1 Spencer and Gillen, Northern Tribes of Central Australia, p. 330. ↑
2 Académie de médecine de Paris, 31 Maart 1908. ↑
3 The Origin and Development of the Moral Ideas, deel II, blz. 405. ↑
4 Population and Progress, p. 41. ↑
5 Vergelijk Reibmayr, Entwicklungsgeschichte des Talentes und Genies, Bd. II, p. 31. ↑
6 “De schuld, die we hebben aan hen, die vóór ons gekomen zijn, kunnen we alleen maar terugbetalen aan hen, die na ons komen”, zegt Haycraft (Darwinism and Race Progress, p. 106). ↑
7 Mardrus, Les Mille Nuits, dl. XVI, p. 158. ↑
8 Sidney Webb, Popular Science Monthly, 1906, p. 526 (vroeger gepubliceerd in de London Times, Oct. 11, 16, 1906). In hoofdstuk IX van dit werk hebben we reeds de beteekenis moeten bespreken van het woord “zedelijkheid”. ↑
9 Zoo was in Parijs, in 1906, in de rijke wijken, het geboortecijfer op de 1000 inwoners 19.09; in welgestelde wijken 22.51; en in arme wijken 29.70. Hier zien we, dat, terwijl het geboortecijfer valt en stijgt met de maatschappelijke klasse, het geboortecijfer zelfs onder de arme en minst beperkte klasse nog maar weinig hooger is dan het algemeen gemiddelde voor Engeland, waar voorbehoedmiddelen in zeer ruimen kring verspreid zijn, en zeer aanmerkelijk lager dan het gemiddelde (dat nu snel daalt) in Duitschland. Het blijkt duidelijk, dat er onder de arme klassen een neiging is om in deze zaak met de hoogere klassen gelijk te komen. ↑
10 Ik heb deze punten meer in bijzonderheden ontwikkeld in twee artikelen in het Independent Review, November 1913 en April 1914. Zie ook Bushee, “The Declining Birthrate and Its Causes”, Popular Science Monthly, Aug. 1913. ↑
11 Francis Place, Illustrations and Proofs of the Principle of Population, 1882, p. 165. ↑
12 Zie b.v. een belangrijk hoofdstuk in het Sexualleben und Nervenleiden van Löwenfeld, een van de meest oordeelkundige autoriteiten op het gebied der sexueele pathologie. Vijf en twintig jaar geleden werd, zooals velen zich zullen herinneren, den student in de medicijnen gewoonlijk geleerd, dat het gebruik van voorbehoedmiddelen bij het verkeer leidde tot allerlei ernstige nadeelen. Toen schijnen echter roekelooze en ongewenschte voorbehoedmiddelen meer voorgekomen te zijn dan tegenwoordig. ↑
13 Michael Ryan, Philosophy of Marriage, p. 9. Het in staat stellen van de “behoudende kracht van den Schepper” om zich uit te strekken tot de myriaden spermatozoën, die zelfs één man in zijn leven afscheidt, zou een wereld vol vrouwen noodig maken, terwijl het hiermee overeenkomende probleem wat een vrouw aangaat, heelemaal te moeilijk is om te verwezenlijken. Het proces, waardoor het leven opgebouwd wordt, wel verre van een proces te zijn van algemeen behoud, is een proces geweest van strenge keuze en groote vernieling; het proces, dat in de beschaafde wereld wordt uitgevoerd, bestaat in het maken van dit blinde proces tot een door het verstand bestuurde daad. ↑
14 Zoo werd in België, in 1898 (Sexual-Probleme, Febr. 1909, p. 136) een dokter (Dr. Mascaux), die op den voorgrond was getreden bij het bevorderen van de kennis van voorbehoedmiddelen voor de conceptie, veroordeeld tot drie maanden gevangenisstraf voor “een misdrijf tegen de zeden!” In zulk een geval, zegt Dr. Helene Stöcker (Die Neue Generation, Jan., 1909, p. 7), is “zeden” een andere naam voor onwetendheid, verlegenheid, huichelachtigheid, preutschheid, ruwheid, en gebrek aan geweten. Wij moeten echter in herinnering houden, als uitleg van dit onbillijke oordeel, dat eenige jaren lang de clericale partij in België den boventoon heeft gevoerd. ↑
