Tweede Breef.

Ji wöören des Auwends wisse auck 'n Praus[1] met de Solospielers in 'n Gange, man mi duchte, Juue Pannkouke gönk auck up Stelten un wat Ji wünnen, daar schall Juue Schattsteen[2] wual nich grauts[3] van rauken, dann Ji harren alle wisse weg de Hände in der Tasken un keiken in eene hen ümme, af de Katte Juuen Schliipsteen na nich brachte; man de woll Ju wat prussen[4]. Wel in 'n Spelle nin Glücke hebben schall, mot'r sick nich to lange met afgiewen un konn he miinswiegen auck bes an 'n Ellenbuagen in't Geld tasten, un ick meene dat 't up'n besten was, dat Ji'r Ju bi Tiien bi weg bisseden, süß harren Ji auck wual sachte 'n Paar Gott mit uns verjunkern un verklautfiägen konnt; dann daar was aparte een Kunkelfuusert met bi, de harr't in 'n Griepe as de Pracher de Luus un meggede Ju alltohaupe dat Gres vor 'n Fööten weg; dann wann he 'n ganzen Haup wunnen harr, sackede he bi un wann he dann elenniget un iäckstert[5] wöörd, woll he antleste auck wual 'n Niäsendrüppel wier in 'n Gruwwelgrawwel schmiiten[6]; dann 't was Eene van de De[7], de nich eher schiitet, se miöten dann eerst vull'nkuomen 'ne Maultiidt wier wieten. Vor Söcke mag me sick aparte wual hööen, dann dat sind de rechten Finnenkiikers[8].

Wann 'k wual es hier un daar Geliegenheet wahrnieme up Spielers un eer Bedriif to achten, fiine ick'r de meesten Tiidt Een of Annern manken, den ick 'ne maagere Mügge heete. »De maagern Müggen biitet[9] schaarp«, as Ji wual wietet, un wann me se geweeren lät, un se sick satt un vull suagen hewwet, fleeget se antleste singend un triumpheerend weg. Nich 'n Spiir anners maaket 't de »maagern Müggen« daar ick van küüre, auck. Se pöttket'r[10] eerste sau goot asse gaar Nicks bi un achternau gaaet se'r man schlichtens[11] up uut, dat se de annern Metspielers uutsuuget un wan se hebbt wat se kriigen kiönet, dooet se nett as de Müggen auck, se lachet in eer Füüstken un —- sühdaar gaaet se hen, bes se wier schmächtig[12] sind; dann kuomet se sachtkes wier an e schlieken, un settet sick hällekens[13] wier daal, waar se't desmaulens sau goot toliggen hatt harren; man dann kriiget se auck insgemeen bi Tiien 'n Tick an 'n Poll[14], dat 'n dat Blootsuugen bett[15] vergeht. Up den Kaarten stahet Krüüße, seggt 'n wahr Luatelwaart[16]. Wann dat dach 'n Jeder bedenken mogte! —

De't Spell nich kann,
de bliiw 'r van;
Dann 't is 'n leigen Kraum,
Dreegsam Huapen un 'n waaken 'n Draum.

Daar fällt mi 'n Spaas bi in, den 'k Ju bi düsser Geliegenheet dach auck to'm Besten giewen mot. Hüütiges Daages scholl söckes wat es vorkuomen, dann scholl 'ne de Huuk[17] vorsieker wual lichtet weeren.

