O stede- en vaste oude meuniksmoffen
wat schijnt ge mij een beeld
van veile vastigheid;
de vlaamsche vuist heeft u
eens in den leest getroffen,
u in de scherpe zon te
droogen uitgeleid;
het angstig vier heeft u
nadien opeengestapeld,
gebakerd ommentom uw leên
en sterk gemaakt,
totdat gij een en al. . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . .
Neen, en schrijft, op rijm of onrijm,
iets, of eer ge aan ’t schrijven gaat
. . . . . . . . . . . . . . . . .
Luistert allen, luistert allen:
Gods woord is mij ingevallen.
Ik had ne keer nen dicht gemaakt,
en ’t stond van vooren aan zoo wat
van God, gelijk geen een mij dat
en dient te doen herdichten,
. . . . . . . . . . . . . . .
Heere geeft dat wie, wanneer
ooit dit schrift in handen kome
. . . . . . . . . . . . . . .
Een lieftallig liedjen op
het wijken van den wintere.
Een deuntje willen wij dichten.
Dat hier en daar en elders leeft,
dat nimmer nog bestaan en heeft,
’t gebenedijde u al van in . . .
. . . . . . . . . . . . . . . .
Dat kruis dat gij mij gaaft
een jaar van hier geleden.
De zegen Gods, u, mij en al
die met ons bidt, bewaren zal.
Een heel onvast onthouden van
de onvaste voeren daar ze mij—
. . . . . . . . . . . . . . . .
Gij die God zijt dezer eeuwe,
God gemaakt, in steê van God.
Goevrijnacht, als Jezus
gevangen, gesleurd,
vol wonden geslegen,
besmet en besmeurd.
Heere, komt, ik ben ellendig,
’k ben vol zonde en vol verdriet,
komt, uw’ goedheid is onendig,
lange en beidt, o Heere, niet.
Hoe verre buiten al ’t bereik
der menschelijke macht gesteld
. . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . .
het worden van den zonnedag.
’k Danke u, van het leven, dat
gij mij laat genieten.
o Bindt mijn handen alle twee,
o bindt mijn herte aan u, en
en laat ze nooit meer, losgegaan,
uw Godlijk herte schuwen.
Oneindig wezen, God,
drievuldig, een, almachtig,
wat zijt gij dicht bij mij
die niet en zie en hoor.
O Maria welk eene eere,
dienstbaar zijn en God den Heere
dragen, zoo gij, moeder zoet,
Jesus uwen Schepper doet.
’t Was God die onze zonden zag,
’t is Hij die ze ons vergeven mag,
en wij zijn ’t die de boeten
daarvan God gelden moeten.
Zijn eigen zoon en spaarde hij niet
en liet hem voor mij slachten.
Die elken vogel voedsel geeft
gebrek voor mij geleden heeft.
Die nievers zijns gelijke en vindt
voor mij wierd mensche en moeders kind
De wille des Heeren,
zoo gister zoo nu,
de wereld zal keeren,
geen „individu”.
En niet uw straffen naar
ons kwalijkdoen gemeten
Zijn leven stond hij af voor mij,
gekruist, en voer in ’t graf voor mij.
’k En was
nog in
’t bestaan
niet, en,
bestaat,
zei God,
mijn kind,
en ’k ben.
Ons toekome, God en vader,
dat wij immer nader, nader
. . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . .
ons toekome uw Koninkrijk.
Oorspronkelijk en van eersten af
is ’t God die mij dit leven gaf.
Moeder stond zij, vol van smerte,
naast het kruis en ’t brak heur herte,
dat heur kind daar hangend was.
Komt, de stem die roept tot u.
Denkt gij, vriend, dat dat
niemen en weet
dat in uwen boezem
geborgen, daar ligt
het diepste van al,
’t zij edel ’t zij leelijk
’t zij goed het zij kwaad,
’t gezien heeft een ooge en ’t
bewaren, ontdekken . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . .
Hij zal . . .
Men durft er nog naar kijken nu:
ze is nauwlijks overleden,
ze lacht, of ’t ware, en schoonder is
ze, in de eeuwigheid getreden,
als vroeger, daar zij lijdend lag
en leelijk deed.
Mij schielijk is een vreemde
ontroeringe ingevallen:
is stervende iemand, of
ben, veeg, ik zelf misschien
bestemd om heen te gaan?
’t En gaat geen een verloren,
geen dingen dat bestaat,
’t en wordt geen een geboren,
dat heel en al vergaat.
Mijn schamel, schamel kind,
hoe geren zou ’k het wezen
van uwe eenvoudigheid
zien staande blijven, dat
. . . . . . . . . . . . . .
Maakt pompen van canons
en speiten van geweren,
al ’t vechten is voorbij,
’t is vrede weere in ’t land.
