se qui byð ânfealdes geteles and menigfealdes: qui
uir
sê wer, qui uiri þâ weras, and hî habbað
twŷfealdne
5
ABLATIVVM, swâswâ wê ǣr sǣdon. GENERIS FEMININI quae
hwylc, cuius hwylcere, cui, quam,
a qua VEL a qui;
ET PLVRALITER quae
hwylce, quarum hwylcera, quis
VEL quibus, quas, a
quis VEL a quibus, ac se
quibus ys
gewunelîcor, forðan ðe quis is ðâm ôðrum gelîc. GENERIS
10
NEVTRI quod VEL
quid hwylc oððe þæt, cuius ðæs
oððe
hwylces, cui, quod, a quo VEL a qui; ET
PLVRALITER quae
hwylce oððe ðâ, quorum, quis VEL quibus, quae, a quis
VEL a quibus.
3 se qui] sequi FR, sęqui O ‖ se] þ[e]
(auch þ zum teil weg) W ‖ beoþ U ‖ getæles
F, teles H, itel W ‖ and quis
mænigf. J
4 se wer und þa weras corr.? R ‖ wer] per
F ‖ þe[o] W ‖ twyfeald(n)e O, -fealde h
5 sw.—s. f. W
6—7 ü. f. T
6 cui[us] W ‖ 1. a f. O ‖ qua]
quam U
7 q von que fast ganz weg H
7. 8 quis uel f. T
8 a quis uel f. T ‖ a quabus O ‖
ac—9 gelîc f. T
9 f[or]þi þe quis W ‖ -þam J ‖ ðâm f. W
‖ r in oðrum aus e. a. und r noch
darüber J
10—12 ü. f. T
10 o. þ. ebenfalls gl. R ‖ c. ðes h
11 quod uel quid T ‖ uel a qui f. T
12 quis uel f. T ‖ a quibus W
12. 13 a quis uel f. T
12 [a quis] W
hit is tô witenne, þæt ðâs naman habbað
mislîc andgyt, be ðâm ðe hî gesette bêoð. gif ic cweðe:
15
quis hoc fecit? hwâ dyde ðis?, þonne byð se
quis
INTERROGATIVVM, þæt is,
âxigendlîc. gif ic cweðe: nescio,
quis hoc fecit nât ic, hwâ ðis dyde, þonne byð se
quis INFINITIVVM, þæt is,
ungeendigendlîc. gif ic cweðe:
tu scis, quis hoc fecit þû wâst, hwâ ðis dyde, þonne
20
byð se quis RELATIVVM, þæt ys,
edlesendlîc. of ðisum
1
bêoð gefêgede quisque gehwâ, quaeque,
quodque gehwylc.
heora ealra GENITIVVS ys
cuiusque; cuique and
swâ forð, swâ þâ ôðre.
13 hit—þæt f. T ‖ eac vor tô DH und
ü. d. z. 1. corr. F ‖ witanne HJ, witene R, wite(nne)
1. corr.? h
14 mislice J ‖ angit F ‖ ðan FhJRT,
þā H
15 ü. f. TW ‖ [þonn]e W ‖ byð f. DH
16 þ. i. â. f. TW
17 quis] quid T ‖ fecið h, fe[cit] W ‖
ü. f. TW ‖ hwa :::: R
18 quis] quid T ‖ infinit(iu)um U ‖ þ. i. u.
gl. R, f. TW
19 quis] quod O ‖ fe[cit] W ‖ ü. f. TW ‖
þû] ða H ‖ hwa :: R
20 beoð U ‖ þ. ys e. (2. e auf r.)
gl. R, f. T ‖ þ. ys] .i. W ‖ edlysendlic Fh ‖
þissum J, ðam T
1 [ifeȝ]ede W ‖ ü. f. T
1. 2 gehwylce O, gehwilc gl. über quęque R,
f. T
2 y(s) C, f. T ‖ [cui]que W ‖
and—3 wîsan f. T
3 zweites swâ] swa swa J
ealswâ on ðrêo wîsan quispiam,
quaepiam, quodpiam ǣnig and heora ealra GENITIVVS cuiuspiam
5
ǣniges and swâ forð. eft quisquam, quaequam,
quodquam ǣnig. heora ealra GENITIVVS cuiusquam and
swâ forð. eft quisquis swâ hwâ, quaequae swâ
hwylc,
quodquod swâ hwylc. heora ealra GENITIVVS cuiuscuius;
cuicui ET CETERA.
