157.  Cic. Pro Rab. Post., 4, 8.

158.  Cic. in Verr. A. S., I, 9, 26.

159.  Cic. Pro Balb., 24, 54.

160.  Cic. Brut, 22, 86; Val. Max. VIII, 1, 11.

161.  S. v. res comperendinata, p. 282, Müller.

162.  Cic. in Verr., I, 9.

163.  Geib. Op. cit. p. 378.

164.  C. R., II, (1), 359, 371.

165.  Cic. Pro C. Rab. Post., 4, 8.

166.  Cic. in Verr. A. S., II, 31, 77.

167.  Cic. in Verr. A. S., IV, 5, 10. Dicet aliquis: Noli isto modo agere cum Verre, noli eius facta ad antiquae religionis rationem exquirere; concede ut impune emerit, modo ut bona ratione emerit, nihil pro potestate nihil et invito, nihil per iniuriam.

168.  Cic. in Verr. A. S., I, 22; IV, 5.

169.  Cic. in Verr. A. S., II, 21.

170.  Cic. in Verr. A. S., II, 58, 142.

171.  Cic. in Verr. A. S., III, 72, 168.

172.  Cic. in Verr. A. S., IV, 4, 8.

173.  V, 3.

174.  Ps. Asc. p. 146, Orelli; Rein. Op. cit. 622.

175.  Op. cit. 622; Cic. in Verr. A. S., II, 31, 76.

176.  Zumpt C. T. De legibus et iudiciis, etc. 41.

177.  v., 23.

178.  Rhetoric. ad Herenn., I, 11, 20, ed. C. L. Kayser.

179.  Zeitschr. der Sav. Stift. für R. G., IX (XXII), R. A., p. 403; C. I. L., XII, 6038.

180.  Cic. Div. in Q. Caecil., 5; A. S., I, 10.

181.  Zumpt C. T. De legib. iudic., etc. p. 40.

182.  Zumpt C. R., II, (1), 361.

183.  Cic. Div. in Q. Caecil., 5.

184.  Cic. ap. Ascon. in Cornel. p. 79, Orelli; Zumpt C. R., II, (1), 259; Zumpt C. T. De legib., p. 85.

185.  Orelli Baiter. Onomasticon Tullianum, Turici, 1838, Index legum s. v. Aurellia iudiciaria.

186.  Appian. B. C., I, 35.

187.  Zumpt A. W. Criminalprocess, p. 469 e seg.; Rein. Op. cit. 646 e seg.

188.  Cic. Div., 21; A., I, 13.

189.  Cic. in Verr., A., I, 13.

190.  Cic. Pro Sest., 64, 35; in Vat., 12, 29; in Pison, 37, 90.

191.  Zumpt C. R., II, (2), 294 e seg.; Rein. Op. cit. 623 e seg.; Zumpt C. T. De legib., p. 60; Laboulaye. Op. cit. p. 300.

192.  Liv. Epit., 19; XXX, 44; Polyb. I, 61, 3.

193.  Zonar. VIII, 9 ed. Dindorf; Pais. Alcune osservazioni sulla Storia e sull'amministrazione della Sicilia durante il dominio romano. Palermo, 1888, p. 58, 60 e seg.

194.  Liv. XXV, 23-31.

195.  Liv. XXVI, 40.

196.  Sic. 2, 2.

197.  Liv. ep., 20; Solin. 5, 1, ed. Mommsen; Mommsen. St. R., II3, 1, 198.

198.  Solin. l. c.; Klein. Die Verwaltungsbeamten der Provinzen des Röm. Reichs bis auf. Diocletian., Bonn, 1878, I, p. 11.

199.  Mommsen. Röm. Gesch., I8, 545.

200.  Klein. Op. cit. p. 5.

201.  Bergfeld. Op. cit. p. 9.

202.  Polyb. VIII, 5; Liv. XXIV, 27 e seg., XXVII, 8, 16; Klein. Op. cit. pp. 5, 14, 16-7.

203.  Liv. XXV, 40.

204.  Liv. XXVI, 40.

205.  Liv. XXVI, 21.

206.  Pais. Op. cit. pp. 63-4.

207.  Liv. XVI, 40.

208.  Valer. Max. VI, 9, 8; Schol. Gronov. ed. Orelli 391; Cic. in Verr. A. S., II, 13-16.

209.  Beloch. Die Bevölkerung der Griech. Röm. Welt, Leipz. 1886, p. 299; Pais. Op. cit. pag. 7 sg.; Altrimenti Kuhn. Die städt. bürg. Verfassung des Röm. Reichs. Leipz. 1864-5, II, p. 61.

