Ok er liðu nakkvarir stundir, þā mælti Auðun við konung: 'braut fȳsir mik nū, herra!' Konungr svarar hęldr seint: 'hvat villtu þā,' sęgir hann, 'ef þū vill eigi með oss vera?' Hann sęgir: 'suðr vil ek ganga.' 'Ef þū vildir eigi svā gott rāð taka,' sęgir konungr, 'þā myndi mēr fyrir þykkja ī, er þū fȳsisk ī braut'; ok nū gaf konungr honum silfr mjǫk mikit, ok fōr hann suðr sīðan með Rūm-fęrlum, ok skipaði konungr til um fęrð hans, bað hann koma til sīn, er kvæmi aptr. Nū fōr hann fęrðar sinnar, unz hann kömr suðr ī Rōma-borg. Ok er hann hęfir þar dvalizk, sem hann tīðir, þā fęrr hann aptr; tękr þā sōtt mikla, gǫ̈rir hann þā ākafliga magran; gęngr þā upp alt fēit þat, er konungr hafði gefit honum til fęrðarinnar; tękr sīðan upp staf-karls stīg, ok biðr sēr matar. Hann er þā kollōttr ok hęldr ū-sælligr; hann kömr aptr ī Danmörk at pāskum, þangat sem konungr er þā staddr; en ei þorði hann at lāta sjā sik; ok var ī kirkju- skoti, ok ætlaði þā til fundar við konung, er hann gengi til kirkju um kveldit; ok nū er hann sā konunginn ok hirðina fagrliga būna, þā þorði hann eigi at lāta sjā sik. Ok er konungr gekk til drykkju ī hǫllina, þā mataðisk Auðun ūti, sem siðr er til Rūmfęrla, meðan þeir hafa eigi kastat staf ok skreppu. Ok nū of aptaninn, er konungr gekk til kveld- sǫngs, ætlaði Auðun at hitta hann, ok svā mikit sem honum þōtti fyrr fyrir, jōk nū miklu ā, er þeir vāru druknir hirðmęnninir; ok er þeir gengu inn aptr, þā þękði konungr mann, ok þōttisk finna at eigi hafði frama til at ganga fram at hitta hann. Ok nū er hirðin gekk inn, þā veik konungr ūt, ok mælti: 'gangi sā nū fram, er mik vill finna; mik grunar at sā muni vera maðrinn.' Þā gekk Auðun fram, ok fell til fōta konungi, ok varla kęndi konungr hann; ok þegar er konungr veit, hvęrr hann er, tōk konungr ī hǫnd honum Auðuni, ok bað hann vel kominn, 'ok hęfir þū mikit skipazk,' segir hann, 'sīðan vit sāmk'; leiðir hann ęptir sēr inn, ok er hirðin sā hann, hlōgu þeir at honum; en konungr sagði: 'eigi þurfu þēr at honum at hlæja, þvī at bętr hęfir hann sēt fyr sinni sāl hęldr en ēr.' Þā lēt konungr gǫ̈ra honum laug, ok gaf honum sīðan hlæði, ok er hann nū með honum. Þat er nū sagt einhvęrju sinni of vārit at konungr bȳðr Auðuni at vera með sēr ā-lęngðar, ok kvezk myndu gǫ̈ra hann skutil-svein sinn, ok lęggja til hans gōða virðing. Auðun sęgir: 'Guð þakki yðr, herra! sōma þann allan er þēr vilið til mīn lęggja; en hitt er mēr ī skapi at fara ūt til Īslands.' Konungr sęgir: 'þetta sȳnisk mēr undarliga kosit.' Auðun mælti: 'eigi mā ek þat vita, herra!' sęgir hann, 'at ek hafa hēr mikinn sōma með yðr, en mōðir mīn troði stafkarls stīg ūt ā Īslandi; þvī at nū er lokit bjǫrg þeiri er ek lagða til, āðr ek fœra af Īslandi.' Konungr svarar: 'vel er mælt,' sęgir hann, 'ok mannliga, ok muntu verða giptu-maðr; þessi einn var svā hlutrinn, at mēr myndi eigi mis-līka at þū fœrir ī braut heðan; ok ver nū með mēr þar til er skip būask.' Hann gǫ̈rir svā.
