddeld 40 „ , diepte 5 Ellen, zijn 200 Kub. Ell. per Str. El, over 5000 El, zijn 1,000,000 Kub. Ellen à 30 ct.
„ 300,000
ƒ 465,400
No. 6. UITWATERINGEN EN BESTAANDE REGTEN. Deze Uitwateringen zullen loopen langs de nu bestaande Noord-Westelijke IJ dijken. Eene Uitwatering van de Water-Molen staande beoosten te Beverwijk, en te Leyden in de Wijkervaart, ter lengte van 2000 Ellen
boven wijdte 5 El
onder „ 2 „
gemiddelde „ 3½ „ diep 2 El zijn 7 Kub. El per Str. El, over 2000 Ellen lengte geeft 14000 Kubieke El à 30 ct.
ƒ 4,200
Eene Uitwatering van de West-Zaansche-Sluis, in de Zaandammer-Vaart lang p.m. 2000 El
boven Wijdte 8 Ellen
onder „ 4 „
gemiddelde „ 6 „ diepte 3 El zijnde 18 K. El per strekkende El, zijnde over de 2000 El lengte 36000 Kub. El à 30 ct.
„ 10,800
N.B. deze Sluis zal bij het Meerdere verhang door de Nauerna Vaart op het Zee-Kanaal geheel kunnen vervallen daar de West-Zaander ban overvloed van Sluizen bezit, om zoo als op de Zaan en Nauerna Vaart te kunnen spuijen, hetgeen thans niet doenlijk, maar alsdan mogelijk wordt.
Welligt ware het even goed eenen Molen te plaatsen dan de afwatering te behouden, terwijl het getal Molens thans te gering is.
Eene Uitwatering van Landsmeer in de Zaandammer Vaart, lengte, wijdte en diepte als de voorgaande „ 10,800
N.B. deze Uitwatering zoude bij de te ontstane verbeterde afwatering van Oost-Zanen en de Ulpen, wel overbodig kunnen zijn, bij eene Landweg-gemeenschap op Sloterdijk.
ƒ 25,800
No. 7. DROOGMAKING VAN DE DRIE IJ POLDERS, alsmede het schieten van Sloten, slechten, grebben en kavelen.
De drie te verkrijgen Polders, worden geschat, te zullen bevatten 8000 Bunders gezamentlijk, ofschoon wij geloven, dat bij juiste opmeting, de inhoud grooter zal zijn.
De Wijker = of Sophia    Polder 3000 Bunders
de Zaan =  „ Marianna    „ 3000  „
de Amsterdam =  „ Wilhelmina  „ 2000  „
In elke Polder van 3000 Bunders zoude een Stoom-Werktuig van 40 P.kracht, tot Droogmaking worden geplaatst, in die van 2000 Bunders een van 30 P.Kr. en schatten elk Stoom-Water-Werktuig, met de Gebouwen enz. op ƒ 1000 per Paardenkracht en mitsdien voor 110 Paardenkracht à ƒ 1000 ƒ 110,000
Loon voor één Opziener Machinist 1 Jaar à ƒ 1000
drie Machinisten te zamen „ 2180
zes Stokers      „    „ „ 2800
„ 5,980
Steenkolen.
2 Werktuigen zullen 145 dagen moeten malen en rekenen wij ƒ 1,— per Paarden Kracht per Dag, is voor 80 Paarden Kracht ƒ 11,600
1 Werktuig 129/d. à 30 P.Kr. à ƒ 1 „ 3,870
„ 15,470
Kavelen, Slechten, Grebben en Sloten, aan Blokken van 500 Ellen lang en 200 Ellen breed, zoo dat elke Kavel bij doorsnede van Sloten 10 Bunders groot wordt.
Op elk Blok graven en Slechten, is voor de langsloot 500 Ellen
dwars  „  200 „
700 „
boven Wijdte 3 El onder 1 El, diep 2 Ellen geeft 4 Kub. El, per strekkende El, is over de 700 Ell. à 30 ct. p. El ƒ 840 of ƒ 84 p. Bunder en zulks over 8000 Bunders „ 672,000
Wetering Sloten.