Broonood lijdende,
lam ellendig,
nooit verblijdende,
en onbestendig.
Noch geld, noch wijn, noch brood
en stilt den mensch zijn nood,
daarbij begeert hij ook
met herte en ziele...rook!
O vader, zorgt bevreesd
dat ’t kind u geren ziet,
opdat gij nooit en vreest:
dat kind en vreest mij niet.
Pinte, ponte, palingpot,
loopt ermeê naar ’t wagenkoot,
loopt ermeê naar ’t overbuur...
Waarom bemint u, kind, zoo zeer
’t zij welke ontaarde ziele
die kleen zijt, hulploos, arme en teer...
Ei! wat baat het slingervuisten,
hadt gij nog zoo zware knuisten
stondt gij nog zoo hooge en sterk...
Gij zijt, en zult het altijd wezen,
zoo God u schiep, een vrije geest,
geen lichaam, eene ziel, nadezen.
Ten dorse geschreden, zoo
hing ’t harnas
hem loodzwaar om de leden.
Over hem Gods handen waken,
vrij van schade en schandeaanraken,
waren ze ’t...
De dood, wat is de dood,
herdenkt, o mensch, een stonde.
Noch wulvengier, noch evertand,
en vreest die heeft gezond verstand,
Met uw vuil en stinkend vat
vol gouden vruchtbaarheden.
Als ik jong was, zoo verlangde ik,
dag op dag, naar iets of wat,
Dien man zie ik geren rusten,
zie ’k geren slapen gaan.
Doet hetgeen gij moet,
doet al dat gij doet[1].
En zeggen, zeker nu,
zoo zult gij bij uw zelven
Geen bandenbrekend leven
menigvuldiglijk...
Het leven is zoo kort, men kan ’t
niet wel genoeg verleven.
Heel verarbeid, heel vermoeid,
zit nabij den boord te wachten
Hoe schoon de weerde schat ook zij,
’k en zal hem nooit beminnen[1].
Hoe eer ik ware dood geweest,
hoe min ’t hem ha’ gespeten
Hij riep met luider stem,
daar alle dingen zwegen
’k Voele een traan mijne oogen ontzwellen.
als ik denke: ’t is voorbij[1].
Maar haalt mij ievers een die half
zoo eerbaar in zijn . . . . .
Wij hebben al niet veel anders meer,
maar wij hebben nog vlaamsche leute[1].
Zoo is uw hand,
zoo weze uw hert.
Het leven, welk geluk was het,
met Adam’s zonde en zeer besmet?
Kleene visschen, zoo luidt het lied,
en dappere dieven, en vangt men niet.
Handhaaft u brood van hand,
maar niet van herten.
Daar is hij, roept er een,
loopt weg, hij gaat u vangen!
vol goedheid en vol vriendschap
onversleten . . . . . . . . .
Waar haalt hij ’t uit, waar haalt hij ’t al.
Verre van ouders, verre van huis,
verre van
Erumpunt....
Bottende, en om uit te bersten,
ziet mij al die boomen staan
zoo de naasten zoo de versten,
zwellen doen ze en zwaar nu gaan:
daar ’t nu zwart is, zal ’t geworden
lente zijn, van einde te orden,
loopt het nog twee nachten aan.
Waarom, waarom bemin ik toch
den donder?
Ontleedt, o gij, die wijs zijt, mij
dit wonder.
Ik hoore heel den nacht
het gulzig slokken van
die gote daar.
Hoe dood, hoe dood,
in al de levendheden
der lieve lente, staat gij daar
onlief alleen....
Waar gaat gij, o geest van de blomme,
wanneer
zij ’t leven moet laten en liggen.
Hebt toch meelye,
menschen, meelye
met de schoone
boomen Gods!
De boomen roepen allen,
overluid en lang:
wat loopt gij, stoere stormen,
boos en bulderachtig
voorbij op onzen hals.
De bleekgroene schaaiaards,
nog nauwlijks geblaard,
rijên, hooge in de wolken,
hun’ lochtige vaart.
’k Zie u geren blauw en blank,
blank en blauw geweven
wolken
De mane zit en ziet
dat aan; ze schijnt te zeggen:
’t is avond nu en ’t geen
mijn zuster zonne zag
is henen: rust nu wat
en nederleggen
de zorge gaat van dezen zwaren dag.
Ik weet een hoeksken in
den hof, en, daar geborgen,
ontvluchte ik voor ’t geweld
der luide levenszorgen.
Verheven is ’t van de aarde,
op oude bouwselbraken,
met boomen overal
omzet, en ’t zonneblaken
en vindt het morgens noch
des middags; op nen stoel
ontduike ik dikwijls daar
. . . . . . . en ’t geterg
des werelds
. . . . . . . en daar
en vindt des morgens mij
daar zittend immer niet
noch middags; menschenloos
. . . . . . . . . . . . . .
zijt God die mij daar ziet.