Einn dag, er ā leið vārit, gekk Sveinn konungr ofan ā bryggjur, ok vāru męnn þā at, at būa skip til ȳmissa landa, ī austr-veg eða Sax-land, til Svīþjōðar eða Noregs. Þā koma þeir Auðun at einu skipi fǫgru, ok vāru męnn at, at būa skipit. Þā spurði konungr: 'hvęrsu līzk þēr, Auðun! ā þetta skip?' Hann svarar: 'vel, herra!' Konungr mælti: 'þetta skip vil ek þēr gefa, ok launa bjarndȳrit.' Hann þakkaði gjǫfina ęptir sinni kunnustu; ok er leið stund, ok skipit var albūit, þā mælti Sveinn konungr við Auðun: 'þō villtu nū ā braut, þā mun ek nū ekki lętja þik, en þat hęfi ek spurt, at ilt er til hafna fyrir landi yðru, ok eru vīða öræfi ok hætt skipum; nū brȳtr þū, ok tȳnir skipinu ok fēnu; lītt sēr þat þā ā, at þū hafir fundit Svein konung, ok gefit honum gǫ̈rsimi.' Sīðan sęldi konungr honum leðr-hosu fulla af silfri, 'ok ertu þā ęnn eigi fē-lauss með ǫllu, þōtt þū brjōtir skipit, ef þū fær haldit þessu. Verða mā svā ęnn,' sęgir konungr, 'at þū tȳnir þessu fē; lītt nȳtr þū þā þess, er þū fannt Svein konung, ok gaft honum gǫ̈rsimi.' Sīðan drō konungr hring af hęndi sēr, ok gaf Auðuni, ok mælti: 'þō at svā illa verði, at þū brjōtir skipit ok tȳnir fēnu, eigi ertu fēlauss, ef þū kömsk ā land, þvī at margir męnn hafa gull ā sēr ī skips-brotum, ok sēr þā at þū hęfir fundit Svein konung, ef þū hęldr hringinum; en þat vil ek rāða þēr,' sęgir hann, 'at þū gefir eigi hringinn, nema þū þykkisk eiga svā mikit gott at launa nǫkkurum gǫfgum manni, þā gef þeim hringinn, þvī at tignum mǫnnum sōmir at þiggja, ok far nū heill!'
Sīðan lætr hann ī haf, ok kömr ī Noreg, ok lætr flytja upp varnað sinn, ok þurfti nū meira við þat en fyrr, er hann var ī Noregi. Hann fęrr nū sīðan ā fund Haralds konungs, ok vill ęfna þat er hann hēt honum, āðr hann fōr til Danmęrkr, ok kvęðr konung vel. Haraldr konungr tōk vel kvęðju hans, ok 'sęzk niðr,' sęgir hann, 'ok drekk hēr með oss'; ok svā gǫ̈rir hann. Þā spurði Haraldr kon- ungr: 'hvęrju launaði Sveinn konungr þēr dȳrit?' Auðun svarar: 'þvī, herra! at hann þā at mēr.' Konungr sagði: 'launat mynda ek þēr þvī hafa; hvęrju launaði hann ęnn?' Auðun svarar: 'gaf hann mēr silfr til suðr-gǫngu.' Þā sęgir Haraldr konungr: 'mǫrgum mǫnnum gefr Sveinn konungr silfr til suðrgǫngu eða annarra hluta, þōtt ekki fœri honum gǫ̈rsimar; hvat er ęnn fleira?' 'Hann bauð mēr,' sęgir Auðun, 'at görask skutilsveinn hans, ok mikinn sōma til mīn at lęggja.' 'Vel var þat mælt,' sęgir konungr, 'ok launa, myndi hann ęnn fleira.' Auðun sagði: 'gaf hann mēr knǫrr með farmi þeim er hingat er bęzt varit ī Noreg.' Þat var stōr-mannligt,' sęgir konungr, 'en launat mynda ek þēr þvī hafa. Launaði hann þvī fleira?' Auðun svaraði: 'gaf hann mēr leðrhosu fulla af silfri, ok kvað mik þā eigi fēlausan, ef ek helda þvī, þō at skip mitt bryti við Īsland.' Konungr sagði: 'þat var ā-gætliga gǫ̈rt, ok þat mynda ek ekki gǫ̈rt hafa; lauss mynda ek þykkjask, ef ek gæfa þer skipit; hvārt launaði hann fleira?' 'Svā var vīst, herra!' sęgir Auðun, 'at hann launaði: hann gaf mēr hring þenna er ek hęfi ā hęndi, ok kvað svā mega at berask, at ek tȳnda fēnu ǫllu, ok sagði mik þā eigi fēlausan, ef ek ætta hringinn, ok bað mik eigi lōga, nema ek ætta nǫkkurum tignum manni svā gott at launa, at ek vilda gefa; en nū hęfi ek þann fundit, þvī at þū āttir kost at taka hvārttvęggja frā mēr, dȳrit ok svā līf mitt, en þū lēzt mik fara þangat ī friði, sem aðrir nāðu eigi.' Konungr tōk við gjǫfinni með blīðu, ok gaf Auðuni ī mōti gōðar gjafir, āðr en þeir skilðisk. Auðun varði fēnu til Īslands-fęrðar ok fōr ūt þegar um sumarit til Īslands, ok þōtti vera inn mesti gæfumaðr.