Voor toeschieting tot de Water-Werktuigen worden 18000 Ellen lengte voor de 3 Polders gerekend,
boven wijdte 5 El
onder „ 2 „
gemiddelde „ 3½ „ diepte 2 El dus 7 El per Str. El, zijn over 18000 El 126000 El à 30 ct.
„ 37,800
ƒ 841,250
No. 8. SLUIS- EN BRUGWERKEN.
De Sluis, die aan Zandpoort, aan de Straatweg zal moeten worden gelegd, moet de nodige ruimte hebben, om aan het Water, dat dit breede kanaal zal kunnen afstroomen, niet te veel tegenstand te bieden, en dus genoegzame spuijing te verzekeren, het zal dus nodig zijn behalve de 4 Schutsluizen van verschillende breedte, ook nog Brugwerk met Valraketten op den overlaat te brengen, die na behoefte gesloten en geopend zullen worden. Bij Storm en hooge Vloeden, uit de Noord-Zee zullen dezelve gesloten worden, alsmede bij lage Waterstand op de Rivieren, om voldoende Water op de Kanalen en Ringvaarten te houden.
De Sluis met Brugwerk en Raketten worden door ons geschat op ƒ 500,000
met twee dubbelde IJzeren Draai-Bruggen „ 180,000
een Gemeenschaps-Brug voor de Zaandammer Vaart „ 80,000
een dito voor de Nauerna „ 50,000
Negen kleinere Bruggen, met zes Bruggemans-Woningen, terwijl er bij de Bruggen bij de Stoom-Water-Werktuigen geene Woningen benodigd zijn „ 48,000
Deze Bruggen zullen gelegd worden aan de Beverwijk, Velsen, Zandpoort, Slaperdijk, drie aan de Stoom-Water-Werktuigen, en twee aan de Uitwateringen van Westzaan en Landsmeer.
Drie Pont-Veeren te Spaarndam, Halfweg en Sloterdijk „ 10,500
ƒ 868,500
RECAPITULATIE.
No. 1 ƒ 1,741,960
 „  2 „ 6,371,500
 „  3 „ 4,444,510
 „  4 „ 3,949,500
 „  5 „ 464,500
 „  6 „ 25,800
 „  7 „ 841,250
 „  8 „ 868,500
ƒ 18,707,510

No. 9.

Indijking van de Zuiderzee van bij Enkhuizen tot bij Stavoren.

Aanvang der Ringvaarten, om de West-Vriesche Kust, tot bij Enkhuizen.
Er bestaat eene behoorlijke Vaart, vanuit het Noord-Hollandsche Kanaal tot Edam, zoo dat aldaar bij het begin der Ringvaart, eene Sluis zal moeten worden gelegd op A. P. waar de Ringvaart van de Beemster in zal kunnen werken.
Ringvaart van voor Edam, buitendijks langs Oosthuizen, tot aan het Galgenveld bij Hoorn, binnendijks lengte 2½ Uur of 12,500 Ellen.
boven Wijdte 30 Ell.
onder „ 20 „
gemiddelde „ 25 „ diep met 1 El bovensteek 6 El, is 150 Kub. El per Str. El, zijn 1,875,000 El à 30 ct.
ƒ 562,500
Onteigening van 66 Bunders à ƒ 1500 „ 99,000
Bruggen en Sluizen.
1 Sluis aan de Vaart op Monnikendam „ 25,000
1 Brug voor Edam „ 25,000
1   „      „   Oosthuizen „ 20,000
ƒ 731,500
No. 10. RINGVAART VAN AF HET GALGENVELD BIJ HOORN, binnendijks tot voor Hoorn, buitendijks met een Basin of Peul voor Hoorn, en van daar tot Enkhuizen.
De Dijk voor Hoorn, lang 2000 Ellen.