15 Tegen het gebruik van de condom is ingebracht, dat hij niet gebruikt kan worden door de allerarmsten om de kosten, maar Hans Ferdy toont in een in bijzonderheden gaand geschrift aan (Sexual-Probleme, Dec. 1908), dat het gebruik van den condom gebracht kan worden binnen het bereik van de allerarmsten, als men er maar voor zorgt hem in water te bewaren, als hij niet gebruikt wordt. Nyström, (Sexual-Probleme, Nov. 1908, p. 736) heeft een blaadje uitgegeven ten bate van zijn patiënten en anderen, waarin hij den condom aanbeveelt, en uitlegt hoe hij gebruikt moet worden. ↑
16 Zoo besluit Kisch, in zijn Sexual Life of Woman, nadat hij de verschillende voorbehoedmiddelen voluit besproken heeft, ten gunste van den condom. Fürbringer komt ook (Senator en Kaminer, Health and Disease in Relation to Marriage, dl. I, blz. 232 et seq.) tot het besluit, dat de condom “betrekkelijk het meest volmaakte voorbehoedmiddel tegen de conceptie is”. Forel (Die Sexuelle Frage, p.p. 457 et seq.) bespreekt de kwestie ook in den breede; ieder bezwaar, dat er gemaakt wordt tegen den condom, voegt Forel erbij (p. 544), berust op het feit, dat wij er niet aan gewend zijn; “een bril is niet speciaal æsthetisch, maar de poëzie van het leven heeft niet buitengewoon veel te lijden door het gebruik ervan, en in vele gevallen, kan men er niet buiten”. ↑
18 Er zijn in de Romeinsche wet en de Romeinsche gewoonte eenige punten van kwestie aangaande de afdrijving; zij worden besproken in het belangrijke werk van Balestrini, Aborto. blz. 30 et seq. ↑
19 Augustinus, De Civitate Dei, Boek XXII, hoofdstuk XIII. ↑
20 De ontwikkeling van de publieke opinie en van de wet aangaande de afdrijving is nagespoord door Eugène Bausset, L’Avortement Criminel, Thèse de Paris, 1907. Voor een overzicht van de gebruiken van verschillende volken met betrekking tot de afdrijving zie men W. G. Sumner, Folkways, hoofdst. VIII. ↑
21 Die Neue Generation, Mei 1908, p. 192. We mogen hieraan toevoegen, dat in Engeland het opleggen van straf op de afdrijving, als ze plaats vindt in de eerste maanden der zwangerschap (voordat er “leven” is), enkel een moderne nieuwigheid is. ↑
22 Zelfs Balestrini, die tegen het straffen van afdrijving is, is er geen voorstander van. “Overal, waar afdrijving een maatschappelijke gewoonte wordt”, merkt hij op (op. cit., p. 191), “daar is ze de uiterlijke verschijning van den achteruitgang van een volk, en veel te diep geworteld door de enkele poging de uiterlijke verschijning te onderdrukken”. ↑
23 Vergelijk Ellen Key, Eeuw van het Kind, hoofdst. I. Hirth (Wege zum Heimat, p. 526) is er ook tegen afdrijving aan te moedigen, hoewel hij feitelijk niet de zwangere vrouw zou willen straffen, die miskraam opwekt. Ik wil speciaal de aandacht vestigen op een kundig en overtuigend artikel van Anna Pappritz (“Die Vernichtung des keimenden Lebens”, Sexual-Probleme, Juli, 1909), die beweert, dat de vrouw niet de eenige beschermster is van het embryo, dat zij draagt, en dat het niet in het belang is van de maatschappij en zelfs niet in haar eigen belang, als zij vrij zou zijn het naar believen te vernietigen. Anna Pappritz geeft toe, dat de tegenwoordige barbaarsche wetten met betrekking tot de afdrijving gewijzigd moeten worden, maar zij staat er op, dat ze niet moeten worden afgeschaft. Zij stelt voor (1) een zeer verminderde straf op de afdrijving; (2) deze straf uit te strekken tot den getrouwden of ongetrouwden vader (een maatregel, die in Noorwegen reeds in praktijk wordt gebracht, zoowel voor afdrijving als voor kindermoord); (3) verlof voor den medicus om miskraam op te wekken als er goede reden is om erfelijke degeneratie te vermoeden, en als de vrouw verkracht is geworden. ↑