VIII. Þrymskviða
1. Vreiðr var þā Ving-þōrr, er hann vaknaði, ok sīns hamars of saknaði: skęgg nam at hrista, skǫr nam at dȳja, rēð Jarðar burr um at þreifask.
2. Ok hann þat orða alls fyrst of kvað: 'heyr-ðu nū, Loki! hvat ek nū mæli, er engi veit jarðar hvęrgi nē upp-himins: āss er stolinn hamri!'
3. Gengu þeir fagra Freyju tūna, ok hann þat orða alls fyrst of kvað: 'muntu mēr, Freyja! fjaðr-hams ljā, ef ek minn hamar mætta-k hitta?'

Freyja kvað:

4. Þō munda-k gefa þēr, þōtt ōr gulli væri, ok-þō sęlja at væri ōr silfri.'
5. Flō þā Loki, fjaðrhamr dunði, unz fyr utan kom āsa garða, ok fyr innan kom jǫtna heima.
6. Þrymr sat ā haugi, þursa drōttinn, greyjum sīnum gull-bǫnd snöri ok mǫrum sīnum mǫn jafnaði.

Þrymr kvað:

7. 'Hvat er með āsum? hvat er með ālfum? hvī er-tu einn kominn ī Jǫtunheima?'

Loki kvað:

'Ilt er með āsum, ilt er með ālfum; hęfir þū Hlō-riða hamar of fōlginn?'

Þrymr kvað:

8. 'Ek hęfi Hlōriða hamar of fōlginn ātta rǫstum fyr jǫrð neðan; hann engi maðr aptr of heimtir, nema fœri mēr Freyju at kvān.'
9. Flō þā Loki, fjaðrhamr dunði, unz fyr utan kom jǫtna heima ok fyr innan kom āsa garða; mœtti hann Þōr miðra garða, ok hann þat orða alls fyrst of kvað:
10. 'Hęfir þū örindi sem ęrfiði? sęg-ðu ā lopti lǫng tīðindi: opt sitjanda sǫgur of fallask, ok liggjandi lygi of bęllir.'

Loki kvað:

11. 'Hęfi-k ęrfiði ok örindi: Þrymr hęfir þinn hamar, þursa drōttinn; hann engi maðr aptr of heimtir, nema honum fœri Freyju at kvān.'
12. Ganga þeir fagra Freyju at hitta, ok hann þat orða alls fyrst of kvað: 'bitt-u þik, Freyja, brūðar līni! vit skulum aka tvau ī Jǫtunheima.'
13. Vreið varð þā Freyja ok fnāsaði, allr āsa salr undir bifðisk, stǫkk þat it mikla męn Brīsinga: 'mik veizt-u verða ver-gjarnasta, ef ek ęk með þēr ī Jǫtunheima.'
14. Sęnn vāru æsir allir ā þingi ok āsynjur allar ā māli, ok of þat rēðu rīkir tīvar, hvē þeir Hlōriða hamar of sœtti.
15. Þā kvað þat Heimdallr, hvītastr āsa (vissi hann vel fram, sem vanir aðrir): 'bindum vēr Þōr þā brūðar līni, hafi hann it mikla męn Brīsinga!
16. Lātum und honum hrynja lukla ok kvenn-vāðir of knē falla, en ā brjōsti breiða steina, ok hagliga of hǫfuð typpum!'
17. Þā kvað þat Þōrr, þrūðugr āss: 'mik munu æsir argan kalla, ef ek bindask læt brūðar līni.'
18. Þā kvað þat Loki, Laufeyjar sonr: 'þęgi þū [nū], Þōrr! þeira orða; þegar munu jǫtnar Āsgarð būa, nema þū þinn hamar þēr of heimtir.'
19. Bundu þeir Þōr þā brūðar līni ok inu mikla męni Brīsinga.
20. Lētu und honum hrynja lukla ok kvenn-vāðir of knē falla, en ā brjōsti breiða steina, ok hagliga of hǫfuð typðu.
21. Þā kvað þat Loki, Laufeyjar sonr: 'mun ek ok með þēr ambātt vera, vit skulum aka tvær ī Jǫtunheima.'
22. Sęnn vāru hafrar heim of reknir, skyndir at skǫklum, skyldu vel ręnna: bjǫrg brotnuðu, brann jǫrð loga, ōk Ōðins sonr ī Jǫtunheima.
23. Þā kvað þat Þrymr, þursa drōttinn: 'standið upp, jǫtnar! ok strāið bękki! nū fœra mēr Freyju at kvān, Njarðar dōttur, ōr Nōa-tūnum.
24. Ganga hēr at garði gull-hyrndar kȳr, öxn al-svartir jǫtni at gamni; fjǫlð ā ek meiðma, fjǫlð ā ek męnja, einnar mēr Freyju āvant þykkir.'
25. Var þar at kveldi of komit snimma, ok fyr jǫtna ǫl fram borit; einn āt oxa, ātta laxa, krāsir allar, þær er konur skyldu, drakk Sifjar verr sāld þrjū mjaðar.
26. Þā kvað þat Þrymr, þursa drōttinn: 'hvar sāttu brūðir bīta hvassara? sāk-a-k brūðir bīta breiðara, nē inn meira mjǫð mey of drekka.'
27. Sat in al-snotra ambātt fyrir, er orð of fann við jǫtuns māli: 'āt vætr Freyja ātta nāttum, svā var hon ōð-fūs ī Jǫtunheima.'
28. Laut und līnu, lysti at kyssa, en hann utan stǫkk ęnd-langan sal: 'hvī eru ǫndōtt augu Freyju? þykkir mēr ōr augum eldr of bręnna.'
29. Sat in alsnotra ambātt fyrir, er orð of fann við jǫtuns māli: 'svaf vætr Freyja ātta nāttum, svā var hon ōðfūs ī Jǫtunheima.'
30. Inn kom in arma jǫtna systir, hin er brūð-fjār of biðja þorði: 'lāttu þēr af hǫndum hringa rauða, ef þū ǫðlask vill āstir mīnar, āstir mīnar, alla hylli!'
31. Þā kvað þat Þrymr, þursa drōttinn: 'berið inn hamar brūði at vīgja, lęggið Mjǫllni ī meyjar knē, vīgið okkr saman Vārar hęndi!'
32. Hlō Hlōriða hugr ī brjōsti, er harð-hugaðr hamar of þękði; Þrym drap hann fyrstan, þursa drōttin, ok ætt jǫtuns alla lamði.
33. Drap hann ina ǫldnu jǫtna systur, hin er brūðfjār of beðit hafði; hon skell of hlaut fyr skillinga, en hǫgg hamars fyr hringa fjǫlð. Svā kom Ōðins sonr ęndr at hamri.