Plempwerk per El à ƒ 40 ƒ 80,000
Specie 150 Kub. El per Str. El is 300,000 Kub. El, per El à 30 ct. „ 90,000
ƒ 170,000
Uitdiepen van de Vaart voor Hoorn 150,000 Kub. El à 20 ct. „ 30,000
Een Brug voor Hoorn „ 25,000
Een Kanaal tot Enkhuizen, ter lengte van 3½ Uur, of 17500 Ellen, wijdte en diepte als voren, uitmakende 2,625,000 Kub. El à 30 ct. „ 787,500
Onteigening van 93 Bunders à ƒ 2000 „ 186,000
Een dubbelde Sluis met Brug „ 180,000
ƒ 1,378,500
No. 11. RINGVAART VAN AF HET POLDER-HUIS BIJ DIEMEN, op Muiden binnendijks, om voor Muiden buitendijks op de verdere Ringvaart voor bij Naarden te komen.
De lengte is 1½ Uur of 7500 Ellen.
boven wijdte 200 El
onder „ 80 „
gemiddelde „ 140 „ diep met een El bovensteek 5 El, zijn 700 El per Strekkende El, is over 7500 El lengten 5,250,000 Kub. El à 30 ct.
ƒ 1,575,000
de bovensteek op de Berm
Onteigening van 225 Bunders à ƒ 1000 „ 225,000
Een dubbelde Sluis met overlaat en raketten, te leggen bij de Afdamming van het IJ „ 120,000
ƒ 1,920,000

No. 12. RINGVAART VAN MUIDEN OP DE STEENENKAMER, deze Vaart begint uit de voorgaande en wordt geschat op 6 Uren lengte of 30,000 Ellen.
Plempwerk 1000 El à ƒ 48 per Str. El ƒ 48,000
Specie 120 Kub. El per Str. El 120,000 El à 60 ct. „ 72,000
ƒ 120,000
Kanaal met Berm of overlaat, wijdte en diepte als voren, 30,000 El à 700 Kub. El per Str. El zijn 21,000,000 Ell. à 30 ct. „ 6,300,000
Onteigening van 900 Bunders à ƒ 600 „ 540,000
Bruggen
tot gemeenschap bij Nijkerk en Spakenburg „ 25,000
over de Ringvaart tot de Nieuwe Polders bij Muiden, Naarden, Huizen, de Eem, Spakenburg en Nijkerk „ 150,000
ƒ 7,135,000
No. 13. HET KANAAL UIT DEN IJSSEL, beneden Westervoort tot in de Ringvaart aan de Steenenkamer, dit Kanaal wordt in drie Vakken verdeeld, komende er een Keer-Sluis met Overlaat en raketten, aan de Monding bij Westervoort te leggen, de Tweede omstreeks Kamperberg en de Derde bij Essen.
Het Kanaal van den Steenenkamer tot bij Essen ter lengte van 3 Uren of 15000 Ellen.
boven wijdte 200 El
onder „ 50 „
gemiddelde „ 125 „ diepte 3 El met 1 El bovensteek zijn 4 El, dus 500 Kub. El per Str. El, is over 15,000 El 7,500,000 Kub. El à 20 ct.
ƒ 1,500,000
N.B. De Dijken worden op 50 Ellen afstand van het Kanaal gelegd, komende de Specie daarvoor uit het Kanaal.
Keersluis met Raketten, met 3 El waterkeering „ 120,000
Onteigening van 3 Uren of 400 Bunders à ƒ 600 „ 240,000
Het Kanaal van Essen tot Kamperberg, lang 2 Uur of 10,000 Ellen.
bovenwijdte met Overlaat 300 Ellen, te ontbloten van 4 El bovensteek, worden 1200 Kub. El per Str. El, is over 10000 El 12,000,000 El à 20 ct. „ 2,400,000
het ondergedeelte van het Kanaal
boven wijdte 200 Ellen
onder „ 50 „
gemiddelde „ 125 „ diepte 4 El, waaronder 1 El bovensteek, zijn 500 El per Str. El, maakt 5,000,000 Kub. El à 20 ct.
