Reeds hebben wij van een der hoofdgewassen, de Hyacinthen, een bescheiden stukje geschiedenis leeren kennen. Het gaat natuurlijk wegens beperkte ruimte niet aan om alles zoo uitvoerig te behandelen, maar in elk geval willen wij den Tulpen een plaats inruimen. Haar geschiedenis toch is tè belangrijk, het geheele ras, zoo rijk aan kleurschakeeringen, zoo uitgebreid aan sorteering, is tè vermaard, dan dat we er niet een poosje bij zouden stilstaan.

Vanwaar de Tulpen eigenlijk stammen? Dit is nog een open vraag. Het is echter niet aan te nemen, dat men ze in de oudheid niet heeft gekend, ofschoon wij ze, in tegenstelling met de Hyacinthen, in de oude geschiedenis niet vermeld vinden, of het zou moeten zijn onder een anderen, ons onbekend gebleven naam.

De een meent, dat ze uit de Oriënt, de ander weêr, dat ze uit China en Tartarije afkomstig zijn. Als zeker kan echter wel worden aangenomen, dat ook de oude Grieken, de bezitters der moderne tuinen, de tulpen kenden. Nog heden ten dage treft men in de omgeving van Byzanthium, de Tulipa Gesneriana, (No. 42) purperrood met blauw-violet hart, in het wild aan. Men beweert ook, dat Ovidius tijdens zijn verbanning op zijn wandeling door de bosschen van Thracië vele tulpenvariëteiten heeft aangetroffen. Sporadisch komen ze ook in Zuid-Europa voor.

Zoo is het dus niet uitgemaakt, vanwaar de Tulpen gekomen zijn. Hoe het ook zij, Conrad Gesner trof ze in den tuin van Dr. Harwarts te Augsburg aan, en beschreef ze reeds in 1559. Volgens hem zouden de bollen uit Constantinopel, dus uit Turkije gekomen zijn, en wij meenen daaraan den naam van Tulp, in het Turksch „Toulipan” of Turksche hoed, te moeten toeschrijven.

In België dankt men de invoering der tulpen aan den bekenden botanist Charles de l’Ecluse (Clusius) uit Weenen, die in [27]1575 zaden van Busbecq, den gezant van keizer Ferdinand I, in Turkije gekregen heeft. Van hieruit (België) verbreidde zich de tulpen in Frankrijk.

Bij de eerste verschijning der tulpen, vooral van Tulipa Gesneriana, wonnen ze de harten der bloemenliefhebbers, en ontstond er zelfs een geestdrift voor dit artikel, die later in dwaasheid ontaardde. Hollanders en Vlamingen betaalden enorme sommen voor het alléénbezit van een soort, die we thans zelfs het aankijken niet waardig keuren. Zoo vermeldt de geschiedenis, dat een rijk koopman een tulp bezat, waarvan hij zich den eenigen bezitter waande. Toen hij echter vernam, dat ook een liefhebber te Parijs een bol van dezelfde soort in zijn bezit had, reisde hij derwaarts, kocht den bol voor 1000 ducaten en … vertrapte hem met loof en al.

Soms werd een enkele bol met 5000 gulden betaald, o.a. van de toenmaals hooggeschatte soort „Admiraal Liefkens”. Tulpenbollen schenen wel hun gewicht in goud waard te zijn, ja zelfs méér, en men ging er tenslotte inderdaad toe over om ze per gewicht te verkoopen, en wel per „aas”, hetwelk overeenkomt met 1⁄20 gram; een tulpenbol van 527 azen woog dus ongeveer 25​8⁄10 gram.

Twee honderd azen van de soort „semper Augustus” werden voor 5500 gulden verkocht, één bol van „Viceroy” bracht 3000 gulden op, en voor de erven van een zekeren Walther Bartholomeus werden den 5^en Februari 1637 te Alkmaar 120 bollen publiek geveild, die de kapitale som van 90000 gulden konden bedingen. Een enkel persoon te Amsterdam verdiende met deze handel binnen vier maanden 60000 gulden.