Pisseblommen.
’t Weer is helder lauw en zoet
zoo ’t niet elken dag en doet.
Laat mij in de groene weiden,
bij der hand, u henenleiden,
’k zal u blomkes nu en dan
toogen en gij zult daarvan
later dit en dat mij klappen,
nopens blomkes eigenschappen.
’t Blomke dat ik liefst van al
zie en altijd blijven zal
geren zien zoo lange er bloeien,
ziet het daar beneen u groeien,
reis en reis met de eerde, daar
strekt zijn zedig loofgeblaar,
en men ziet zijn groen verterre
maar van bij en nooit van verre
. . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . .
wilt gij weten hoe ze nommen?
’t zijn, met oorlof, pisseblommen.
Uw vlerk,
aan ’t werk
in ’t zwerk,
zweeft zwierend deur de wolken,
o tier-
end dier
dat hier
en ginder almedeens
Tallen tijden kan men nu
versche blommen bloeien zien,
bloeien te aller steden.
Bolle kake,
roode mond,
och, hoe zal ’k het zeggen,
witgetande,
blij en blond
Thorhout, Thorhout, heilige stede,
wist gij waar uw voet op staat;
wat uw’ bosschen rooken dede,
wat uw naam vermoeden laat.
Steenratjes
waar hebt gij
van den nacht
geslapen?
Wat zei dat vinnig stemgepiep
dat uit dien boom mij tegenliep
en groette.
Men kan aan de dieren
zoo vele doen zeggen,
en spreken ze niet.
De zage zucht
en kerft het hout
in kisteberd, in korsten
O meulewal, met al ’t geheugen
der schuldelooze onnoozelheid
mij vóór uw’ voet en lief geheugen
Hoe schoon, hoe schoon,
wat zal ik anders zeggen,
hoe schoon, hoe schoon
en van geen menschenmacht
(wolke met zwart haar
dat er bij lange
klissen uitschiet).
Zwarte eeken, olmen,
donkergroene esschen,
abeelen die grauwt
Gij merelaar met uw zwart habijt
en uwen bek van goude,
wat wondere ik hoe gij blijde zijt
Hoe stille is ’t om de stad nu hier
is ’t op de kwaadste dagen
verdragelijk, als ’t kiezinge is
of lotinge
Hoe schoon zijt gij van verre uit uw
beggijnhofboomen
O wat is ’t toch lief getal
rondom mij en rondom al
O zingend kind, en wist’ gij niet
en zongt gij zoo ’t de vogels doen
’t Was op nen dampen donkeren dag,
’t was ’s morgens in de vroegte
De zonne is weg die liên en land
verblijdt, en ’t vlugge volk van ’s hemels harpenaren
Den nieuwen wegel werpt
de zon vol oosterlicht,
Zegt mij hoe de sterren worden,
zegt mij
Ze beven door de lucht,
de duiven
Ik ben eens verre weg,
bij donker nacht, gereden
En stoort de vleugels niet,
ze zijn zoo bezig.
Van boomen die roerloos, en schoon
zichtbaar, in den smoor bedolven staan.
En die eer gedroomde boomen
als gewisse boomen zijn
Eer dauw en dag,
eer dag en dauw
’t Is stille, stille allengskens, en
’t is avond weer aan ’t worden.
De wereld draait nochtans.
’t Molenzeil, dat, bruingeboend
De wind die uit de stikken waait.
Hebt gij ooit een peerd zien pinnen?
Ik heb nen dreupel dauw gedronken,
gesmaakt, geweeklaagd en geweend...
Peerden van de dood gelijk
’t Zij van oost of west of waar
Doomend lijk een reukoffrande
Ach, herontsteekt de lampe toch
Wat groot gebouw daarin wij wonen mogen
Brijkroode oude wanden
Ik weune bij de zee,
de blauwe zee, de baren
ze staan tot in mijn huis,
en de onafmeetbaarheid
Welgekomen zijt mij allen,
die na duizend ongevallen,
op des werelds wilde zee,
zoekt en ziet de blijde haven
Vijfden van de sture maand,
die des winters wegen baant
o Sneeuw, gewolde dracht
der witte wintervelden
Men hoort dat ’t koud is
Gekeend en gespleten
van koude is mijn vel
De Maarte komt besneeuwd
Half rood, half groen
de hagen staan,
half beukenhout,
half ieuwen;
ik hope dat
vrouw Lente zal
verneschen en
vernieuwen
dat dood nu is;
in tusschentijd
mij wellekom
gij, winter, zijt
omdat gij
. . . . . . .
De dagen langen nauw genoeg,
maar toch, ik kan bespeuren
Gij, winden, kunt o—o—
o—o—o—o—
o—o—o—o—
ik bidden kan.