.i. aliquis über quispiam gl. U
4 quaepiam] quempiam O, et (abgekürzt) davor
W ‖ quod[piam] W ‖ ǣnig f. T
5 ǣniges—forð f. T ‖ quisquam—7
eft am rande ds. hd. C ‖ .i. aliquis ü. quisquam gl.
U ‖ [que]quam W
6 ǣnig f. T
6. 7 a. s. f. f. T
7 .i. quicumque ü. quisquis gl. U ‖
—8 ü. f. T ‖ [so hw]a W ‖ swâ hwylc
f. U
8 (ealra) corr.? R ‖ cuius F
9 [et c. (f.?)
eft quidam, quaedam, quoddam sum
10
and heora ealra GENITIVVS
cuiusdam ET CETERA. eft
quicumque
swâ hwâ, quaecumque swâ hwylc,
quodcumque
and heora ealra GENITIVVS
cuiuscumque ET CETERA. eft
aliquis sum, aliqua sum, aliquod
sum and heora ealra
GENITIVVS alicuius
sumes ET CETERA.
eft] W ‖ quidam] [q]uadam W ‖ quo(d)dam W ‖ sum
in d. z. T
10 eallra am rande 3. corr. h ‖ cuiu(s)dam C,
cuius H ‖ et c. f. W ‖ eft—12 cetera
f. T
10. 11 [quicum]que W
12 cu[ius]- W ‖ et c. f. W
13—1163 ü. f. T ‖ aliquot DH,
and (abgekürzt) liquod h
14 alicu[ius] W ‖ sum. és J, e auf r. U
‖ et c. f. W
15 Vnus ân, una ân, unum ân and heora ealra unius
ânes; uni ânum; ET CETERA.
15 kein absatz ‖ ealra genitiuus TU ‖
[un]i W
16 a in anum auf r. R ‖ et c.
f. W
Vllus, ulla, ullum ǣnig and heora ealra ullius ǣniges;
ulli ǣnigum; ET CETERA.
17 kein absatz ‖ ænig gl. ü. ulla R ‖
and f. W ‖ genitiuus hinter ealra TUW, über der z. v.
ds. hd. nachgetr. C
18 ænium J, [æn]iȝum W ‖ et c.
f. W
Nullus, nulla, nullum nân; nullius nânes; nulli
20 nânum; ET CETERA.
19 kein absatz ‖ nullus—20 cetera
f. J ‖ nan gl. ü. nullus R
20 et c. f. W
Solus, sola, solum âna and heora ealra solius ânes;
soli ânum; ET CETERA.
1 kein absatz ‖ so[lus]. la. lum W ‖ ana
gl. über solus R ‖ and f. W ‖ genitiuus
hinter ealra TUW, über d. z. v. ds. hd. nachgetr. C ‖
lius W
2 et c. f. W
Totus, tota, totum eal; totius ealles; toti eallum;
ET PLVRALITER toti ealle; totorum ealra; totis; ET CETERA.
3 kein absatz ‖ u in totus aus a
O ‖ .ta .tum W ‖ eall gl. ü. totus R, ealra
J, [all] W
4 et c. f. W
5 Alius, alia, aliud ôðer and heora ealra GENITIVVS
alius ôðres; alii ôþrum; ET CETERA.
5 kein absatz ‖ ali[us] .lia .lium W ‖ oðer
gl. ü. alius R ‖ and f. W ‖ allra T
6 et c. f. W
Vter, utra, utrum heora ôðer oððe uncer ôðer;
heora ealra GENITIVVS utrius
heora ôðres; utri heora
ôðrum. ealswâ gǣð of ðisum gefêged uterque heora
10
ǣgðer, utraque, utrumque heora ǣgðer and
heora
ealra utriusque heora ǣgðres; utrique heora
ǣgðrum;
ET CETERA.
7 kein absatz ‖ unus eorum ü. uter gl.