Notes

The references marked Gr. are to the paragraphs of the Grammar.

I. Thor

Line 3. Hann ā þar rīki er Þrūð-vangar heita, 'he reigns (there) where it is called Þ.,' i.e. in the place which is called Þ. The plur. heita agrees with þrūðvangar, as in l. 14 below: þat eru jārnglōfar 'that is (his) iron gloves.'

l. 5. þat er hūs mest, svā at męnn hafa gǫ̈rt, 'that is the largest house, so that men have made (it),' i.e. the largest house that has been built. Note the plur. hūs of a single house; each chamber was originally regarded as a house, being often a detached building.

l. 13. spęnnir þeim, Gr. § 154; cp. 2. 49.

II. Thor and Ūtgarðaloki

l. 1. fōr með hafra sīna...ok með honum sā, āss er... We see here that með generally takes an acc. to denote passive, and a dat. to denote voluntary accompaniment.

l. 5. soðit refers to some such subst. as slātr (meat) understood.

l. 11. sprętti ā... ā is here an adv.

l. 12. til męrgjar. til here implies intention--to get at the marrow.

l. 20. þat er sā augnanna, 'the little he saw of the eyes.'-- Thor frowned till his eyebrows nearly covered his eyes, and the man felt as if he were going to fall down dead at the mere sight of them.

l. 21. The second hann refers, of course, to Thor.

l. 34. til myrkrs, till it was dark.

l. 36. þeir, the masc. instead of the neut. pl., as in l. 32 foll., showing that leituðu is meant to refer only to the men of the party, and not to include Rǫskva. (Gr. § 179.)

l. 46. sēr hvar lā maðr, 'saw where a man lay,' i.e. saw a man lying.

l. 51. einu sinni, for once in his life.

l. 52. nęfndisk Skrȳmir, said his name was Skr.

l. 66. būið til (prp.) nātt-verðar yðr, prepare supper for yourselves.

l. 77. Er þat þēr satt at sęgja. satt is in apposition to þat--'that is to be told you as the truth, (namely) that...'

l. 88. sjā sik, see himself alive.

l. 104. þann = þann veg, that way, course.

l. 108. at æsirnir bæði þā heila hittask. The full sense is, 'that Thor and Loki expressed a wish that they and Skrȳmir might meet again safe and sound.'

ll. 111, 112. sęttu hnakkann ā bak sēr aptr, threw back the backs of their heads till they touched their backs, i.e. threw back their heads.

l. 118. œrit stōra, 'rather big,' i.e. very big.

l. 120. glotti um tǫnn, 'grinned round a tooth,' i.e. showed his teeth in a malicious grin. Two MSS. read við instead of um.

l. 121. er annan veg en ek hygg, at...? is it otherwise than as I think, namely that...? i.e. am I not right in thinking that...?

l. 127. engi er hēr sā inni er... = engi er hēr-inni sā-er...

l. 129. freista skal, Gr. § 192.

l. 140. kallar þess meiri vān at hann sē... 'says that there is more probability of that, namely that he is...than of the contrary,' i.e. says that he will have to be...

l. 150. fōthvatari en svā, 'more swift-footed than so--under these circumstances,' i.e. than you.

l. 156. ok er Þjālfl eigi þā kominn... = þā er Þjālfi eigi kominn...

l. 172. at sinni, this time.

l. 172. hann, acc.

l. 173. laut ōr horninu, bent back from the horn.

l. 188. mestr refers to drykkr understood.

l. 218. kalli, Gr. § 192.

l. 241. þō refers to uni.