24 Vergelijk Dr. Max Hirsch, Sexual-Probleme, Jan., 1908, p. 3. ↑
25 Bausset (op. cit.) noemt verschillende maatschappelijke maatregelen ter verzorging van de zwangere vrouw en de kraamvrouw, die er toe zouden leiden misdadige afdrijving te verminderen. ↑
26 Gomperz, Greek Thinkers, dl. 1, p. 564. ↑
27 F. E. Daniel, President of the State Medical Association of Texas, “Should Insane Criminals or Sexual Perverts be Allowed to Procreate?” Medico-legal Journal, Dec., 1893; id., “The Cause and Prevention of Rape”, Texas Medical Journal, Mei, 1904. ↑
28 P. Näcke, “Die Kastration bei gewissen Klassen von Degenerirten als ein Wirksamer Socialer Schutz”, Archiv für Kriminalanthropologie, Bd. III, 1899, p. 58; id. “Kastration in gewissen Fallen von Geisteskrankheit”, Psychiatrisch-Neurologische Wochenschrift, 1905, No. 29. ↑
29 Angelo Zuccarelli, “Asessualizzazione o sterilizzazione dei Degenerati”, L’Anomalo, 1898–99; No. 6; id., “Sur la Nécessité et sur les Moyens d’empêcher la Réproduction des Hommes les plus Dégénérés”, Internationaal Congres der Crimineele Anthropologie, Amsterdam, 1901. ↑
30 Näcke, Neurologisches Centralblatt, Maart 1, 1909. Het oorspronkelijke verslag van deze operaties wordt gegeven in het Psychiatrisch-Neurologische Wochenschrift, No. 2, 1909, met een commentaar van instemming van den redacteur, Dr. Bresler. Wat de castratie in Amerika aangaat, zie men Flood, “Castration of Idiot Children”, American Journal Psychology, Jan. 1899; ook, Alienist and Neurologist, Aug., 1909, p. 348. ↑
31 Waarschijnlijk kan castratie vooral gunstig blijken te zijn in het geval van zwakzinnigen. “In Somersetshire”, zegt Tredgold (“The Feeble-Mind as a Social Danger”, Eugenics Review, Juli, 1909) “heb ik gevonden, dat van een totaal aantal van 167 zwakzinnige vrouwen, bijna twee vijfde (61) kinderen hadden gekregen, voor het meerendeel onwettig. Bovendien is het niet ongewoon, maar veeleer regel, dat deze arme meisjes telkens opgenomen worden in de kraaminrichtingen van het werkhuis, en het gemiddelde aantal van de kinderen, die ze ieder hebben, is waarschijnlijk drie of vier, hoewel zes ook niet ongewoon is”. In zijn werk over Mental Deficiency (blz. 288–292) toont dezelfde schrijver aan, dat de voortplanting door de geestelijk zwakken in Engeland is “een verschrikkelijk en ver verspreid kwaad”. ↑
32 Dit voorbeeld wordt aangehaald door Ledermann, “Skin Diseases and Marriage”, bij Senator en Kaminer, Health and Disease in Relation to Marriage. ↑
33 Opnieuw verwijs ik hier naar Leas leerzame History of Sacerdotal Celibacy. ↑
34 In Engeland worden jaarlijks 35.000 candidaten voor de marine afgekeurd, en hoewel de physieke eischen voor de inschrijving in het leger tegenwoordig buitengewoon bescheiden zijn, wordt er geschat door Generaal Maurice, dat ten minste zestig percent nieuwelingen, en zij, die nieuwelingen hadden willen wezen, teruggezonden worden als ongeschikt. (Zie b.v., William Coates, “The Duty of the Medical Profession in the Prevention of National Deterioration”, British Medical Journal, Mei 1, 1909). Men kan nauwelijks aannemen, dat mannen, die niet goed genoeg zijn voor het leger, wel goed genoeg zijn voor de groote taak van het scheppen van het ras der toekomst. ↑
35 De erkenning van epilepsie als een reden om geen nageslacht te verwekken is niet nieuw. Men zegt, dat in de archieven van de stad Luçon een geval vermeld wordt, waarin epilepsie geoordeeld werd een geldige reden te zijn voor het verbreken van een verloving (British Medical Journal, Febr. 14, 1903, p. 383). ↑