U ‖ [u]trum W ‖ o. u. o. ebenfalls gl. R
8 and heora J; he z. t., ora gz. weg H ‖
[o]þres W
9 ea. g. f. T ‖ gað U ‖ þissum J ‖
gefegede U
9. 10 uterque (utraque utrumque) [h]ore
eiþer W
10 1. ægðer auf r. F ‖ das 2. h. ægðær
gl. ü. utraque R, f. H
11 ealra (alre W) genitiuus TW ‖ uriusque
T ‖ ægþaes C, oðres J ‖ [utrique heo] modern
C ‖ [um et] modern C ‖ ei[þr]um W
12 et c. f. W
neuter nâðor of ðisum gefêged ne gǣþ nâ
swâ, ac gǣð æfter þǣre ôðre declinunge. neuter
nâðor,
neutri nâðres, neutro nâðrum; FEMININVM neutra nâðor
15
ðǣre forman declinunge: neutrae ET
CETERA; neutrum nâðor,
neutri nâðres ET
CETERA. and ealle þâs habbað
langne i on GENITIVO, ac hê byð
swâ ðêah on lêoþcræfte
ǣgðer gê lang gê scort, bûton alius: sê byð ǣfre lang.
neutri J ‖ [of þysum gef]eged n[e ged na] das
eingeklammerte modern C ‖ of ð. g. f. T ‖ þissum J ‖
:: gefeged h ‖ gaþ U ‖ nout W
13 gað h, [ge]þ W ‖ þǣre f. W
14 (neutri) gl. U ‖ næutro H, [n]- W ‖
neutra v. a. hd. aus neutri O
15 ð. f. d.] genitiuus T, f. W ‖ et c. f. W ‖
neutrum—18 lang f. T
15. 16 [n]aþer W
16 et c. f. W
17 lagne H
18 þe is W
Alter, altera, alterum ôðer and heora ealra alterius
1
ôðres: on ðisum byð se i ǣfre scort; alteri
ôðrum;
ET CETERA. of ðisum ys gefêged
alteruter, alterutra, alterutrum
heora ǣgðer. heora ealra GENITIVVS alterutrius
and DATIVVS alterutri ET CETERA.
alterutri ET CETERA.
19 kein absatz ‖ alter[a—alre] W ‖
oðer gl. ü. alter R ‖ ealra ([alre] W) genitiuus
TW
1 on] of J ‖ þissum J ‖ beoð U ‖ æfre:
J ‖ sc[ort—2 þisse] W ‖ alteri ô.
f. T
2 of ð. ys g.] eft T ‖ of] on JU ‖ ðissum
J ‖ alter:uter O, davor noch alter J
2. 3 .trum W
3 h. æ. gl. ü. alteruter R ‖ ei[þer—g.]
W ‖ alter:utrius O, alterutrum F
4 and f. W ‖ ultęrutri O ‖ et c.
f. W
5 Gyt syndon sume naman, þe wǣron unrihtlîce getealde
betwux naman speljendum, forðan ðe naman speljend
ne mæg habban þâ getâcnunga, ðe hî habbað. ân
þâra ys qualis and quale hwylc, þæt getâcnað
þrêo
ðingc: INTERROGATIONEM, þæt is,
âxunge and INFINITIONEM
10
endelêasnysse ET RELATIONEM
and edlesunge.
5 kein absatz ‖ beoþ W ‖ no[men þe w.]
W ‖ namon R
5. 6 geteald(e) T, getealdes F
6 betwux] to T, f. O ‖ noman spelien[d. f. þe]
W ‖ n. sp.] ðisum parte T ‖ namum CDFHhOU (gegen
JRW) ‖ sp(e)liendum C, spiligendum R ‖ forðan
ðe—8 þâra f. T ‖ na:|man: (beidemal n
r.) D, na: man O, nan nama CU
(letztes a auf r. C)
7 a in þa auf r. R ‖ itocn[unge þe heo]
W ‖ getacnunge O ‖ an] on J, ac O
8 þæra (ð-) FhRU, þære J ‖ ealswa is T ‖
qualae U ‖ hwilc gl. ü. qualis R, f. T ‖ it[o.