Ofschoon de tulpen overal geliefd waren en nieuwe verscheidenheden met ware geestdrift werden begroet, zoo zou men zich toch vergissen, wanneer men meende, dat haar deze warme ontvangst uitsluitend werd bereid door liefhebbers, wien het om de bloem te doen was. Integendeel, de handelaars waren geen bloemisten of bloemenvrienden, die met het gewas wilden pronken, het waren slechts speculanten, lieden van allerlei slag: edellieden, kooplieden, boeren, schippers, knechts en dienstmaagden, die allen meenden aan de bollen een kapitaaltje te kunnen verdienen, hetgeen hun menigmaal is gelukt.

En hier begint nu de ontaarding van liefhebberij in zwendel. Men scheen wel de meening te zijn toegedaan, dat de waarde der tulpenbollen nooit zou verminderen, en zoo ontstond de dwaze tulpenhandel, U allen uit de vaderlandsche geschiedenis welbekend.

In de steden Amsterdam, Utrecht, Rotterdam, Leiden, Haarlem, zoo ook in verschillende kleine plaatsen, kwamen de koopers en verkoopers in koffiehuizen en herbergen bijeen, en verhandelden daar hun „schatten” tegen fabelachtige prijzen. Wie geen geld bezat en door de tulpenhandel-koorts was aangetast, verkocht vaak z’n geheele „hebben en hoûen” om toch óók maar mede te kunnen doen en spoedig rijk te worden.

Voor millioenen guldens werden te dien tijd door speculanten verhandeld. Men kocht bollen zonder ze te ontvangen en verkocht zelfs bollen, die men niet eens bezat, in de hoop, dat de markt de eerstvolgende weken een gunstig verloop zou hebben. In dergelijke gevallen ging het dus alléén om verschil in prijs; daalde de markt, dan betaalde de kooper het verschil bij, steeg [28]deze daarentegen, dan behaalde hij een zoet winstje. ’t Hing op die beurs, een beurs in optima forma, waar de bezoekers hun bezinning schenen verloren te hebben, alles dus slechts af van markt-koers.

Zooals reeds vermeld: alles wilde aan de speculatie meêdoen, en zoolang de „koorts” aanhield, bracht de handel vrijwel elkeen gewin, omdat de prijzen steeds stegen. Dat was nog het geval tusschen 1634–1637. De nuchtersten onder de nuchtere Hollanders leefden in de overtuiging, dat de tulpen voortaan door geheel Europa gevraagd zouden worden, zoodat de markt wel aan geen daling onderhevig kon zijn. Het onvermijdelijke gevolg van deze veronderstelling was, dat vele lieden de weelde niet konden verdragen en in een kort tijdsbestek enorme sommen verkwistten. Er was immers geen opkomen aan, want hun tulpjes zouden aanstonds hun beurzen opnieuw vullen!

Zoo was de oorspronkelijke gezonde handel door de deelname van een groot gedeelte des volks, dat buiten het vak stond, ontaard in een dwaas kansspel, en dat de ontgoocheling ten laatste niet kon uitblijven, behoeft nauwelijks betoog.

Toen men in het jaar 1637 eindelijk tot bezinning kwam en begreep, dat ettelijke duizenden guldens, een koets met twee paarden of een paar akkers land, die men eenige maanden geleden voor een enkelen tulpenbol had gegeven, toch eigenlijk méér waarde vertegenwoordigden, toen kwam er een ommekeer, die menigen speculant of bezitter van tulpenbollen noodlottig werd. Rijke lieden waren arm geworden, maar zij, die eertijds arm waren, aan de speculatie hadden medegedaan en bijtijds hadden afgezet, waren rijk. Hij, die ten slotte met de tulpenbollen bleef zitten, door hem tot hooge prijzen gebracht, zag zijn hoop in rook opgaan. Men heeft getracht er nog een tijd lang den gang in te houden en hoewel dit aanvankelijk scheen te gelukken, was toch niemand zoo dwaas meer om zijn goede geld aan soms enkele tulpenbollen te besteden.