III. Balder

l. 7. engi agrees with dōmr.

IV. The Death of Balder

l. 11. hann, acc.

l. 20. ungr, too young.

l. 31. ū-happ is in apposition to þat; cp. 3. 7.

ll. 33, 34. vāru með einum hug til... had the same feelings towards.

l. 36. var...fyrr, was beforehand, prevented.

l. 42. vili, subj. 'whether he will';--change of construction.

l. 55. nema, 'unless,' here = 'until.'

l. 89. heim. This use of heim in the sense of 'someone else's home.' is frequent. Cp. our 'drive a nail home.'

l. 94. svā refers to ok ef allir hlutir..., the ok being pleonastic.

l. 108. hvar, cp. 2. 46.

l. 113. karl, 'old man,' here = Odin.

V. Hēðinn and Hǫgni

l. 6. Hēðinn = hann; this use of a proper name instead of a pronoun is frequent.

l. 9. þar. Cp. 1. 3.

VI. The Death of Olaf Tryggvason

l. 17. svā at, so that, i.e. just when.

l. 30. er, namely that.

l. 33. austan at sigla, is in a kind of apposition to fęrðina.

l. 40. svā, also.

l. 48. muni fyrir, awaits you, is impending.

l. 53. meira, adv., better, faster.

l. 149. bar hann hātt, impers. w. acc.; he was in a conspicuous place.

l. 244. við fimtānda mann, one of fifteen, with fourteen men.

l. 259. vāpna is governed by the second half of the genitival compound klæða-būnað, which is here considered as two independent words.

VII. Auðun

l. 17. var fyrir, was to be found.

l. 26. tvau verð slīk, double the price you gave.

l. 55. is probably dat. here, but may be nom.

l. 56. ęptir sem..., according as, in accordance with what.

l. 64. nū...nū, lately...just now.

l. 116. hęldr is here used pleonastically in a kind of apposition to the preceding bętr.

l. 125. en, and = while.

l. 129. þessi einn var svā hlutrinn, at..., this single thing is the case, namely that... i.e. the only thing is that...

VIII. Þrymskviða

l. 7. jarðar is governed by hvęrgi.

l. 9. tūna. Poetical construction of gen. to denote goal of motion.

l. 15. þō goes with the following at = ok sęlja, þōat (þōtt) væri ōr silfri.

l. 32. fœri may be either sg. or pl. 3 pers.

Glossary

æ follows að, ð follows d, ę follows e, œ follows oð, ǫ follows o, ö follows ǫ, þ follows t.

The declensions of nouns are only occasionally given.

(-rs) etc. means that the r of the nom. is kept in inflection.