Een P'stoor, de Nicks leiwer n dää, as dat he alle Auwend met de grauten Buuren Soolo spielde, kwam auck es up 'n hilligen Wihnachts Auwend met siine K'rnuuten in 'n Werthshuuse tohaupe. Se spielden bes in de deepe Nacht henin un rööpen alle wisse weg[18] »Trumf uut! Trumf uut!« Man antleste keik de eene Buur na der Klokken[19] un siä: Heer P'stoor, et is allenhand[20] wual Tiidt, dat wi innehaulet, dann de Köster schall wual wenner[21] na'r Kasuchte[22] lüüen, un wi kiönet je Muaren bi Tiien wier anfangen. Man de P'stoor siä: »Na ens Trumf uut!« — Dau baut em de Megger 'ne Wedde an, dat he dat uäwer 'ne halwe Stunne in der hölten 'n Bücksen[23] nich seggen drofte. Man de Paape nam de Wedde an. He lööp gawwe[24] na'r Weeme[25], stöök siine Beffkes[26] vor un hönk de schwarten Manteln ümme, un met 'n Ümmesehens stönd he up 'n Priekestoole un sag sau fromm un sau barmhartig[27] uut, as wann he siin Liewe nin Waater flöömet[28] harre. De Buur siines Deels satt auck ganz andächtig in siinen Stoole un luurde, afscheuns he wual schlaupensmaute was, as 'n Pinkstoss, wat'r kuomen woll. Dau fönk de Paape siine Wäärde an met: »Trumf uut! Trumf uut!« sagen die lästerlichen Spieler, die leider oft bis zum hellen Morgen in den Wirthshäusern sitzen und an Gott und sein heiliges Wort nicht denken; ich aber, ich rede anders: »Triumph! sage ich, Triumph und nochmals Triumph! uns ist heute der Heiland geboren;« etc. un daarmet harr he siine Wedde rieken[29] wunnen.

De P'stöörs up 'n Lande hebb't 't dann dach allmangsens röökelause suur un leige, aparte wann 'r viele Süükte un Stierflickheet unner'n Lüüen is un dat gebüüret sick[30] meestig bi Wintersdaagen, wann de Buur nich buutenwierken[31] kann, dat he upp 'n Besten gewuohnt is, un in de räukerigen Kaamern, de 't heele Jahr uut un in nich e lüftet weeret un daar se bi Uawenstanke[32] un Luchtequalm, faaken met'n half Stiige Köppe un mehr, in e piekelt sittet, as de Heeringe in der Tunnen, un uchtewierket[33] un spinnet den ganzen Dag düür bes 'n laaten Auwend, dat se in de Piöle[34] kruupet. Daar böötet[35] se dann sau unwiis bi in, dat'n dat Schweet jümmeran van'n Köppen dobbelt[36]. Dann wann de Buur inbott, bott he auck faarts wisse[37] in, dann he ment, he miöt 'r auck wat van spüüren kiönen, dat'r Füür in'n Uawen sii. Un wann 't 'n dann antleste allstoheet werd, trecket se'r de Wämmse un Huasen[38] bi uut. Mot'r dann es Eene na Buuten, dann thüüt he siin Wammes nich eerst lange wier an un löpt sau bläutet un glöönig as he is, hen waar he wat to doonen heft, scholl't auck in 'n Keller of buuten's Huuses sien. De Uawens, de de Buuren hewwet, sind meestig Pottuawens un ümme Kuäle of Holt to bespuaren, werd'r auck faaken na den ganzen Dag vor Minsken un Vee up e kuaket un dat gift tohaupe 'n Qualm, de in der Helle wual nich duller sienen mag. Gemeen hen is auck de Duurk[39], of de Schlaupstiie der Aulen un Kinner, de meestig alle tohaupe in eenen Bedde ligget, sau feer de Duurk nich düürschiiret is, met in 'n Stuawen, de lät sick friilick na der Diälen to wual uapen doon, dat de Huusheere 's Nachts up 't Huus passen kann, wann den Vee wat ankümmt of süß wat vorfällt, dat 'n verducht; man in 'n Winter dooet se 'ne nich baule läss, dann 'r gönge toviele Wiermte met verluaren un de Buur hält 'r aparte vull van, dat me Nicks ümme kuomen lauten un de Wiermte, de'r eenmal inne sii, tohaupe waaren miöte. Dat se sick bi söcke Ummestände dann auck baule allerhande Leigheet to trecket, kann 'n vernünftig Minske hennige[40] begriipen; man den Buuren mag me vorpreddigen wat me will, he kann van siinen aulen Trant[41] nich aflauten un blift 'r stiifköppig bi, dat de Aulen 't auck sau maaket hebben. (Man met'r Haufarth is 't alldach 'n anner Dink, as Ji in'n veerden Breewe sehn schiölet). Deswiegen sind de Wintermaunde auck alltiidt de Besten vor de Dokters un Kuulengriäwers un de unsachtesten vor de Geestlicken.