Op het bloemistencongres, den 24^en Februari 1637 te Amsterdam gehouden, waar vele groote handelssteden en kleine plaatsen van Holland vertegenwoordigd waren, werd bepaald, dat alle contracten in 1636 afgesloten, geldig zouden zijn; dat echter koopen in 1637 gedaan met 10 procent rouwgeld zouden kunnen worden afgekocht. Dit besluit werd zelfs door de Staten van Holland bekrachtigd, maar niemand dacht er meer aan om tegen ongekende prijzen tulpen te koopen, zoodat voor den „dwazen” handel het sterfuur geslagen had. Ik zeg opzettelijk „dwazen” handel, want handel bleef er tenslotte bestaan tusschen bloemisten en liefhebbers onderling, maar op gezonderen grondslag, en zoo ontstond voor ons land een tak van nijverheid die een wereldsche vermaardheid zou krijgen.

Zoo werd dus uit dien bespottelijken handel toch nog iets goeds geboren. Lieden, die zich speciaal op de cultuur van bloembollen gingen toeleggen, hadden gelegenheid tè over om uit hun ondervindingen practische kennis op te doen, en zoo zullen zij zich ook wel veel moeite gegeven hebben om uit te vinden op welke wijze zij hun voorraad het vlugst konden vermeerderen of ook wel nieuwe verscheidenheden winnen, opdat zij den volke steeds méér en steeds wat nieuws konden aanbieden. [29]

[31]

[32]

[33]

Hoe men nieuwe soorten wint en hoe vermeerdering plaats vindt? Het zou moeilijk zijn U dit te zeggen, zonder meer van het „Tulpen-thema” af te dwalen. Vergun me dus dat ik dit even doe.

Allereerst iets over het winnen van nieuwe verscheidenheden uit zaad, waartoe men van een aantal Hyacinthen en Tulpen de bloemen niet plukt of afsnijdt, hetgeen anders ter wille van de volkomen ontwikkeling der bollen veelal wordt gedaan. Bevlogen door onze nijvere bijtjes, die het stuifmeel van bloem op bloem overbrengen, vormen de uitgezochte exemplaren spoedig zaadknoppen. Bij voorkeur echter brengt de kweeker zelf met een klein penseel het stuifmeel over, waarbij hij niet aan een enkele soort gebonden is, en bij eenig overleg gemakkelijk de resultaten van zijn kruisingen zal kunnen controleeren.

Bij voldoende rijpheid worden de zaadknoppen afgesneden, het zaad gedroogd om later te worden uitgezaaid in groote pannen, die een warm hoekje in onzen tuin verlangen. Firma’s, die veel aan het winnen van nieuwe verscheidenheden doen, gebruiken ook vaak zaadkastjes, die goed schijnen te voldoen. Niet altijd komt het zaad vlug op, in welk geval wij spreken van „slapen”, en des liefhebbers geduld wordt niet zelden danig op proef gesteld. Echter acht men zich rijkelijk beloond, wanneer zich onder de talrijke zaailingen slechts enkele verbeteringen bevinden, d.w.z. bloemen, die de bestaande soorten in hoedanigheid, vorm en kleur overtreffen of die althans iets bijzonders genoemd kunnen worden. Menige fraaie Darwin Tulpensoort werd in de laatste jaren door kruising uit zaad verkregen.

De tweede wijze van nieuwe aanwinst is er een, waaraan wij part nog deel hebben: het zoogenaamde „verloopen”, hetgeen vooral nog al eens plaats vindt bij Tulpen en Hyacinthen. We treffen dan ook menigmaal tusschen een volmaakt zuivere partij een vreemdeling in Jeruzalem aan, hoewel de bol het vorige jaar een volmaakt gelijkkleurige bloem gaf.