A
-a adv. not.
ā sf. river.
ā see eiga.
ā prp. w. acc. and dat. on, in.
āðr adv., cj. before.
aðrir see annar.
æsir see āss.
ætla wv. 3, consider, deem: 'ætlask fyrir,' intend.
ætt sf. 2, race, descent, family.
ætta see eiga.
af prp. w. dat. from; of; with; adv. 'drekka af,' drink off.
af-hūs sn. out-house, side room.
afl sn. strength, might.
af-taka wf. damage, injury.
āgætliga adv. splendidly.
aka sv. 2, drive (a chariot, etc.).
ākafliga adv. vehemently, hard--'kalla a.' call loudly.
akarn sn. acorn.
akkeri sn. anchor.
ālar-ęndir sm. thong-end, end of a strap.
al-būinn adj. w. gen. quite ready.
aldinn adj. old.
aldri adv. never.
ā-lęngðar adv. for some time.
ālfr sm. elf.
ā-lit snpl. appearance, countenance [līta].
all-harðr adj. very hard, very violent.
all-lītill adj. very little.
all-mann-skœðr adj. (very injurious to men), very murderous (of a battle) [skaði, 'injury'].
all-mikill adj. very great.
allr adj. all, whole; 'með ǫllu,' entirely; 'alls fyrst,' first of all.
all-stōrum adv. very greatly.
all-valdr sm. monarch, king.
al-snotr adj. very clever.
al-svartr adj. very black, coal-black.
alt adv. quite.
ambātt sf. 2, female slave, maid.
and-lit sn. face [līta].
annarr prn. second; following, next; other; one of the two--'annar...annarr,' one...the other.
aptann sm. evening.
aptastr adj. most behind.
aptr adv. back, backwards, behind.
ār sf. oar.
ār sn. year.
ār see ā.
argr adj. cowardly, base.
ār-maðr sm. steward.
armr adj. wretched.
ās-męgin sn. divine strength.
āss sm. 3, (Scandinavian) god.
āst sf. 2, affection, love, often in pl.
āst-sæll adj. beloved, popular. [sæll, 'happy'].
āsynja wf. (Scandinavian) goddess [āss].
āt see eta.
at prp. w. dat. at, by; to, towards, up to; for; in accordance with, after.
at adv. to.
-at adv. not.
at-laga wf. attack [lęggja].
at-rōðr (-rar) sm. 2, rowing against, attack.
ātta num. eight.
ātta see eiga.
auð-kęndr adj. easy to be recognized, easily distinguishable.
auðr adj. desert, deserted, without men.
auð-sēnn adj. evident.
auga wn. eye.
aug-sȳn sf. sight.
auka sv. 1, increase; impers., w. dat. of what is added 'jōk nū miklu ā,' much was added to it (his hesitation increased).
austan adv. from the east.
aust-maðr sm. Easterner, Norwegian.
austr sn. the east--'ī au.,' eastwards.
austr adv. eastwards.
austr-vegr sm. the East, especially Russia.
āvalt adv. continually, all the time.
ā-vanr adj. wanting; impers. neut. in 'einnar mēr Freyju āvant þykkir,' Freyja alone I seem to want.
ā-vinnr adj. toilsome, only in the impers. neut. 'mun ā-vint verða um sǫxin,' it will be a hard fight at the prow.
B
bað see biðja.
bāðir prn. both, neut. as adv. in 'bæði...ok,' both...and.
bāðu see biðja.
bǣða see biðja.
bǣði see bāðir.
baggi wm. bag; bundle.
bak sn. back, 'vęrja eitt baki,' defend a thing with the back, i.e. turns one's back to it = be a coward.
bak-borði wm. larboard.
bāl sn. flame; funeral pile.
bāl-fǫr sf. funeral.
bani wm. death.
bar see bera.
bardagi wm. battle.
barð sn. edge, rim; projection in the prow of a ship formed by the continuation of the keel.
barða see bęrja.
barði wm. war-ship with a sharp prow, ram.
barn sn. child.
batt see binda.
bauð see bjōða.
beiða wv. 1, w. gen. of thing and dat. of pers. benefited, ask, demand.
bein sn. bone.
bękkr sm. 2, bench.
bęlla wv. 1, occupy oneself with, deal in, generally in a bad sense.
bera sv. 4, carry, take; bear, endure. berask at, happen. b. fram, bring forward, out. b. vāpn niðr, shoot down. b. rāð sīn saman, hold council, deliberate.
berg-risi wm. hill-giant.
bęrja wv. 1b, strike--'b. grjōti,' stone. bęrjask, fight.
bęrr adj. bare, unsheathed (of a sword).
ber-sęrkr sm. 2, wild fighter, champion. [Literally 'bear-shirt,' i.e. one clothed in a bear's skin.]
bętr see vel.
bętri see gōðr.
bęzt see vel.
bęztr see gōðr.
beygja wv. 1, bend, arch.
bīða sv. 6, w. gen. wait for; w. acc. abide, undergo.
biðja sv. 5, ask, beg, pray, w. gen. of thing, acc. of the pers. asked, and dat. of the person benefited; express a wish, bid--'bað hann vel kominn' (vera understood), bad him welcome; call on, challenge, command, tell.
bifask wv. 1, tremble, shake.