„ 1,000,000
Keersluis met Raketten „ 120,000
Onteigening van 267 Bunders à ƒ 300 „ 80,000
Een Brug „ 25,000
Het Kanaal van Kamperberg tot Velp, lang 2¾ Uur of 13750 Ellen.
boven wijdte met overlaat 300 El, te ontbloten van 8 El bovensteek, zijn 2400 Kub. El per Str. El, dus 33,000,000 Ellen à 20 ct. „ 6,600,000
Hetzelfde Perceel benedensteek, wijdte met overlaat als voren over de lengte van 13,750 El is 6,875,000 Ellen à 20 ct. „ 1,375,000
Keersluis met Raketten „ 120,000
Onteigening van 400 Bunders à ƒ 100 „ 40,000
Een Brug „ 25,000
Het Kanaal van Velp tot Westervoort ½ Uur of 2500 El,
boven wijdte met overlaat 300 El, te ontbloten van een El, bovensteek zijn 750,000 Ellen à 20 ct. „ 150,000
het Kanaal Wijd en Diep als voren 1,250,000 Ellen à 20 ct. „ 250,000
Een keersluis met Raketten „ 120,000
Onteigening van 67 Bunders à ƒ 1000 „ 67,000
Een Brug „ 25,000
Bruggen bij Nijkerk, Horst, Voorthuizen, Putten en Essen, zijn 5 Bruggen à ƒ 25,000 „ 125,000
ƒ 14,382,000
No. 14. SLUIS-WERKEN IN DEN GELDERSCHEN IJSEL.
Er zullen als in het Westervoorder Kanaal op den Steenenkamer aan Drie Keersluizen met overlaten in den IJsel, dienen te worden gelegd, op nader aan te wijzen plaatsen om eenerzijds het Water te keeren en anderzijdsch hetzelve gelijk met de overlaten in tijd van nood te laten werken, zoodat de Uiterwaarden het voordeel blijven behouden om bij hooge Winter- en Voorjaars-Vloeden, overstroomd te kunnen worden en na gelang daarmede bezet te houden. De kosten dezer Sluizen met hunne Bruggen en overlaten, berekend als die, op het Kanaal te leggen, elk ad ƒ 120,000 ƒ 360,000
No. 15. RINGVAART VAN AF DE STEENENKAMER, voorbij Harderwijk, Elburg, Kampen, enz. naar de Lemmer en van daar tot Laaksum in de nabijheid van Stavoren.
Deze Ringvaart begroot op 23 Uren lengte of 115000 Ellen.
boven Wijdte 30 Ellen.
onder „ 20 „
gemiddelde „ 25 „ diep met 1 El bovenstreek 5 Ellen, is 125 Ellen per Strekkende El zijnde 14,375,000 Ellen à 30 ct.
ƒ 4,312,500
Zes Basins of Kommen, als voor Harderwijk, Elburg, Genemuiden, Blokzijl, de Kuindert en de Lemmer, te zamen „ 30,000
Onteigening van 695 Bunders à ƒ 800 „ 556,000
Een Sluis bij Laaksum „ 120,000
Bruggen over de Ringvaart, 10 à ƒ 20,000 „ 200,000
ƒ 5,218,500
No. 16. DE DIJK TUSSCHEN ENKHUIZEN EN LAAKSUM.
Deszelfs Lengte wordt geschat op 16000 Ellen, zullende de Dijk zooveel doenlijk, over de ondiepten worden gelegd, en is de Specie daartoe genoegzaam in de omstreken van Laaksum voorhanden.
De Dijk zal 4 Ellen boven hoog-Zee worden gelegd, 6 Ellen breed op de kruin, met buiten doceering van 3 op 1, berekenende 180 Kub. El per Strekkende El, hetgeen geeft 2,880,000 Kub. El à ƒ 1,50 ƒ 4,320,000
Rijswerk per Strekkende El à ƒ 48,— „ 768,000
Steenbeglooijing en Puin p. Str. El à ƒ 200,— „ 3,200,000
ƒ 8,288,000
No. 17. DE AFDAMMINGS-DIJK VAN BIJ DURGERDAM, tot aan den Dijk, van den Diemermeer bij het Tolhuis.
De afstand wordt geschat op 1800 Ellen, men berekent voor den Dijk 150 Ell. Kub. Specie per Str. El is 270,000 Kub. Ellen à 80 ct. ƒ 216,000
Steenglooijing en bepuinen aan eene Zijde
1800 Ellen, per Strekkende El à ƒ 100 „ 180,000
Rijswerk         „         „       „   à „ 48 „ 86,400
ƒ 482,400
No. 18. DROOGMAKING, DOOR STOOM-WATEROPVOERINGSWERKTUIGEN.