Nemen we eens de witte tulp „La Reine”, zacht rose getint. Danken wij aan deze soort niet „Flamingo”, een ware rose prachttulp? Is ook niet de zuiver witte soort „Witte Valk” (No. 14) uit haar voortgekomen? En er zijn nog meerdere variëteiten, die „La Reine” tot moeder hebben. Ook de dubbele vroege tulp „Murillo” (No. 32) zacht rose-wit, heeft veel nieuws geleverd, o.a. „Schoonoord” (No. 35) zuiver wit, en „Theeroos”, zwavelgeel. Uit de enkele vroege tulp „Duc van Thol”, scharlakenrood, is de fraaie zustertulp „Vermilion Brillant” voortgekomen.

Wat nu de Hyacinthen betreft, eigenaardig is het te zien, hoe sommige bloemen uit een groote partij bij tijd en wijle verbasteren, of beter gezegd „verloopen”. Zoo stond ik indertijd voor eenige bedden beplant met de chocolade-violet-kleurige soort „Lord Balfour” en ontdekte, dat van eenige bloemen een paar nagels voor de helft donker-rose waren. Het volgende jaar ontdekten wij opnieuw eenige bloemen, die deze afwijking vertoonden, en hoewel nóg een jaar daarna bij sommige van de verbastering niets meer te bespeuren was, en deze zoogenaamd „teruggeloopenen”, dus tot de oorspronkelijke kleur waren teruggekeerd, nam bij andere het verloopen dermate toe, dat een nieuwe variëteit ontstond, de „Lord Balfour”, donker-rose.

Hoewel dit alles slechts voor den vakman waarde [34]heeft, is het toch voor buitenstaanders wel aardig te weten, hoe vaak nieuwe soorten ontstaan, en zoo twijfel ik er niet aan, of ge zult eveneens iets willen weten omtrent de voortteelt, de vermeerdering der bloembollen.

Beschouwt eens ons plaatje No. 19, voorstellende eenige Tulpenbollen, die hun leeftijd hebben bereikt, dit is de tijd, waarop de bol èn voor den kweeker èn voor de koopers de meeste waarde heeft. Zulk een bol heeft veelal reeds eenige aangroeisels, dus kleine jongen voortgebracht, die na ettelijke jaren telens, op hun beurt weêr leverbaar zullen zijn. De allerdikste onder de leverbare tulpen noemen wij om de vakterm te gebruiken „Moêrbollen”, en met dit materiaal houdt de kweeker bij voorkeur zijn partijen op kracht. Met zorg behandeld, zullen zij zich het volgend jaar bij eenigszins gunstige omstandigheden vaak omgezet hebben in sterke jonge exemplaren, die men spoedig leverbaar teelt.

Ook Narcissen en Crocussen teelt men zoo, en hoewel dit van Hyacinthen eveneens mogelijk is, wordt deze methode bij die bollen niet of zéér zelden toegepast. De vermeerdering daarvan geschiedt op geheel andere wijze, die ik wil trachten U duidelijk te maken.

Wanneer ge onze afbeelding No. 10, „Hyacinthenbol met jongen” aandachtig bekijkt, dan ziet ge U de methode van „hollen” en „snijden” aanschouwelijk voorgesteld, en ik behoef er niet bij te zeggen, dat de vermeerdering hier op ruimer schaal geschiedt dan bij andere gewassen. Ge wilt natuurlijk weten, wat „snijden” en wat „hollen” is. Ik zal het U vertellen.

Zoo ongeveer tegen ’t einde van Juni begint men met het rooien der Hyacinthenbollen en worden van de partijen, waarvan vermeerdering wordt gewenscht, een willekeurig aantal bollen afgezonderd om de noodzakelijke operatie te ondergaan. Nu leent zich de eene soort het best tot „snijden”, terwijl voor de andere het „hollen” de voorkeur verdient; dat heeft de ondervinding ons geleerd. De bollen nu, die voor het snijden bestemd zijn, worden meestal terstond onder handen genomen. Men neemt den bol in de hand met den bodem naar boven en brengt hem kruiselings drie insnijdingen toe tot ongeveer in ’t hart, waarna hij eenige weken ingekuild wordt op een zonnig plekje in onzen tuin, onder een laagje zand.