bil sn. moment of time.
bila wv. 2, fail.
bilt neut. adj. only in the impers. 'einum verðr bilt,' one hesitates, is taken aback, is afraid.
binda sv. 3, bind, tie up; dress.
birta wv. 1, show [bjartr].
bīta sv. 6, bite; cut.
bittu see binda.
bitu see bīta.
bjarn-dȳri sn. bear.
bjartr adj. bright, clear.
bjō see būa.
bjōða sv. 7, w. acc. and dat. offer, propose--'b. einum fang,' challenge to wrestling; invite. b. upp, give up.
bjǫrg sf. help; means of subsistence, store of food.
blāsa sv. 1, blow; blow trumpet as signal.
bleyða wf. coward.
blīða wf. gentleness, friendliness.
blindr adj. blind.
blōð sn. blood.
blōt-bolli wm. sacrificial bowl.
bœtr see bōt.
boga-skot sn. bowshot.
bogi wm. bow.
bog-maðr sm. bowman, archer.
bōndi sm. 4, yeoman, householder, (free) man [būa].
borð sn. side of a ship, board; rim, the margin between the rim of a vessel and the liquid in it--'nū er gott beranda b. ā horninu,' now there is a good margin for carrying the horn, i.e. its contents are so diminished that it can be lifted without spilling.
borg sf. fortress, castle.
borg-hlið sn. castle gate.
bōt sf. 3, mending, improvement; plur. bœtr, compensation.
bǫrn see barn.
brā sf. eyelid.
brā see bregða.
bragð sn. trick, stratagem [bregða].
brann see bręnna.
brast see bresta.
brātt adv. quickly.
braut sf. way--ā braut, adv. away.
braut see brjōta.
braut, brott adv. away.
bregða sv. 3, w. dat. jerk, pull, push; b. upp, lift, raise (to strike). change, transform.
breiðr adj. broad.
bręnna wf. burning; incremation.
bręnna sv. 3, burn intr.
bręnna wv. 1, burn trans.
bresta sv. 3, break, crack, burst.
brestr sm. crack; loss.
brjōst sn. breast.
brjōta sv. 7, break--'b. (skip)' suffer shipwreck, also impers. 'skip (acc.) brȳtr,' the ship is wrecked.
broddr sm. point.
brōðir sm. 4, brother.
brotinn see brjōta.
brotna wv. 3, break intr.
brott see braut.
brott-laga sf. retreat.
brū sf. bridge.
brūð-fē sn. bridal gift.
brūðr sf. 2, bride.
brūn sf. 3, eyebrow.
bryggja wf. pier.
brynja wf. corslet.
brȳnn see brūn.
bryn-stūka wf. corslet-sleeve.
bryti see brjōta.
brȳtr see brjōta.
sn. dwelling, home.
būa sv. 1, dwell; inhabit, possess, prepare. būask, get ready, prepare intr. 'er būit við at...' it is likely to be that..., there is danger of...
buðu see bjōða.
būinn adj. ready; in a certain condition--'(við) svā būit' adv. under such circumstances; capable, fit for--'vel at sēr būinn,' very capable, very good (at).
bundu see binda.
burr sm. son.
bȳðr see bjōða.
bȳr see būa.
byrja wv. 3, begin.
byr-vænn adj. promising a fair wind.
D
daga wv. 3, dawn.
dagan sf. dawn.
dagr sm. day.
dalr sm. valley.
dauðr adj. dead.
dęgi see dagr.
deyja sv. 2, die.
djūpr adj. deep.
see deyja.
dōmr sm. decision.
dōttir sf. 3, daughter.
dǫgurðr sm. breakfast [-urð = -verðr, cp. nāttverðr].
dōkkr (-vir) adj. dark.
draga sv. 2, draw, drag. d. saman, collect.
drakk see drekka.
drap see drepa.
draumr sm. dream.
dręginn see draga.
dreif see drīfa.
dręki wm. dragon; dragon-ship, ship with a dragon's head as a beak.
drekka sv. 3, drink.
drepa sv. 5, strike; kill.
dreyma wv. 1, impers. w. acc. of pers. and acc. of the thing dream [draumr].
drīfa sv. 6, drive; hasten.
drjūpa sv. 7, drop.
drō see draga.
drōgu see draga.
drōttinn sm. lord.
drōttin-hollr adj. faithful to its master.
drukkinn adj. (ptc.) drunk.
drupu see drjūpa.
drykkja wf. drinking [drekka].
drykkju-maðr sm. drinker.
drykkr sm. 2, draught.
duna wv. 3, resound.
dunði see dynja.
dvalða see dvęlja.
dvęlja wv. 1b, delay. dvęljask, dwell, stop.
dvergr sm. dwarf.
dyðrill sm. (?).
dȳja wv. 1b, shake.
dynja wv. 1b, resound.
dȳr sn. animal, beast.
dyrr sfnpl. door.
E
eða cj. or.
ef cj. if.
ęfna wv. 1, perform, carry out.
ęggja wv. 3, incite.
eiðr sm. oath.
eiga wf. property.
eiga swv. possess, have: have as wife, be married to; have in the sense of must.
eigi adv. not; no.
eign sf. property.
eignask wv. 3, appropriate, gain.
eik sf. 3, oak.
einka-māl snpl. personal agreement, special treaty.
einn num., prn. one; the same; a certain, a; alone, only--'einn saman,' alone, mere.
einn-hvęrr prn. a certain, some, a.
eira wv. 1, w. dat. spare.