14 Bovenmaalders à 200 Paarden Kracht 2800 P. K.
28 Ondermaalders à 100     „        „   2800  „ „
zijn 5600 Paardenkracht met de daartoe vereischte gebouwen enz., berekend p. P. K. à ƒ 1000
ƒ 5,600,000
Een Ingenieur } voor 2 jaren ƒ 6000
42 Machinisten „ 84000
84 Stookers „ 68288
„ 158,288
Werktuig Fabriek
voor eventuele herstellingen van defecten aan de Werktuigen „ 10,000
Een Werktuig en Gereedschappen daarin „ 25,000
Personeel voor 2 jaren „ 24,000
Steenkolen.
Wij berekenen 2800 P. K. werken 250 Dagen.
2800  „ „      „    250 Dagen.
2800  „ „      „    250 Dagen.
Zijnde 8400 P. K. 250 Dagen, elke P. K. Per Dag à ƒ 1,—		 „ 2,100,000
ƒ 7,917,288
No. 19. BINNENVAART, WETERING, BOEZEM EN RINGSLOTEN.
Een Binnenvaart van de Lemmer op Naarden, de Lengte berekend op 12¾ Uur of 73740 Ellen.
boven Wijdte 30 Ellen.
onder „ 20 „
gemiddelde „ 25 „ diep 3 El, is 75 Kub. Ellen p. Str. El zijn 4,781,250 Ellen à 30 ct.
ƒ 1,434,375
Weteringen 77 Uren of 385,000 Ellen lang
boven wijdte 5 Ellen
onder „ 2 „
gemiddelde „ 3½ El, diepte 2 Ellen, is 7 El p. Str. El is 2,695,000 Ellen à 20 ct.
„ 539,000
Boezem Sloten 108½ Uur of 542,500 Ellen
boven Wijdte 3 Ellen
onder „ 1 „
gemiddelde „ 2 „ diepte 2 Ellen is 4 Ellen per Str. El is 2,170,000 Ellen à 20 ct.
„ 434,000
Ringsloten 61 Uren of 305,000 Ellen
wijdte en diepte als voren, dus 4 Ellen, over 305,000 Ellen is 1,220,000 Ellen à 20 ct. „ 244,000
ƒ 2,651,375
No. 20. SLUIS- EN BRUG WERKEN.
Een Sluis bij Laaksum, tot afsluiting van de Ringvaart ƒ 80,000
2 Sluizen tot afsluiting van de Vaart van de Lemmer op Naarden „ 160,000
Acht Bruggen over de Ringvaart, als te Laaksum, de Lemmer, de Kuindert, Blokzijl, Vollenhoven, Genemuiden en Kampen à ƒ 15,000 „ 120,000
Tien Dubbelde Bruggen, over de Boezem's Vaarten, als voren à ƒ 15,000 „ 150,000
Veertig Dubbelde Bruggen, over de Weteringen, à ƒ 10,000 „ 400,000
Twee en Vijftig Bruggen over de Sloten, à ƒ 3,000 „ 156,000
ƒ 1,066,000
No. 21. KAVELEN, SLOTEN, GREBBEN EN SLECHTEN,
wordt berekend als bij No. 7 van de IJ Polders ad ƒ 84 per Bunder, en alzoo over een getal van 260,000 Bunders
ƒ 21,840,000
RECAPITULATIE.
No. 1 à 8 ƒ 18,707,510
 „  9 „ 731,500
 „  10 „ 1,378,500
 „  11 „ 1,920,000
 „  12 „ 7,135,000
 „  13 „ 14,382,000
 „  14 „ 360,000
 „  15 „ 5,218,500
 „  16 „ 8,288,000
 „  17 „ 482,400
 „  18 „ 7,917,288
 „  19 „ 2,651,375
 „  20 „ 1,066,000
 „  21 „ 21,840,000
TOTAAL BEDRAG ƒ 92,078,073