36 British Medical Journal, April 14, 1906. In Californië en sommige andere plaatsen in Amerika, schijnt het, dat bedrog met het oog op den gezondheidstoestand een reden is tot het nietig verklaren van het huwelijk. ↑
37 F. Galton, Inquiries Into Human Faculty, Everyman’s Library edition, blz. 211 et seq.; vergelijk Galton’s verzamelde Essays in Eugenics, onlangs uitgegeven door de Eugenics Education Society. ↑
38 Voor een verslag aangaande de methode en de resultaten van het werk in scholen, zie men Bertram C. A. Windle, “Anthropometric Work in Schools”, Medical Magazine, Feb. 1894. ↑
39 De meest bekende stappen in deze richting zijn in Duitschland gedaan. Voor een verslag van de proef te Karlsruhe zie men Die Neue Generation, Dec. 1908. ↑
40 Wiethknudsen (zooals aangehaald is in Sexual-Probleme, Dec. 1908, p. 837) spreekt in sterke bewoordingen, hoewel toch niet te sterk, over de dwaasheid van een willekeurige premie op de voortplanting. ↑
41 Van wetenschappelijke zijde wordt er, behalve van de vruchtdragende methoden der statistische biometrie, die wij reeds genoemd hebben, veel verwacht van werk, dat in die richting gedaan wordt door Mendel: zie W. Bateson, Mendel’s Principles of Heredity, 1909; ook W. H. Lock, Recent Progress in the Study of Variation, Heredity and Evolution, en R. C. Punnett, Mendelism, 1907 (Amerikaansche uitgave, met een belangwekkende voorrede van Gaylord Wilshire, uit socialistisch gezichtspunt, 1909). ↑
42 De studie van de juiste voorwaarden voor de voortplanting is zeer oud. In den nieuweren tijd vinden we, dat zelfs het allereerste Fransche medische boek in de landstaal, het Régime du Corps, geschreven door Alebrand van Florence (die dokter was bij den koning van Frankrijk), in 1256, grootendeels aan deze kwestie gewijd is, waarover het veel goede raad geeft. Zie J. B. Soalhat, Les Idées de Maistre Alebrand de Florence sur la Puériculture, Thèse de Paris, 1908. ↑
43 Hesiodus, Works and Days, II, 690–700. ↑
44 Dit is lang de aangenomen opinie geweest van medische autoriteiten, zooals men kan beoordeelen uit de verslagen, twee eeuwen geleden samengebracht door Schurig, Parthenologia, blz. 22–25. ↑
45 De bewering, dat de beste leeftijd voor mannen voor de verwekking gemiddeld eerder voor de veertig ligt dan daarna, beteekent in het geheel niet, dat er een “kritieke” leeftijd bij mannen bestaat, die overeenkomt met het climacterium bij vrouwen. Dit is soms beweerd, maar men is het er niet over eens. Restif de la Bretonne (Monsieur Nicolas, deel X, p. 176) zeide, dat op den leeftijd van veertig de teerheid van het gevoel begint te vermeerderen. Fürbringer meent (Senator en Kaminer, Health and Disease in Relation to Marriage, deel I, p. 222), dat er een bepaalde wending is in het leven van een man tusschen den leeftijd van de vijftig en de zestig, wanneer de begeerte en de potentie verminderen. J. F. Sutherland zegt ook (Comptes-rendus Congrès International de Médecine, 1900, Section de Psychiatrie, p. 471), dat er bij mannen een verandering is in het vijf en vijftigste jaar, gelijkend op het climacterium bij vrouwen, maar alleen maar bij een bepaald aantal mannen. Het schijnt wel, dat bij de meeste mannen het afnemen van het sexueele gevoel en de potentie zeer geleidelijk is, en dat het zich het eerst uit in een vergroote macht om zich te beheerschen. ↑
46 Bij dieren zegt men ook, dat die welke in het voorjaar geboren worden, de beste zijn. ↑
47 De resultaten van Bossi zijn opgesomd in de Archives d’Anthropologie Criminelle, Sept, 1891. Alebrand van Florence, de medicus van den Franschen koning in de dertiende eeuw, raadde ook verkeer aan een dag na het einde van de menstruatie. ↑