þ.] W
9 þing (ð-) CFHTU, -cg h ‖ þ. is a. gl. R,
f. T, axsung W ‖ and nachträglich C,
et J
10 end[el. et] W ‖ endleasnysse O ‖ et] and
DH ‖ and f. HW ‖ edlæs- (æ aus e?) h, edlęs-
C, edlys- DH, -ung(e) ds.
hd.? h
gif
ic cweðe: qualis est rex? hwylc ys se cyning?,
þonne
byð hê INTERROGATIVVM, þæt is,
âxjendlîc. gif ic cweðe:
nescio, qualis est rex nât ic, hwylc se cyning is,
þonne byð se qualis INFINITIVVM, þæt is, ungeendigendlîc.
15
gif ic cweðe: tu scis bene, qualis est þû wâst wel,
hwylc hê is, ðonne byð hit RELATIVVM, þæt ys, edlesendlîc.
talis and tale swylc andwyrd þâm ôðrum.
:gif R
11—11712 ü. f. T
11—16 ü. f. W
11 cing CD, cyngc R ‖ þone J
11. 12 þ[eonne b. he] W
12 þ. is a. gl. R, f. TW
13 cyngc HR
14 þeo[nne b. þe qu.] W ‖ infinitiu(u)m C ‖ þ.
is u. gl. R, f. TW
15 bene f. W ‖ est rex W
16 i[s hit re]l. W
16. 17 þ. is e. gl. R, auf r. D, f. TW ‖ edle(se)ndlic
(1. corr.?) F, -læs- (æ
aus e?) h
17 et J ‖ swilc ü. talis R, hwylc
J ‖ -wyrt FhRT, -werd J, onswereþ W ‖ þâm] þeonne
W ‖ oðrum auf r. R
þû cwyst: qualis est ille? hwylc ys hê? ic cweþe:
talis
est swylc hê is. þâs twegen naman gâð æfter ðǣre
ðriddan declinunge, þe macjað heora ABLATIVVM on i.
eft quantus hû micel getâcnað þrêo ðing: âxunge and
5
endelêasnesse and edlesunge. him andwyrt tantus swâ
mycel; and hî begen synd MOBILIA æfter þǣre ôðre
declinunge. eft quot hû fela getâcnað ðrêo ðing. him
andwyrt tot swâ fela.
1 [þu c. qu.] W ‖ cwydst F, cwyþst
hR, cweðrt (!) T ‖ ille] iste H
1. 2 ü. f. W
1 hê] þes H
2 hwylc J ‖ ða twegen J ‖ [æ. þ.] W
3 þridden J ‖ zweites e in declinunge
fast ganz weggerissen C, dec:linunge R ‖ þe FJORTW,
þa CDHU, ða h
3. 4 [on i e. quan]tus W
4 getacniað U ‖ þincg R, ðingc (g aus c)
J ‖ ax:unge D
5 en[del. a. ed]l. W ‖ e(n)d(e)leasnysse D ‖
edlysunge (davor ende getilgt H) DH, edlysunge
aus -leas- (a. hd.?)
F ‖ andwyrd J, onswereþ W
6 he[o b. be]oþ W ‖ begen f. T
6. 7 æ. þ. ô. d. f. T
6 þær von þære z. t. weg H
7 q[uot hu f.] W ‖ g. ð. ð. f. T ‖ getacniað
U ‖ þingc J, þincg R
8 -wyrd HR, der letzte buchst. abgerissen C, onswerþ
W ‖ feala F
ðâs twegen naman synd ðrêora
cynna. wê cweþað: quot homines? hû fela manna?
10
quot litterae? hû fela stafa? quot uerba? hû
fela
worda? tot libri swâ fela bôca; tot paginae
swâ
fela trameta; tot folia swâ fela lêafa; and hî
synd
undeclinjendlîce, ac hî andwyrdað swâ ðêah eallum
casum: hi quot, horum quot; hi tot, horum
tot.