210.  XXIII, 4, Didot.

211.  Liv. XXVI, 40.

212.  Cic. in Verr. A. S., II, 53, 133; 55, 137.

213.  Cic. in Verr. A. S., III, 6, 13.

214.  Cic. in Verr., loc. cit.

215.  Cic. in Verr. A. S., V, 22, 56; 51, 133.

216.  Pais. Op. cit. p. 26.

217.  XXVI, 40.

218.  Pais. Loc. cit.

219.  Pais. Op. cit. pp. 27-64.

220.  Nitzsch. Die Gracchen. Berlin, 1847, p. 56.

221.  Cic. in Verr. A. S., V, 20, 51.

222.  Voigt. Das jus nat. aequum et bonum und jus gentium der Römer, II, 397, n. 456.

223.  A. S., III, 70, 163; V, 21, 52.

224.  Voigt. Op. cit. II, p. 398, 9, n. 459; Rudorff. Schriften d. Röm. Feldmesser, II, p. 315.

225.  Pernice. Parerga in Zeitschrift für Savigny-Stiftung, Röm. Abth. V, p. 64.

226.  Cic. in Verr. A. S., III, 6, 13.

227.  Dareste. De forma et conditione Siciliae provinciae Romanae. Lutetiae, 1850, p. 33.

228.  Cic. in Verr. A. S., V, 21, 53.

229.  Cic. Divin. in Q. Caecil., 3, 8; Cic. in Verr. A. S., I, 50, 130; III, 7, 18; Mommsen. St. R., II3, 336-7.

230.  Voigt. Op. cit. l. c.

231.  Cic. in Verr. A. S., III, 46, 110 e seg.; 49, 117 e seg.

232.  Cic. in Verr. A. S., II, 53, 131; 56, 139.

233.  Cic. in Verr. A. S., II, 70, 169; III, 71, 167; Dareste, op. cit. 42.

234.  Cic. in Verr. A. S., II, 71, 171, 75, 185.

235.  Cic. in Verr. A. S., III, 71, 167, ed. Zumpt, p. 589.

236.  Dareste. Op. cit. p. 43.

237.  Cic. in Verr. A. S., II, 49, 122; 67, 161; III, 45, 108; 73, 170; IV, 8, 17; 34, 76; V, 8, 21; 17, 44.

238.  Senatus Thermitanorum Cic. in Verr. A. S., II, 36, 88, Agrigentinorum, II, 50, 123; Senatus Agyrinensis, III; 31, 73; Amestratinus, III, 39, 88; Senatus Imacharensium; A. S., III, 42, 100; in Senatu Entellino; A. S., III, 87, 200; Senatus Tyndaritanus; A. S., IV, 39, 40; Catinae magistratus, senatus, curia; A. S., I, 45, 99, 100.

239.  Senatus Syracusanus, Senatum populumque Syracusanum, curia, A. S., IV, 61 e seg.

240.  A. S., II, 5, 14.

241.  Cic. in Verr., I, 3, 7; A. S., II, 42, 103; 46, 114; 49, 120; 59, 146; 64, 155; III, 39, 89; 42, 100; 67, 161; IV, 62, 138; 64, 143 e seg.; V, 24, 61; 39, 103; Kuhn. Op. cit. II, 58 e seg.; Dareste. Op. cit. p. 16.

242.  Cic. in Verr. A. S., IV; 23, 39, 85; C. I. G., 5491=Kaibel. Inscript. gr. Siciliae, 952.

243.  Cic. in Ver A. S., II, 56, 139; 53, 133; 55, 137.

244.  Cic. in Verr. A. S., II, 67, 161; IV, 43, 93; ἁγορανόμοι C. I. G., 5425-7; Kaibel, I. G. S., 209, 211, 312. ταμίαι C. I. G., 5491, 5640=Kaibel. I. G. S., 952, 422.

245.  C. I. G., 5425-7, 5491.

246.  Cic. in Verr. A. S., IV, 42, 92; C. I. G., 5475, 5641-2=Kaibel. I. G. S., 256, 423-4.

247.  C. I. G., 5425-7.

248.  C. I. G., 5425 e seg.; 5742=Kaibel. I. G. S., 472. cfr. Cic. in Verr. A. S., IV, 57, 128.

249.  C. I. G., 5475, 5476, 5491, 5546, 5752=Kaibel. I. G. S., 256-7, 852, 290, 953.

250.  Diod. Sic. XVI, 70; Cic. in Verr. A. S., II, 51, 126; 52, 128; IV, 61, 137.

251.  Centoripinum magistratus et Decemprimum, A. S., II, 67, 162.

252.  Agyrrio magistratus et quinqueprimi, A. S., III, 28, 68.

253.  Cic. in Verr. A. S., II, 49.

254.  Cic. in Verr. A. S., II, 50.

255.  Cic. in Verr. A. S., II, 49, 122.

256.  Cic. in Verr. A. S., II, 50.

257.  Cic. in Verr. A. S., IV, 64.

258.  Cic. in Verr. A. S., II, 49, 120, 122.

259.  Cic. in Verr. A. S., II. 53, 131.

260.  Cic. in Verr. A. S., II, 52, 126-7; 52, 128.

261.  Göttling. Röm. St. Verf., p. 419; Kuhn. Op, cit. p. 60.

262.  Cic. in Verr. A. S., II, 51, 127.

263.  Cic. in Verr. A. S., II, 49-50, 120-5.

264.  Diod. Sic. XIII, 34, 6; 35, 1-4; XVI, 82, 6.

265.  Freeman. History of Sicily, III, p, 726-7. Oxford, 1892.

266.  Cic. in Verr., I, 4, 13.

267.  Leges Bidinorum. Cic. in Verr. A. S., II, 22; Leges Agyrinensium. A. S., III, 31, 73; Lex Thermitanorum, A. S., II, 37, 90 e seg.; Cic. in Verr., I, 4, 13.