Wat nu het „hollen” betreft, hiertoe bezigt men een smal, dun en scherp mesje, steekt dit juist bezijden den bodem (de z.g. wortelkrans) in schuine richting tot in ’t hart van den bol, en draait daarna het mesje handig om, zoodat den patient een kegelvormig gedeelte wordt ontnomen. Vervolgens worden deze „geholden” gelegd in een daarvoor bestemd en ingericht, eenigszins verduisterd lokaal, dat later bovendien nog verwarmd wordt, op stelling of laden van hout of vlechtdraad, met de wonden naar boven. Hier komen hen nu ook de „gesnedenen”, die intusschen uit de inkuiling gehaald zijn, gezelschap houden.

Nu weet ge wel, dat een knol één vast bestanddeel is, zooals o.a. een aardappel en een Begonia, terwijl een bol, zooals de Hyacinth, uit vele schubben bestaat. Na eenige weken bespeurt ge reeds werking, en weldra ziet ge tusschen de ruimte der schubben door de jonge bollen te voorschijn komen. Langzamerhand wordt nu de wonde, door de operatie ontstaan, met een aantal jongen bedekt, [35]dikwerf van 20 tot 30 stuks, en in dezen toestand wordt de bol in November geplant. Als ’t voorjaar aanbreekt, ziet ge de sprietjes der jonge bollen boven den grond komen, de oude bol echter is verdwenen. Na vier jaren telens zullen de bolletjes hun grootste wasdom bereikt hebben.

Ziedaar iets over de vermeerdering der bloembollen. Hebt ge lust en tijd om in October eens een kijkje te komen nemen, welnu ge zijt welkom. Ik wil thans terugkeeren tot de Tulpen, en wat dies meer zij.

Onvergelijkelijk schoon zijn de bloeiende velden der vroege- en Meibloeiende Tulpen, zoodat zij zich dan ook in een niet geringer bezoek mogen verheugen dan de Hyacinthen. Ze komen met massa’s, de bloemenliefhebbers, en de jonge dames uit de omgeving vergeten haar mandjes niet om de bloemen te bergen, die ze den kweeker afgebedeld hebben. Ons plaatje (No. 23) is wel een overtuigend bewijs, dat de dames bij haar bezoek aan onze tuinen succes hebben.

In volgorde wil ik nu de verschillende klassen tulpen verder bespreken, beginnende met de Vroege Enkele soorten, die omstreeks half April buiten bloeien, en die alle bijna zonder uitzondering voor kamercultuur geschikt zijn, vooral de Duc van Thol-soorten, de voorloopers buiten zoowel als binnen. Weliswaar behooren deze Duc van Thol-variëteiten niet tot de grootste, zéér zeker echter tot de liefste en dankbaarste. De beste soorten zijn: scharlakenrood, zuiver wit (Maximus wit), rose en zuiver geel; zorgt er voor, dat ze straks aan Uw collectie niet ontbreken, en plaats 5 stuks in een gewonen bloempot.

Verder is een prachtsoort „Couleur Cardinal” (No. 13), purperrood en zéér stevig van stengel. Dezelfde eigenschappen bezit „Pink Beauty”, wel haast de mooiste rose variëteit. Beide soorten behooren tot de laatste der vroegbloeienden, en zijn, in vereeniging geplant, voor perken onovertroffen. Wonderschoon is ook de combinatie van „Witte Zwaan”, met zuiver witte, eivormige bloemen, of „Jacoba van Beijeren”, zuiver wit, met „Couleur Cardinal”. Al deze soorten bloeien gelijktijdig, maar zijn om in potten te trekken wat lastig. Voor vroegbloei zijn ze zeker niet geschikt; kiest dus voor dit doel andere soorten.

Wanneer ge prijscouranten in handen krijgt, dan zult ge eerst gewaar worden, hoe rijk de sorteering is, en om U het doen van een keus te vergemakkelijken, wil ik U in volgorde der kleuren eenige aanbevelenswaardige soorten noemen.