ðâs—9 cynna f. T ‖ þeo[s tw.] W ‖
beoþ W
9 h[omines] W ‖ —11 b. ü. f. W
‖ fela am rande von ds. hd. H, feala CF
10 [quot] literae W ‖ feala F ‖ quod
uerba R
10. 11 feala w. F
11 feala b. CF ‖ boce J ‖ pagina F, dahinter
ü. d. z. eine einfügung v. a. hd. wider rad. F
11. 12 swâ f.] .i. W
12 feala F ‖ trametta CU, davor leafa
getilgt F ‖ t[ot folia] W ‖ s. f. l. f. W ‖
and—14 horum tot f. T ‖ and f. W ‖
beoþ W
13 andwerdað DH, onswerieþ W ‖ [so
þauh] W
14 horum tot hi tot hi quot horum quot W
of ðisum
15
bêoð gefêgede quotus and totus, þâ gebyrjað swŷðost tô
endebyrdnysse. quotus es in ordine monachorum? hwylcere
endebyrdnysse eart ðû betwux munecum?
1
ic cweþe secundus se ôþer VEL tertius oððe se ðridda.
him geandwyrt totus: totus sum swylcere
endebyrdnysse
ic eom. hî syndon MOBILIA æfter
þǣre ôðre declinunge.
o[f þisse] W ‖ þissum J
15 be(o)ð U ‖ gefede F ‖ þâ—16
endeb. f. T ‖ [sw. to] W
16 endebyrtnysse R ‖ es: (t rad.) R ‖
monachorum—1182 geandwyrt totus f. T ‖
—1181 ü. f. W
1 [ic cw.] W
2 geandwyrd CHR, onswereþ W ‖ s[um
swul]chere W
2. 3 ü. f. T
2 swilcre h, hwylcere CJOU
2. 3 endbyrdnysse h
3 synd T, beoþ W ‖ m[ob.—dec]linunge
W ‖ æfter—declinunge] et cetera T ‖ r in þære
aus e. a. H
5—1194 f. T
5 Of ðâm naman quis cumað ðrêo GENITIVI æfter ealdre
sprǣce: cuius MASCVLINVM,
cuia FEMININVM, cuium
NEVTRVM.
ac wê ne gŷmað nâ swîðe on ðisum dagum þissera
GENITIVO, ac brûcað þæs ânes on ǣlcum
cynne. cuius
hominis hwylces mannes oððe ðæs mannes,
cuius
10
feminae, cuius animalis. êac bûton þison cwǣdon ðâ
ealdan: hic et haec cuias et hoc cuiate, huius
cuiatis.
5 kein absatz ‖ [þr. g. æ.] W ‖ ealdre
über getilgtem oðre R
6 speche m. c. f. c. W ‖ cui â F, cui. â
R, cuiam O, cui J ‖ feminum J
6. 7 [neutrum cuium ac w]e W
7 gemaþ J ‖ nout W ‖ ðissum J ‖ dagum]
time W
7. 8 [þ. g.] W
7 þissere (þy-) alle hss.
8 anes doppelt (aber das 2. mal
getilgt) O
9 [hominis hwil]ces W ‖ hwylces auf r. R, h
an stelle eines r. s O
10 [c. animal]is W ‖ b. .i. preter W ‖
þysson J
11 ealdon J ‖ [h. et h. c.] W ‖ huius cuitaas
(1. a getilgt) F
þæt byð þus on lêdensprǣce: cuias es? hwylcere þêode
eart þû? uestras sum êowre þêode ic eom oþþe
êower landes man; swâswâ cwæþ se ealda PLAVTVS:
15
quid est? cuiates estis aut quo ex oppido? hwæt is lâ?
hwylcere þêode sind gê oððe of hwylcum
fæstene?
12 [l.] W, læden- J
13 [owre þeode ic] W ‖ eowere h, eower F
‖ þêode f. J
14 eowres J
14. 15 [p. qui]d W
14 platus O
15 est f. J ‖ cuiatis CU
15. 16 [la hwulcere] W
16 sindon (aber on wegradiert) U, beo
W ‖ oþer W
17 fæst(e)ne C
Is êac tô witenne, þæt ullus and nullus, nemo and
ambo nê nân þǣra namena, þe andwerd ne byð on sprǣce,
20
næfð nânne VOCATIVVM. eft alter
and uter nê nân þǣra,
1
þe gǣð on twâ, næfð nǣnne VOCATIVVM,
forðan ðe se
VOCATIVVS, þæt ys, sêo
clypjendlîce gebîgednys,
wyle bêon ǣfre tô andweardum menn geclypod and
tô ânum hâde.