Ick weet na wual dat miin siälige Vaader mangsens wual twee of dreemal in eener Nacht na'n Kranken to'n Bericht[42] e haalet wöörd; man dann is't gemeeniglick auck Matthei am Lesten. Ens nam he mi es met, dat ick de Lüchten driägen moste, as de aulen Wiiwer kortens sauviele Heeen tocket harren[43], dat'r 'n unwiise deepen Schnei lag; dann he gönk nich geeren alleine un uuse Au'm-Hinnerk[44] de al van 'r Attemstiidt[45] hier stännig quiinet un süüket harr, harr sick jüst auck e legt. As miin Vaader an't Seekenlaager tratt, fröög he den Kranken: Nun, mein Freund, wie ist's mit Euch? Dau siä de Aule vellichte to'm eersten Male in siinen Liiwen de Wahrheit, dann he anwerde: Ach Heere, ick düüge nich viel.

As he siin Amt nu verrichtet harr, bat he de Aulsken ümm 'n Käären[46] to drinken vor sick un vor mi. De Buuren in uusen Kaspel sind van Natuur nütte goothartig un dat was de Aulske auck. Se haalde faarts 'n eeren Becken met sööte Mielke; man dat Becken was van der lesten Maultiidt hier na wual nich wier upe wuosken, dann 'r satt nau sa'n dicken Gniist[47] van'r Middageskost inne, dat't eene aneekelde un sau weenig miinen Vaader as mi'r mehr na lüsten konn. Wi siäen: Mielke drünken wi nich geeren, dann de balgede[48] to viele; se mogte us dach leewer 'n Glas klaar Waater haalen. Dat konn' wual scheenen, mende de Aulske, man dat scheine eer dach aparte alsto minne; se woll, dat se us ichts wat Bieteres verehren konn'. Se gönk'r wier uut un brachte 'n graut Beerglas, daar wual hunnert duusent Fleegentippels inne seiten un dat harr se up Buuren Wiise sau e faatet, dat se dree Finger in't Glas stieken un de annern beeden 'r buuten lauten harr. Met der Hand harr se sau luuter iewen vor uusen Augen den Kranken Aulen verrenoveert[49] un't begript sick, dat us dat Glas Waater na mehr to wiiren was, as de Mielke in den fuulen[50] Nappe. Man dat Möörken woll us alldach geeren wat to Gooe doonen un woll wual all' dat Beste hiergiewen, dat 't man harr'; 't sochte un raakede allerweggens herümme un kwam antleste met 'n lütken Medeziin Glaase an, daar 'ne Baartfiere[51] inne satt un siä to miinen Vaader: Ick harr 'n Sönndaage en halwen Oort Bostwiin vor den Aulen van 'n Schiermegger haalen lauten, daar streik ick em sau hen un wier met de Baartfieren 'n Käären van up de Tungen, wann he allsto amböstig[52] ankede, dat he sick af un an es 'n Lütk[53] verännern scholl un et duchte mi auck, as wann he'r anteerste auck wual 'n lütk Uprücksel[54] na kreig; man nu he't Nachtmaul binnen heft, schall'r de Aum[55] auck wual wenner[56] uut gaunen un as ick ne't leste Mal uäwer de Tungen tröck, aunde[57] he'r aparte al sau recht Nicks mehr af. Den Buddel stieke he in de Tasken un striike he'r sick unnerwieges hen un wier wat van uäwer de Tungen, dat he sick in den leigen Wiere 'n bieten vernöchtert. Un hier hebb'k auck wat vor den lütken Willem. Den schall de wiie Weg aparte wual nütte suur[58] e wooren sien; un daarmet gaf se mi 'n Kröömken Suckerkanngen, den se in 'n aulen Plünnen to e wickelt harr un uut'r Bilaaen[59] in 'n Schreine kreig. Uuse Aule konn't nich mehr in 'n Munde hebben, siä se, deswiegen most' ick't'r em eersten wier uutniemen; ick hebb't sau goot af e drägt as 'k man konn, dat't nich heel wegschmelten scholl, man ganz dräuge schall't aparte na wual nich sienen, deswiegen steck du't leewer faarts achter de Kuusen[60]; 't schall nütte goot vor 'n Hoosten sien; de Wiind geht alldach hüüte elennige schrau un streffe[61] un ick hewwe aparte eersten wual häärt, dat du allmangsens 'n Käären anstäst.