eitr sn. poison.
ek prn. I.
ęk see aka.
ekki prn. neut. nothing; adv. not.
eldr sm. fire.
ęlli wf. old age.
ellifti adj. eleventh.
ellifu num. eleven.
em see vera.
en cj. but; and.
en adv. than, after compar.
ęndask wv. 1, end, suffice for.
ęndi, ęndir sm. end.
ęnd-langr adj. the whole length--'ęndlangan sal,' the whole length of the hall.
ęndr adv. again.
engi prn. none, no.
ęnn adv. yet, still; besides; after all.
ęptir prp. w. acc. after (of time). w. dat. along, over; in quest of, after; according to, by. adv. afterwards; behind [aptr].
ęptri adj. compar. hind.
er prn. rel. who, which, rel. adv. where; when; because, that.
er see vera.
er see þū.
ęrfiði sn. work; trouble.
ert see vera.
eru see vera.
eta sv. 5, eat.
ey sf. island.
F
sv. 1, grasp; receive, get; give; be able. fāsk, wrestle. fāsk ā, be obtained, be.
faðir sm. 4, father.
fær see .
fæstr see fār.
fagnaðr sm. 2, joy; entertainment, hospitality.
fagr adj. beautiful, fair, fine.
fagrliga adv. finely.
fall sn. fall.
falla sv. 1, fall. fallask, be forgotten, fail.
fang sn. embrace, grasp; wrestling.
fann see finna.
fār adj. few--neut. fātt w. gen.: 'fātt manna,' few men.
fara go, travel--w. gen. in such constr. as 'f. fęrðar sinnar,' go his way; fare (well, ill); happen, turn out; experience; 'f. með einu,' deal with, treat; destroy, use up w. dat. farask impers. in 'fęrsk þeim vel,' they have a good passage.
farmr sm. lading, cargo.
fastr adj. firm, fast, strong.
sn. property, money.
fęðrum see faðir.
fekk see .
fęgrð sf. beauty [fagr].
fęgrstr see fagr.
feikn-stafir smpl. 2, wickedness.
fela sv. 3, hide.
fēlagi wm. companion.
fē-lauss adj. penniless.
fē-lītill adj. with little money, poor.
fell see falla.
fęlla wv. 1, fell, throw down; kill [falla].
fengu, fęnginn see .
fęr see fara.
fęrð sf. 2, journey [fara].
fer-skeyttr adj. four-cornered.
fimm num. five.
fimtāndi adj. fifteenth.
finna sv. 3, find; meet, go to see; notice, see.
fjaðr-hamr sm. feathered (winged) coat.
fjall sn. mountain.
fjār see .
fjara sf. ebb-tide; beach.
fjogur see fjōrir.
fjōrði adj. fourth.
fjōrir num. four.
fjǫlð wf. quantity.
fjǫl-kyngi sn. magic.
fjǫl-męnni sn. multitude; troop [maðr].
fjǫrðr sm. 3, firth.
fjǫrur see fjara.
flā sv. 2, flay, skin.
flaug see fljūga.
flęginn see flā.
flestr see margr.
fljōta sv. 7, float, drift.
fljūga sv. 7, fly.
flō see fljūga.
floti wm. fleet [fljōtal.
flōtti wm. flight [flȳja].
flugu see fljūga.
fluttu see flytja.
flȳja wv. 1, flee.
flytja wv. 1b. remove, bring.
fnāsa wv. 3, snort.
fœra wv. 1, bring, take; fasten [fara].
fœrir see fara.
fœti see fōt.
fōlginn see fela.
fōlk sn. multitude, troop; people.
fōr see fara.
for-tǫlur wpl. representations, arguments [tala].
fōstra wf. nurse.
fōt-hvatr adj. swift-footed.
fōtr sm. foot; leg.
fǫður see faðir.
fǫr sf. journey [fara].
fǫru-neyti sn. company [njōta].
frā prp. from, away from; about, concerning. 'ī frā' adv. away.
frændi sm. 4, relation.
frā-fall sn. death.
fram adv. forward, forth. compar. framar, ahead.
framastr adj. superl. chief, most distinguished.
frami wm. advantage, courage.
framiðr see fręmja.
fram-stafn sm. prow.
frā-sǫgn sf. narrative, relation.
freista wv. 3, w. gen. try, test.
fręmja wv. 1b, perform [fram].
friðr sm. 2, peace.
frīðr adj. beautiful, fine.
frōðr adj. learned, wise.
frœkn adj. bold, daring.
frost sn. frost.
fugl sm. bird.
full-kominn adj. (ptc.) complete; ready (for).
fullr adj. full.
fundr sm. 2, meeting [finna].
fundu see finna.
furðu adv. awfully, very.
fūss adj. eager.
fylgja wv. 1, w. dat. follow; accompany.
fylki sn. troop [fōlk].
fylkja wv. 1, w. dat. draw up (troops) [fōlk].
fylla wv. 1, fill [fullr].
fyr, fyrir prp. w. acc. and dat. before; beyond, over--'f. borð,' overboard; instead of--'koma f.' adv. be given as compensation; for; because of. 'f. þvī at,' because. 'lītill. f. sēr,' insignificant.
fyrir-rūm sn. fore-hold, chief-cabin.
fyrirrūms-maðr sm. man in the fore-hold.
fyrr adv. compar. before, formerly. superl. fyrst, first.
fyrri adj. compar. former. superl. fyrstr, first.
fȳsa wv. 1, hasten trans.--impers. 'braut fȳsir mik,' I feel a desire to go away [fūss].