1 Baker, vroedvrouw; Vl. Wdb.: achterwaorstrigge (oostelijk zvl.) waar = de stam van bewaren (= engels, beware) in de betekenis zorgen voor; achter heeft dezelfde betekenis als in eng.: to look after; -igge = suff. -ei van klappei


     Oordeel der voornaamste tijdschriften en dagbladen over de

                      EERSTE EN TWEEDE BUNDEL

                   SCHETSEN VAN SAMUEL FALKLAND.

               Prijs ing.f2.25; geb.f2.90.

                    *       *       *      *      *

        De Gids zegt o. a.:

Er zijn er die het betreuren, dat de voorraad humor en fijne observatie
door deze stukjes verspreid, niet aan een breeder uitgesponnen en dieper
opgevat werk is ten goede gekomen. Ons lijkt het dankbaarder en
voorzichtiger te genieten van hetgeen FALKLAND getoond heeft te kunnen
geven in een genre, waarin hij in ons land door niemand wordt
overtroffen.


        Elzevier's Maandschrift zegt o.a.:

Er is nog een ander element, dat FALKLAND populair moet hebben doen
worden: *het overweldigende van zijn stijl.*

Zijn realiteit is verblindend.


        De Nederlandsche Spectator zegt o. a.:

Zoo schrijft men als men jong en jolig nog is, veel natuurlijk vernuft
bezit en tot schetsen gedwongen is.

FALKLAND'S vermogen om scherp waar te nemen de objecten, mooi weer te
geven de gesprekken, kort en snel te typeeren wat op zijn weg, in huis
of daarbuiten hem treft, gaf leven aan deze schetsen, te prijzen ook om
het gelukkige evenwicht tusschen den goeden smaak, de poëzie en 's
schrijvers levensmoed.

In den grond is dit talent ernstig. De meeste schetsen getuigen daarvan.
Hij is altijd ernstig, hoorde ik zeggen. Ik sloeg voor die persoon het
verhaal op, waarin Sam en Lou bezig zijn met visch te bakken. Daar
werden tranen gelachen....


        De Nieuwe Rotterdamsche Courant zegt o.a.:

Ook in deze Schetsen is heel wat vernuft.


        Het Handelsblad zegt o. a.:

Het is alles pakkend geschreven, kort, zonder inleiding; de toestand
staat dadelijk voor ons, duidelijk, scherp, en ieder stukje laat een
indruk na.




COLOFON
  • Dit electronisch bestand is gebaseerd op de eerste druk.
  • Het PDF-bestand van deze editie staat op Internet Archive: https://archive.org/details/te_lande
  • De tekst in dit bestand wordt weergegeven in de originele, verouderde spelling, er zijn geen wijzigingen aangebracht.
  • Vreemde woorden of schrijfwijzen, evidente en vermoedelijke zet- of schrijffouten zijn behouden gebleven. Deze schrijfwijzen zijn gemarkeerd door een asterisk, een hyperlink die verwijst naar de tabel onderaan dit colofon.
  • Voetnoten, die in de tekst voorkomen, zijn gemarkeerd door een cijfer in superscript, een hyperlink die verwijst naar de toelichting achteraan elk verhaal. Klikken op het cijfer in deze toelichting verwijst weer naar de tekst.
  • Deze editie bevat heel wat inconsequenties met betrekking tot accenten, interpunctie, kapitalen, aanhalingstekens en het gebruik van lidwoorden - deze zijn behouden gebleven:
    • Na een uitroepteken wordt er vaak geen hoofdletter geschreven.
    • Dialectwoorden met "oa" of "ao" worden verschillend gespeld, deze schrijfwijze is behouden gebleven. Bv.:
      • gedaon - gedoan
      • "Stoat op! staot op!" beval de geestelijke ruw.
      • morgenoavond - aovend
  • De paginanummers zijn verwijderd.
  • Afgebroken woorden aan het einde van de regel zijn hersteld.
  • Spaties voor leestekens zijn verwijderd.


bron / correctie, commentaar of verklaring
(asterisk = terug naar tekst)

DE BIEZENSTEKKER

* stronkelige / stronkelen: struikelen

* IJëlt ou / Haal uw

* tersluips / tersluiks

* één voor éen / er worden verschillende schrijfwijzen gebruikt voor het geaccentueerde woord "een".

* dáar / er worden verschillende schrijfwijzen gebruikt voor het geaccentueerde woord "daar".

* hêt 't mij g'hieten / heeft het mij geboden


VAN ALLEIJNES' ZIEL

* D' ien ziele / D'ien ziele - De ene ziel

* te gemoet / wordt viermaal op deze manier geschreven.

* En midden in den nacht stond hij op holde hij de velden in! / En midden in den nacht stond hij op en holde hij de velden in!

* sparrenbosschen / in regel 2560: sparrebosschen

* lippend gillend / onduidelijk wat "lippend" betekent

* ontaarden / ontaardden

* sparrebosschen / in regel 2363: sparrenbosschen

* heije / heide

* poeïerde / poederde


BLANCHE

* moeielijker / moeilijker

* stuik / Een geheel van acht of tien schoven graan, op het land tegen elkaar geplaatst om te drogen.

* noenstond / tijd omstreeks het middaguur.

* ankylose / gewrichtsverstijving

* verloomde / verlo(o)men: loom, mat worden

* anwoordde / antwoordde

* oest / oogst

* garf / bos afgemaaide en samengebonden graanhalmen.

* lijzemeelpap / lijnmeelpap

* beteren. / beteren."

* prostratie / toestand van lichamelijke en geestelijke uitputting.

* all' / alle

* scharten / Zich tallooze kleine en onplezierige moeiten geven om een doel te bereiken.

* geroopen / geroepen

* hiëratische / verheven-streng, sober van expressie


PERMENTIERS WRAAK

* Permetier / Permentier

* koddebeier / jachtopziener

* brugedier / brigadier

* Spiessen's / Spiessens'

* en bier, klaar gemaakt / en bier klaar gemaakt

* Meïe / mei

* karot / rol gesausde pruimtabak

* galon / lint- of koordvormig weefsel, m.n. als versiering van uniformenen livreien

* obcessie / obsessie

* Lefaucheux / Frans legerpistool

* bandelier / brede draagriem of band over schouder en borst, waaraan de patroontas of de sabel werd gedragen.

* indentiteit / identiteit

* garde-chasse / jachtopziener

* Opnieuw er was / Opnieuw was er

* puëriel-barbaarsch / kinderlijk-barbaarsch

* makis / maquis (dicht, ondoordringbaar struikgewas)

* verheler / heler

* clairière / open plek in bos

* alleeën / mv. van allee - dreef

* boan "afliggen" / de weg afsnijden

* Hêt-e grof leud? / Heb je grove hagel?

* kruisweg / snijpunt van twee wegen (vaak genoemd in verband met allerlei bijgeloof) - synoniem: viersprong

* iewat / ietwat

* gejaagheid / gejaagdheid

* Permentiers / Permentiers'


DE VERLOSSING

* kasuifel / kazuifel

* mystische / mystieke

* foule / massa

* zijn zaken goed te roer te staan /aan het roer staan; te roer staan - het bestuur, de leiding in handen hebben

* berooving / het missen, het ontbeeren van iets

* chimerisch / monsterachtig, hersenschimmig

* jeugdsherinneringen / jeugdherinneringen

* ontzichtbare / ontzichbare

* superstitie / bijgeloof

* juksbeenderen / jukbeenderen

* onvleesde / ontvleesde