Wann du wier in kümmst, kannst du diine Mutter wual seggen, tiigens Wihnachten woll'k uusen Priäm 'n[62] auck bringen un dann scholl'r auck 'ne Mettwuost bi sienen na der rechten aulen Maute, dat wann de Heere de Schnäppelende up 'n Kopp leggt, se bes up de Eeren daal hangen schall, dat he 'r met Gemack met'n Foote in triäen kann, un ick woll'r auck to'n neigesten de dicksten Diärme to uutsööken; un dat Priäm'n-Braud scholl auck bieter sienen, dann wi hebb't düt mal den Braudroggen nütte up'n Wegger[63] hat, dat'r gaaruut nich'n Spiir Raae[64] un Daspern[65] of Hiärk[66] manken bliewen is, un de Möller schall 't Miäl to'n neigsten bieter büülen, un dann schiöle't auck faartan siin richtige Gewicht van vertig Pund hebben. Dat vergit nich, Willemken, dann frögget sick diine Mutter. De Aule was altomits in wat Deelen wual 'n Gärtenteller[67] un föllt up Stiien wat nowwe[68] un plogde mi allmanngsens 's Muarens, wann ick fliitig uchtewierkede[69] un he na met'n fuulen Meese in 'n Piölen banklammerde[70], wual uut'r Butzen[71] to to roopen: Du undööf'lke Schlunßer[72], sticke den Dag nich an; doo de Lucht uut, sühst du nich, dat de Sünne al uäwer'n Tuun kickt? Man daarbi was he alldach na nich sau leige as 'r to[73], dann he woll't wual geeren bi Eene waaren, dat wi den Biedelsack nich up 'n Tuun to hangen bruukeden, un mende 't all'nhand bieter met mi, as 't lööt; dann van Harten harr he mi dach nütte leef un dää mi, as he nau konn[74], bi Dage un Nacht geeren Allens to Willen. »Waaren is Hebben« mende he wual, man he heft mi un annre gooe Lüüe düür siine Knappschoosterigge dann dach auck mannig Verdreet an e daun. Nu, ick will't, wann he mi nich mehr in 'n Wiege steht, met'r Gatteshülpe nau un nau Allens wual wier goot maaken un in de Riige bringen[75], waar he se met beknäppet het.

Mi kwam wat an un ick fröög de Aulsken, waar de Fruu Meggern wööre, dann sau hedde de Afoort in uusen Huuse; dat verstönd se anteerste nich, man as'k't eer düütlicker maakede, siä se: Met söcke Wiitlöftigheeden hält de Buur sick nich up, de dooet söckes wat alltiidt uut friier Hand uäwer de Hacken weg, un wi bringet 't meestig achter 't Backs[76] an de Müüren, of tüsken de Fiikesbaunen[77]; ick woll di den Weg wual wiisen, man ick rieke, du schast 'ne alleine wual fiinen, dann 'r staaet Wegwiisers e noog langes 'n Haagen, dat du nich betwielen[78] kannst. Wann du de Bücksen[79] wual[80] nich alleine wier to kriigen kannst, dann kumm man wier na mi, dann will 'k se di faste wier toknäupen.