268.  Loc. cit.; Voigt. Op. cit. II, p. 407.

269.  Cic. in Verr. A. S., II, 13, 32.

270.  A. S., II, 13, 32.

271.  Kornemann. De civibus romanis in provinciis imperii consistentibus. Berol. 1892, pp. 16, 18, 20; Schulten. De conventibus civium Romanorum. Berol. 1892, pp. 1-16, 124-5.

272.  Hermes. VII Mommsen. Die Röm. Lagerstädte, p. 319 sg.; Hermes. XVI Mommsen. Schweiz Nachstudien, p. 377 sg.

273.  Cic. in Verr. A. S. II, 13, 32.

274.  Degenkolb H. Die lex Hieronica und das Pfändungsrecht der Steuerpächter. Berlin, 1861.

275.  Aristot. Ἀθηναίων πολιτεία. 16; Nitzsch. Die Gracchen. pp. 37-56.

276.  Cic. in Verr. A. S., II, 13, 32; III, 6, 15; 8, 19-20.

277.  Degenkolb. Op. cit.

278.  Dareste. Op. cit. p. 23; Degenkolb. Op. cit. p. 13.

279.  Sell. Die Recuperatio, p. 385; Degenkolb. Op. cit. p. 14.

280.  Voigt. Op. cit. II, 404.

281.  Degenkolb. Op. cit. p. 19 e seg.

282.  Cic. in Verr. A. S., II, 13, 34.

283.  Keller. De la procedure civile et des actions chez les Romains, trad. franç. Paris, 1890, p. 34.

284.  Degenkolb. Op. cit. pp. 31, 33.

285.  Nequis extra suum forum vadimonium promittere cogatur. Cic. in Verr. A. S., III, 15, 38.

286.  Cic. in Verr. A. S., III, 8, 20.

287.  Cic. in Verr. A. S., III. 27, 32.

288.  Cic. ad Qu. fr., I, 1, 12; ad Att., V, 13; ad fam., XIII, 65; de prov. cons., 5; cfr. Degenkolb. Op. cit. p. 44.

289.  Degenkolb. Op. cit. pp. 76-7.

290.  Cic. in Verr. A. S., II, 13, 32.

291.  Liv. XXXIV, 21; XXXVI, 31; Plut. Cat. maj., 11; Zon. VIII, 17; Appian. Hisp. 434; Cic. in Verr. A. S., II, 50, 123; Willems. Le sénat de la République romaine. Paris, 1883, II, 703.

292.  Mommsen, Röm. St. R., III, 1211. Leipzig, 1888.

293.  Voigt. Op. cit. IL, p. 395-6, n. 453.

294.  Mommsen. Die Stadrechte der lateinischer Gemeinden Salpensa und Malaca. Abhandl d. K. S. Ges. d. Wissensch., III, p. 693, n. 12.

295.  Mommsen. St. R., II3, 221-2.

296.  Cic. in Verr. A. S., III, 40, 93; Voigt. Op. cit. p. 397 A. 457; Kuhn. Op. cit. II, p. 39.

297.  Cic. in Verr. A. S., II, 50, 124.

298.  Beloch. Die Bevölkerung der griech. röm. Welt. Leipzig, 1886, p. 273.

299.  Nissen. Griech. u. Röm. Metrologie in Müller Hdb. d. Klass. Alterthumovis. I2, p. 884.

300.  Nell'anno 1891 in Sicilia la produzione del frumento veniva calcolata ad ettolitri 7,744,918, del granturco a 67,632, dell'avena a 197,918, dell'orzo a 1,511,699, della segala a 31,631, del riso a 25,590, de' legumi a 1,318,442, delle patate a qu. 69,312, del vino a ett. 6,855,655, dell'olio a 534,267, degli agrumi a 23,488,288 frutti (Ann. stat. ital. 1892).

301.  Beloch. Op. cit. p. 298.

302.  Klein. Op. cit. 11-72

303.  Liv. XXVI, 40, 15.

304.  A. S., I, 6, 15; 7, 20.

305.  A. S., I, 54, 141; III, 26, 65.

306.  A. S., IV, 14-15, 33-4; 28, 65; 29, 66.

307.  A. S., V, 62, 161.

308.  A. S., IV, 38, 83; 61, 136; V, 10-13, 26-33; 40,104; 54, 142.

309.  Lombroso. L'uomo delinquente. Torino, 1884, pp. 398-409.

310.  A. S., II, 6, 18; IV, 25, 56.

311.  Mommsen in Berichte der Sächs. Gesell. d. Wissenschaft. 1850, p. 62, e Rh. Mus. N. F., XV, pp. 192, 207; Mercklin in Philologus, XIX, p. 110.

312.  Ritschl F. De declinatione quadam latina reconditiore. Opusc. philol., IV, pp. 469-70. Lips. 1878.

313.  I, 16, 47.