¡PRA A HABANA!

I

Venderonll’os bois,

Venderonll’as vacas,

O pote d’o caldo

Y a manta d’a cama.

Venderonll’o carro

Y as leiras que tiña,

Deixarono soyo

C’o a roupa vestida.

—María, eu son mozo,

Pedir non m’é dado,

Eu vou po-lo mundo

Pra ver de ganalo.

Galicia está probe,

Y â Habana me vou...

¡Adios, adios, prendas

D’o meu corazon!

II

Cando ninguen os mira

Vénse rostros nubrados e sombrisos,

Homes qu’erran cal sombras voltexantes

Por veigas e campíos.

Un, enriva d’un cómaro,

Séntase caviloso e pensativo,

Outro, o pé d’un carballo, queda imóvil

C’o a vista levantada hácia o infinito.

Algun cabo d’a fonte resinado

Parés qu’escoita atento o murmurio

D’augua que cai, e eisala xordamente

Tristísimos sospiros.

¡Van á deixá-l-a patria!...

Forzoso, mais supremo sacrificio.

A miseria está negra en torno d’eles

¡Ay! ¡y adiant’está o abismo!...

III

O mar castiga bravamente as penas,

E contr’as bandas d’o vapor se rompen

As irritadas ondas

D’o cántabro salobre.

Chilan as gaviotas

¡Alá lonxe!... ¡moy lonxe!

N’a prácida riveira solitaria

Que convida ô descanso y ôs amores.

De humanos séres a compauta linea

Que brila ô sol, adiántase e retórcese,

Mais preto, e lentamente as curvas sigue

D’o murallon antigo d’o Parrote.

O corazon apertase d’angustia,

Óyense risas, xuramentos s’oyen,

Y as brasfemias s’axuntan c’os sospiros...

¿Onde van eses homes?

Dentro d’un mes n’o simiterio imenso

D’a Habana, ou n’os seus bosques,

Ide á ver que foy d’eles...

¡N’o etern’olvido para sempre dormen!...

¡Probes nais que os criaron,

Y as que os agardan amorosas, probes!

IV

—Animo, compañeiros,

Tod’a terra é d’os homes.

Aquel que non veu nunca mais que a propria

A iñorancia o consome.

¡Animo, á quen se muda Dio-l-o axuda!

¡E anque ora vamos de Galicia lonxe,

Verés des que tornemos

O que medrano os robres!

Mañan é o dia grande ¡â mar amigos!

¡Mañan, Dios nos acoche!

¡N’o sembrante a alegría,

N’o corazon o esforzo

Y a campana armoniosa d’a esperanza,

Lonxe, tocando á morto!

V

Este vaise y aquel vaise

E todos, todos se van,

Galicia, sin homes quedas

Que te poidan traballar.

Tes en cambio orfos e orfas

E campos de soledad,

E nais que non teñen fillos

E fillos que non tên pais.

E tês corazons que sufren

Longas ausencias mortás,

Viudas de vivos e mortos

Que ninguen consolará.