18 kein absatz ‖ [ec to w.] W ‖ witænne
aus -anne R, witanne
J, witene U
19 [þ. namen]a W ‖ andweard JW, -wyrd CDHU, -wyrt
O, dahinter .i. presens W
20 [n. n. u]oc. W ‖ ne næfð J ‖ nenne F,
nænne die übr. ausser O ‖ eft] æfter J
1 [t. n. næn]ne W ‖ nán J ‖ forþen þet W
‖ -þā U ‖ ðe f. h
2 þæt is usw. in d. z. R ‖ [cl-]ce W ‖
ibeiȝendnesse W
3 beo D ‖ andwe[ar. m. i]cleoped W ‖ an(d)w-
H, anw- U, andwerdum Fh ‖ geclyped CFhRU
4 (to) R
[111] o noster amice êalâ ðû ûre
frêond
text has “ealâ”
— o nostra soror êalâ ðû
ûre swuster
text has “êala”
— PRISCIANVS segð, þæt man sceal tôcnâwan ǣlces
dǣles
printed as shown: expected form Priscianvs
[112] oððe ðâm, quos laudas?
hwylce herast ðû?
missing ? after “laudas”
1126 ... nullas h,
nu[llus] W
opening bracket cuts through middle of first u:
Other bracketed “u”s are similar.
5 INCIPIT DE VERBO.
5 überschrift f. JW, sehr verlöscht (von neuerer hd. überschrieben) C ‖ incipit f. T ‖ de nachträglich (von späterer hd.?) F
Verbvm est pars orationis cvm tempore et
persona sine
casv avt agere aliqvid avt pati avt nevtrvm significans,
VERBVM ys word, ân dǣl lêdensprǣce
mid tîde and
hâde bûtan case getâcnjende oððe sum ðing
10
tô dônne oððe sum ðing tô þrôwigenne oððe
nâðor. VERBVM HABET SEPTEM
ACCIDENTIA word hæfð
seofon gelimplîce ðing. him gelimpð SIGNIFICATIO,
þæt ys, getâcnung, hwæt þæt word getâcnige, dǣde
oððe þrôwunge oððe nâðor; TEMPVS
tîd, MODVS
gemet,
15
SPECIES hiw, FIGVRA gefêgednyss, CONIVGATIO geþêodnyss,
PERSONA hâd, NVMERVS getel. wê wyllað nû
secgan endebyrdlîce and gewislîce be eallum þisum.
6 [u. e. p]ars W ‖ or(a)tionis C ‖ et ü.
d. z. O
7 causu J, aus causa F ‖ [agere al]i[qui]d
W ‖ aliquit OT
8 uerbum—11 nâðor f. T ‖ uerbum f.
R, erb z. t., um ganz weg H ‖ is—11
naðor gl. R ‖ [is—dæl] W ‖ and an dæl h ‖
læden- R, leden|leden- (das erste mal
r.) h
9 buton FH ‖ [itocniend]e W
9. 10 oþer W
9 u in sum undeutlich U ‖ ðync R
10 to—ðing ü. d. z. 1. corr. F ‖ done J ‖
oððe] ł F ‖ þr(o ü. rasur)winne O,
[þr-n]e W
11 VII W ‖ —16 ü. f. T ‖ [word
hau]eþ W
12 seofan hR, VII W ‖ þingc R ‖ him g.
f. T ‖ gelimpað F
12. 13 significa[tio þ. is itocnun]g W
13 þ. is g. gl. (d. übrige in d. z.) R, f.
T ‖ hwæt—14 nâðor f. T
14 þrowung W ‖ [oþer nouþe]r W
15 figu[ra ifeiȝ]ednesse W ‖ coniugatio JT]
coniunctio CDhORW und ursprünglich (aber vom gl. zu
coniugatio geändert) U, conju::tio F,
coniuctio H
16 getæl F
17 se(c)gan D ‖ enderburdl[iche and iwis]liche
W ‖ þissum J
Significatio ys getâcnung, hwæt þæt word getâcnige.