Nin Minske fröggede sick abers mehr, wann de Daaenklokke gönk, as wi leigen Schooljungens, dann dat gaf allemal 'n fuulen Dag un'n fröödig Gelag. Wi göngen met 'n Köster na'n Daaenhuuse; man unnerweggens sogden wi auck wual bito Vuugelnester, de wi dann vertiggeden of uutneimen un de Jungen unner de Müssen up'n Koppe verhudden[81]. Dann gebüürde 't sick auck wual es, dat een of anner Junge 'r nich an dachte, dat he de Vüügel unner der Müssen verschulket[82] harr un wann wi us dann in 'n Daaenhuuse buawen an 'n Koppende der Daaenkiste in 'n halwen Kringe[83] upstelleden un eerst de schäune Daaenkroone van Klietergold[84] un Schmeltekrallen[85] un dat Hiemdekleid[86], dat met Liindschlööfen[87] van allerhande Klööre un met'n ganzen Haup schäune Bloomenstrüüser up e tämt[88] was, daar auck wier sau viel Klietergold tüsken glitzerde[89], dat't eene in de Augen funkelde as de Steeren an 'n Hiewen[90][B], bejahneden un de Müssen afniemen mosten, de Vüügel 'r uut turreden un de Jungens in vullen Singen uut'r Riige un de Vüügel nausprüngen un nauschnappeden.

Dann kwam de Daaenbittker met'n grauten Kuarwe, daar he lange Dreepenniges-Stuuten[91] inne harr, daar jeder Junge eenen van kreig un achterin haalde he 'ne graute steenerne Kruuken met Brannewiin un 'n paar Drinkgliäser un gaf jedern Jungen 'n Schluck un 'n Köster wual 'n Paar; dann wöörd gemeeniglick 'n Versk von den schäunen Daaenleede »Zwey Ort', o Mensch, hast du vor dir etc.« sungen, man de Meesten harren na noog an den dräugen Stuuten to knuuwen, un dachten auck wual mehr an twee Oort Brannewiin as an 'n Hiemel un de Hölle; deswiegen kann me sick sachte vorstellen, wo 't met 'n Singen gönk, aparte wann se de Wiise[92] nich recht n konnen un de Hauptsängers nich nauhelpen wollen; dann lööten se 'r den Köster allfaaken alleine up sitten, wat se uut Düüwelskeet auck wual es doonen wollen, wann de H'p'zepter[93], 's vorrigen Daages wual es kruusköpps'k e wiesen was; dann de Schooljungens düüget mangsens in 'n Felle nicks un böötet 't 'n Schoolmester meestig duwwelt wier in, wann he 'ne es de Maute up 'n Puckel nuamen heft. Daarup fönk de P'stoor siine Parentatione an un wann he 'r met ferrig n was, kwam de Bittker na ens met'r Brannewiins-Pullen un fröög wier ümme, af eenen nau wat lüstede. Unners dessen wöörd dat Liik[94] up 'n Waagen büürt, un de Troorwiiwer schmeiten de Hüllekens[95] uäwer 'n Kopp un setteden sick vorne up 'n Waagen, daar 'n schmööe[96] Strauküssen vor eer torechte maaket was un höölen de witten Schnuffdööker vor't Gesichte, as wann se wual Gauseegger griinen wollen; man dat was 'n de meesten Tiidt wual nich recht Bedacht, aparte wann't 'n junk Ehemann, of 'ne junge Fruwwe was, de wi wegsüngen; dann uäwerliäen se bi eerer Troor auck wual geeren al bi Tiien, wat He of Se wual vor Eene wier hebben mogte; dann se haulet'r vull van, »friske Egger, gooe Egger.« Wi Schöölers mosten bi twee un twee vorup un singen allewisseweg bes na'n Kierkhuawe: »Alle Menschen müssen sterben etc.« dat us de Struate[97] antleste ganz heeser wöörd, 't Wier mogte auck sienen sau leige as 't man woll.

Dann höölt de P'stoor wier 'n Sermoon bi 'n Graawe un wann't Graf tofüllet was, antleste nau 'n drüdden in der Kierken van'n Preddigestoole. Wann dat alle af e daun was, gönk't na Hierm Lährs Huuse un daar gaf 't wier lange Stuutens, Beer un Brannewiin un Piipen un T'back, sau viele eene man lüstede, un de gawwen Schöölers wöören alltiidt de Eersten un sochten sick de grätsten Stuuten uut, daar se sick faaken wunnerlick bi räupeden, zankeden un katzebalgeden, un den heelen Uänern herümme ränksterden as Hingsteföllens.