[36]

Met al deze variëteiten kunt ge bij eene goede behandeling ook goede resultaten verwachten. Plant buiten eens een perkje van „La Précieuse” met de zéér fraaie „Cottage Boy”, welke laatste eigenlijk de oranjekleurige La Précieuse is. Ge zult eens zien, hoe mooi dit is.

Overigens zijn bij de vroege enkele tulpen nog het vermelden waard enkele bontbladige variëteiten de z.g. „bontlof tulpen” o.a. Gele Prins (No. 18) en Purperkroon. Het liefste tulpje vond ik daarbij steeds „Lac van Rhein”, purper van kleur, het groene blad bijna wit gerand. Ook onder de dubbele tulpen treft men enkele bontbladige soorten aan, zooals Rex Rubrorum en Gele Roos. Als rand om een perk met groenbladige tulpen doen de bontbladsoorten dikwijls dienst, voor potcultuur deugen ze minder.

Vroege dubbele tulpen komen iets later in bloei dan de vroege enkele soorten, zoo op het veld als in potten. Of ze mooi zijn? Gewis, prachtig zelfs, rozen gelijk! Daar is „Murillo” (No. 32) zacht rose, „Couronne d’or”, (No. 31) geel met oranje, „Vuurbaak” (No. 33) schitterend rood, „Schoonoord” (No. 35) zuiver wit, „Salvator rosa” (No. 36) donker rose, „Tournesol” (No. 34) rood, geel gerand; daar is „Theeroos” de zwavelgele Murillo, „El Toreador” de bruinzwarte Tournesol met oranje rand, enz. enz. Mocht ge er toe komen om te gaan liefhebberen, dan zult ge met deze kleine keuze zeker niet bedrogen uitkomen.

Laten we nu eens nagaan, wat de Meimaand ons verder aan tulpen biedt. ’t Zijn de z.g. Late Tulpen, waaronder zich vele schitterende soorten bevinden, die hen wegens hun 30 à 40 cM. langen stengel tot onovertroffen snijbloemen maakt. Zie een „Picotée” (No. 38) wit met een fijn rose randje, hoe lief hé! En dan „Bouton d’or” (No. 40) een middelmatig groote bloem, geel met een smal rood randje, „Retroflexa”, (No. 41) zuiver geel met omgebogen bloembladen, „Elegans” (No. 37) karmijnkleurig, „Isabella”, (No. 39) karmijn-rose met wit, „Gesneriana Spathulata” (No. 42) scharlakenrood met zwartblauw hart, hoe wedijveren ze alle in schoonheid!

En toch is er een tijd geweest, dat deze Meibloeiende en oud-Hollandsche tulpen niet in trek waren, wat misschien wel te wijten is aan het feit, dat ze voor het vervroegen, dus het trekken in potten, niet geschikt zijn. In de laatste jaren is de vraag echter groot, en vooral de Amerikanen schijnen nu op deze late tulpen te vallen, wat den onderlingen binnenlandschen handel hier ten goede komt.

Het zijn vooral de Breeders (No. 47) de grootbloemige eenkleurige late tulpen, waaronder er zijn met fraaie glanzende fluweelbruine kleuren, die tegenwoordig gewild zijn, zoo ook de oude Vlaamsche bruin, rose, violet of rood gevlamde tulpen met witten ondergrond, in het vak bekend onder den naam van Bijbloemen violet (No. 45) en Bijbloemen rose (No. 44). Ook aan de Bizarren (No. 46), waarvan de grondkleur steeds geel is, en die zeer eigenaardig bruin tot purper gevlamd zijn, wijdt men tegenwoordig meer en meer aandacht. De stengels zijn zoowel van Bijbloemen als Bizarren stevig en tamelijk lang. Het is haast ongeloofelijk maar tóch waar, dat deze klasse van tulpen nog niet zoo heel lang geleden bijna geen opgeld konden doen en door menig kweeker gewoonweg werden opgeruimd. Nu wordt voor menige soort een zéér hooge prijs betaald. [37]

[38]

[39]