ǣlc fulfremed word geendað on o oððe on or.
on o geendjað ACTIVA VERBA, þæt
synd dǣdlîce word, þâ
ðe geswuteljað, hwæt men dôð. amo ic lufige
geswutelað
5
mîn weorc; ealswâ doceo ic tǣce, lego ic
rǣde,
audio ic gehŷre: on eallum þisum wordum ys mîn
weorc geswutelod. þâs and ðyllîce synd ACTIVA gehâtene,
þæt synd dǣdlîce, forðan ðe hî geswuteljað dǣda:
dô ǣnne r tô ðisum wordum, þonne bêoð hî PASSIVA,
10
þæt synd ðrôwjendlîce; nâ swylce hî ǣfre pînunge
getâcnjon, ac, þonne ôðres mannes dǣd befylð on mê
oððe on ðê, þonne byþ þæt on lêdensprǣce PASSIVVM
VERBVM.
1 kein absatz ‖ is usw. in d. z. RT ‖ tacnung J
‖ hwa[t þet word] W
2 hinter getâcnige noch dǽde oððe þrówunge oððe
naðor (= 11913. 14) T ‖ ælc:: F ‖ full fre
auf r. h ‖ endeþ W ‖ oþer W
2. 3 [or on o] endeþ W
3 þæt synd dædlice word gl. R ‖ mit þæt
beginnt das zweite fragment von A
4 þ[e isuteleþ] W ‖ ðe] f. H, ða T ‖
hwæt] þæt J
4. 5 geswutel:að (i rad.) F
5 c in weorc auf r. D ‖ [also doceo] W,
eac swa F
5. 6 ü. f. TW ‖ ⁊ audeo (für audio) ⁊
lego W
6 gehyr:e (d wegradiert?) O ‖ eallon U ‖
þyssum J, þyson U
7 weor[c isuteled] W ‖ weorc] word J ‖
beoþ W
8 þ. s. d. gl. ü. actiua R, in d. z. T ‖ beoþ
W ‖ ded[liche vor]þen þet heo W ‖ dædlice
wórd T
9 þyssum J, þisum aus wisum? H ‖
word(v)m aus -om J
10 þ. s. ð. gl. R, in d. z. T ‖ beoþ W ‖ nâ]
[nout] W
11 getacnian HJ ‖ [oþres] W ‖ dǣd von ds.
hd. am r. C
12 b[iþ þet] W ‖ beoþ U ‖ t und
teilweise æ in þæt auf r. h ‖ passum J
ic cweðe nû: amo ic lufige, þonne cwyst ðû:
quem amas? hwæne lufast ðû? ic cweþe: te amo
þê
15
ic lufige; þonne befylð mîn lufu on ðê, and ðû miht
cweðan: amor a te ic eom gelufod fram ðê. doceo
te
ic tǣce ðê, and ðû cwyst: doceor a te ic eom
gelǣred
fram ðê; ET CETERA. nû synd þâ
word gehâtene
ACTIVA, þæt synd dǣdlîce, þâ
ðe geendjað on o and
1
macjað of him sylfum PASSIVA VERBA,
þæt synd þrôwjendlîce
word, gif se r byþ þǣrtô genumen, swâswâ
wê nû sǣdon. þâ word, þe geendjað on o and ne magon
æfter andgyte bêon PASSIVA, þâ synd
NEVTRA gehâtene,
5
þæt is nâðres cynnes: uiuo ic lybbe,
spiro
ic orðige, sto ic stande, ambulo ic
gange, sedeo
ic sitte.
13 am[o ic lo]uie W ‖ —18 ü. f.