Dat was dann de ganze Troor- un Andachtserwekkunge, daar de leigen Schöölers to beroopen wöören.

Gatt Laf un Dank, dat de unkristlicke Misbruuk dach af e kuomen is!!!

Hüüte süßket se hen un wier up 'n Duärpern de Daaen auck al wual es met 'n veerstimmigen K'raule in 'n lesten Schlaup. Dat raaket auck den taubästigsten Hartnacken eher an 't Gemööte, un dat mag sieker uuse leewe Herrgatt sülwenst leewer anlustern, as de ehrdaagske unsachte Gröölerigge.

Söckes wat bringet alle de bietern Schoolinrichtungen to Wiege, daar wi de Obrigheit nich e noog vor danken kiönet, wann wi 't in 'n Allgemeenen man eerst recht insehnen wollen.

De Schooltwank un dat Schoolgeld schint der Mehrheit wual drückender un lästiger, aparte wann se viele Blaagen hebbet, de se nich mehr schooleschulken kiönet, as in aulen Tiien; man de Jüügde leert 'r upstunds auck eerlick wat vor, un wat is der Minskheet wual deenlicker un bieter, as gooe Lehre un Wiisheet! —

Wo mannig teggenjährig Hanfentken van 'n Jungen gift siinen Aulen hüutiges Daages al wual wat to raaen up, daar he nine Mowwen antosetten weet un nine Melodigge up kann, un dat he, wann he sick vor den rappschieterigen Bengel nich blaut giewen will, sick anners nich to helpen süht, as dat he em tostätt: Junge verpacke di un plauge mi nich, du sühst je wual, dat ick nine Tiidt hebbe, na alle diine Potthaaken wier to kiiken; ick weet 't jüst Alle wual un iewen sau goot as de Schoolmester, man 't sitt mi achter in der Kiipen; deswiegen kann ick di reefaarts nich e helpen. Un wat menst du auck wual: Scholl ick den Schoolmester na nauhelpen, de 'r siin gooe Geld vor krigt, dat he ju schnöpperigen Huukenackenjungens al wiiser maaken will, as de Aulen siin Liewe hebbt weeren konnt un wooren sind. Deswiegen schiere di weg un kumm mi met söcke Plaugerigge siin Liewe nich wier.

Wo regeert 't sick dann upstunds met Juuen Mäßigkeets-Vereene? Daar gift 't allmanngsens auck wual es wat bi to lachen un dat is je auck al goot, dann de Saake is 'r je nich to bewenn't, dat 'm 'r bi griinen schiöle. —

In eener Versammlunge wöörd de Frauge vor e legt, wo't wual togaunen mogte, dat de Fruuslüüe den Vereene sau minntallig[98] bitrööen.

De Eene mende düt, de Annere dat. Man antleste stönd 'r 'n grauten Wiisepint[99] up un siä: Miine Heerens, wann 'k 'r miine wahre Meenunge auck to seggen mag, sau is 'r miines Achtens nich to biister viele anne geliegen, of dat Wiiwervolk bitrett' of nich; ick vor miin Part doo'r to'm Minnsten nich grauts up uut. Ick mogte wual wünsken, dat se 'n aparten Vereen vor sick uprichteden, dann 'n ault Jeddewaart seggt all met Geschick: »Buttke bi Buttke,« un ick hewwe de Saake hen un wier all noog erfahren, de Fruuslüüe haulet us dach ninen Stich.

Vor'n paar Jahren harr'k auck es dat Anhäären van 'n raaren[100] Infalle. In der Stadt harren se sick eenerweggens vertellt, dat 'n Kaupmann, de bes daarto auck staark met Finkeljochen handelt harr, siinen ganzen Vorraut buuten de Paarten bringen un met ens upbrennen woll. Dat vertellde 'n Buur faarts as he inkam an siine Inliggers[101], man de konnen Söckes nich begriipen un menden 't wööre dann dach Jammer un Schaae un sündlick 'r to, dat se de leewe Gattesgauwe sau undööflick vernietigen[102] wollen; daar schollen se se dach leewer 'n aarmen Minsken vor tokuomen lauten. — De harr van 'n Caplaun Seling siine Leeder sieker na Nicks e häärt of sehnen.