Tot de zonderlingste der laatbloeienden behooren de Parkiet-Tulpen (No. 43) wier lange, wijd van elkander staande of liever hangende bloembladen zéér grillig zijn gedraaid en gekarteld, wat haar juist zoo aantrekkelijk maakt. De kleuren zijn helder en sprekend, bij de soorten Feu Brillant en Monstre Rouge fraai rood, terwijl Café brun, Markgraaf van Baden en Perfecta eigenaardig rood met geel gevlamd zijn. Bovendien loopt door de genoemde kleuren bij enkele soorten een frisch groenkleurig vlammetje, hetgeen de aantrekkelijkheid nog verhoogd. Grillig zijn ze van vorm, grillig ook wat betreft het bloeien, want plant ge tien bollen, dan hebt ge nog geen tien bloemen! De vakman zal U echter spoedig zeggen, wat al dan niet bloeibaar is, zoodat de nukkigheid van dit ras U niet behoeft af te schrikken. Jammer, dat de stengels die de fraaie zware bloemen dragen, niet al te stevig zijn, zoodat de bloem steeds wat hangt. Ge kunt dit euvel echter gemakkelijk verhelpen door naast de planten stokjes te plaatsen, waaraan de stengels worden gebonden.

Bijna alle Tulpen heb ik nu besproken, maar de Darwin-Tulpen met haar stevige en zéér lange stengels wil ik nog een bijzonder plaatsje inruimen! Grootbloemig en schitterend van kleur als ze zijn, mogen ze zich verheugen in de volkomen sympathie der binnen- en buitenlandsche liefhebbers, en ook de bloemisten erkennen meer en meer de waarde dezer klasse, omdat vele variëteiten zich laten forceeren in tegenstelling met de andere laatbloeiende tulpen.

Gemakkelijk forceeren doen ze niet direct, maar met overleg en goede behandeling kan ’t prachtig gelukken. Wij hebben er althans de schoonste resultaten van gezien.

Ziet eens verderop de cultuuraanwijzingen, en weet dan, dat de Darwin-Tulpen langer buiten ingekuild moeten blijven dan de vroege enkele en vroege dubbele tulpen, en dat ge ze dus, wanneer ze in October zijn opgepot, eerst half Januari te voorschijn kunt halen. Ze houden van het volle licht, en in het begin van een matige temperatuur, die in Februari iets opgevoerd kan worden. Meer dan 60 à 70° Fahr. is echter niet aan te bevelen.

Ook voor perken en rabatten zijn deze tulpen zeer waardevol. Een aanleg langs de randen van terrassen of grasvelden van kleine perkjes van pl.m. 1 à 1½ voet, is zeer effectvol, vooral wanneer men in elk perkje een aparte kleur plant. Dat kan geen moeite opleveren, want de sorteering is niet gering.

Ge hebt allicht eens hooren spreken over de zwarte tulp? Welnu, het is bij de Darwin-klasse dat ge deze aantreft. De Fransche naam, dien ze draagt „La Tulipe Noire” (de zwarte tulp) zegt genoeg. Ook „Zulu” (No. 51) is zéér donker, bij zwart af. Van de overige soorten zijn aan te bevelen „Bartigon” (No. 49) schitterend rood, „Madame Krelage” (No. 50) donker lila-rose, „Pride of Haarlem” (No. 53) rose-violet en zéér gewild, „Mr. Farncombe Sanders” (No. 54) scharlakenrood. Zuiver wit treft men niet aan, hoewel „La Candeur” (No. 52) bij het begin van den bloei room-wit, later wit met lila weerschijn, er het meest nabijkomt. Verder zijn in de rose tinten vooral mooi „Baronne de la Tonnaye”, „Clara Butt” en „Psyche”, terwijl in lila „Reverend Ewbank” en „William Copeland” uitblinken.

Ten slotte verdienen nog vermelding de Rembrandt-Tulpen, fraai gevlamd of gestreept. Ze zijn uit de Darwin-Tulpen voortgekomen, derhalve zeer langstelig en bijzonder artistiek. Als nieuwe aanwinst zijn ze nog al prijzig, alhoewel niet in die mate, dat het aanschaffen den liefhebber zou behoeven af te schrikken. [40]