Man, Spaaß bi Siite; wel der gooen Saake nich eerlick bitrett, de is vorwahr met Bliindheet e schlaagen, of will met hellen Augen nich sehnen un ment't nich eerlick met sick sülwenst, met de Siinen un de Minskheet in 'n Allgemeenen.

Met der Gatteshülpe beliewe wi 't abers nau, dat de unnüüsele, verniinige Drank heel wier uut'r Welt e preddiget werd; dann se sind'r je allerweggens, sagaar bi de wilden Hannaaken-Völker, al net met in 'n Tuage, dat se 'ne nau un nau dat Brannewiinssuupen towiiren maaket un afleeret un wann 't ichtens Gattes Wille is, dat wi Friäe un Eenigkeet in der Welt wier kriiget un behaulet, dann schiöl' Ji Ju alldach na es verniggen[103], met wat korte Stöcke sick alle de hartnackeden Tiigenstäuners[104] wiiren willt.

Dat me den Brannewiin nich missen un 'r met 'n Muttse[105] van afstaunen kiöne un drüüwe, is vorwahr man Daarheet un Ööwerigge[106]; dat weet 'k bi mi sülwenst, dann ick hewwe van jungen Jahren an al manigen Drüppen uäwerbüürt un, aparte met de Pique-forçers[107][C] wual manig duwwelt Alexanderglas in 'n Daage van veeruntwintig Stunnen — dann vor Brannewiinssuuperigge harren de in e felleden[108] Wöösebraaken[109] nine Nacht — un in 'n Kriige van 1814/15 alleine däglicks wual 'ne Kanne van den äusigen Tüüge suapen, daar wi, Gatt si 'ne gnäidig! auk es gröönen Viktrill[110] inne fäunen; dann dautomaulen mende me dat hääre to de S'ldautenruuserigge met to, as de Düümlink to'n Handsken, oder as de Baart to 'n Bucke, un de't Meeste uäwerhaalen kiöne, harr auck de meeste Kurasie.

Man ick woll dach nich, dat miine Kinner o'r Kinnes-Kinner söckes nautodoonen Geliegenheet hebben mogden.

Nu willt sick de Wat na wiismaaken lauten, me miöte söcke lankjährige Gewuonten nich faarts up ens naulauten, wann me nich unners kort daut gaunen wille; man dat is, schlau mi de Dokter, man aabele Quaaskerigge[111] un Daarheet. Ick weet 't uut eegener Erfahrunge bieter; dann as ick mierkede dat sick de Niäsentippel[112] verklöörde un de Leers[113] anföngen to glemmen[114], lööt ick met ens stump af un bin 'r auck nich es 'n Knittsken piilck of quälck van e wooren un liewe, as Ji wual mierket, upstunds nau, un bin, wat dat anbelanget, Gatt si gedanket unwiise goot to friäe, un versimmeleere met den Witten Döörink[D] in Schlesigen, wo me de döstige Minskheet met 'n bietern Drunke an deenen kiöne, dann vor Nicks un wier Nicks het us uuse leewe Herrgatt den Trechter unner der Niäsen nich e giewen un sau leige is't alldach auck nich e ment, dat Ji vor'n Döst un to'n Verhaal na suurer Aarbeit nich wat Tungenkiddelsel behaulen miöten, un schiölen. Daar träustet Ju man miie un rieket es sülwent uut: »Alle Muaren 'n Oort, waviel Daalers gaaet daar wual met uäwer Boord?« Ick scholl meenen, 'n Jedder kiöne düt Exempel hennige an 'n Fingern nautellen un wann Ji dann tohaupe booksteweert, wat 'r uut kümmt, schiöle Ji de Brannewiinsbuddels vorwahr auck wual wenner na'n Düüwel schmiiten.

Haulet de Köppe risk. Uäwer 'n paar Daage schriiwe ick Ju wier to.