T ‖ þ. c. ðû f. T ‖ cwyþst hR,
cwyðst F
14 hwã W ‖ þ[u ic] W
15 belympþ J ‖ [loue] W
16 cweðen T ‖ gelufud Ah ‖ o[f (für
fram) þe] W
17 cwyþst R, cwyðst F, cweðst T, cwist
im text u. am rande cwyst (v. ds. hd.?) U
17. 18 il[ered] of W
18 et c. f. W ‖ beoþ W
19 þ. s. d. gl. R, þet beoþ [dæd]liche W, f. T
‖ endiað CU, endeþ W
1 heom T, þen W ‖ selfum D,
sul[uen] W
1. 2 þ. s. þ. w. gl. R, f. T
1 beoþ W
2 wor[d ȝif þe r] W
3 nû] ne O ‖ sæden H ‖ [þ]e[o word þe] W
‖ endeþ W
4 beon æfter andgyte T ‖ b[eon pas]siua W ‖ þâ]
þæt (abgekürzt) CU ‖ beoþ W ‖ neutra aus
-i O
5 þ. is n. c. f. T, in d. z. R ‖ [cun]nes W ‖
—7 ü. f. T ‖ ic (vor libbe) nicht ganz
erhalten H
6 sto—7 ü. f. W
6 se[deo] W
ne mæg hêr bêon nân PASSIVVM on ðisum wordum,
forðan ðe heora getâcnung ne befylð on nânum
ôðrum menn, bûton on ðâm, ðe hit cwyð. swâ ðêah
10
sume of ðisum neutrum macjað PASSIVVM
on ðâm ðriddan
hâde, nâ tô mannum, ac tô ôðrum ðingum. aro ic
erige,
aras þû erast, arat hê erað. ne cweð nân
mann: ic
eom geerod, ac on ðâm ðriddan hâde ys gecweden:
aratur terra þæt land ys geerod; bibo ic
drince,
15
bibitur uinum þæt wîn ys gedruncen; manduco
ic ete,
manducatur panis se hlâf is geeten; laboro ic
swince,
laboratur uestis þæt hrægl is beswuncen; ET CETERA.
7 þissum J
7. 8 wordam R, worde[n] W
8 -þam CTU, -ðā D ‖ itocnugne W ‖
befylð] bylþ J, beflugþ (ug unsicher) W
9 oðran H, oðron O ‖ [on—hit] W ‖
on f. O ‖ þan CT ‖ cweð T
10 þissum J ‖ maki[eþ p.] W
11 nâ—ðingum f. T ‖ nout W ‖ to: h
‖ [o. þ.] W ‖ —17 ü. f. T ‖ :erige (h
rad.?) F
12 aras: (t? radiert) O ‖ ü. f. W ‖ he
erat FO ‖ cw̄ JU ‖ mann mm ic O
12. 13 aror[ ic am iered] W ‖ geerad H, geered
CU ‖ þen f. W ‖ gecwedan J
14 [is iered bi]bo W ‖ geered ACFhU
15 b. u.—16 laboro ü. f. W ‖ wîn
f. A ‖ (is) h, f. H ‖ ein teil des letzten n
von gedruncen weggeschnitten A, edru auf
r. D
16 mandu[catur panis l]aboro W ‖ manducatur scheint
aus -or gebessert O ‖ laf
J ‖ ge(e)ten F
17 laboratur aus -or OU ‖
beswungen D
þâ word, þe geendjað on or, habbaþ ðrêo getâcnunga.
ân ys ðrôwjendlîc, swâswâ wê ǣr sǣdon. ôþer ys COMMVNE,
1
þæt ys, gemǣne twegra getâcnunga, forþan þe
on ðâm worde byð ǣgðer gê dǣd gê ðrôwung: osculor
te ic cysse ðê ET
osculor a te and ic eom fram ðê
cyssed; complector te ic ymbclyppe þê ET complector
5
a te and ic eom fram ðê ymbclypped. þâs word
and ðyllîce ne bêoð nâ lêdenword, gif se r byð aweg
gedôn.
18 [þeo w. þ]e endeþ W ‖ þe f. U ‖
getacnunge O
19 þrowigendlic—is nachtr. 1. corr. F ‖
þrowigendlic: (e rad.) h, [þrowiend]lic W ‖ swâ. wê
ǣr s. f. T ‖ (is) R
1 þæt—getâc. f. T ‖ þ. is gem. gl. (tw.
get. in d. z.) R ‖ ime[ne tweire] W ‖ forþan
þe—2 ðr.] f. W ‖ -þan: C, -þam
HU
2 ðan w. H ‖ beoð J ‖ ægþær D ‖ þrowunga
H ‖ oscultor (aber punct unter t) U,
oscul::or h
3—5 ü. f. T
3 cesse D ‖ ðe and et O ‖ osculor: a te (t
rad.?) F ‖ and—4 cyssed] [þu cuss]est me
W ‖ eom am rande D
3. 4 fram þe gecyssed (-od J) DJ, gecyssed fram
þe H
4 te f. A ‖ —5 ü. f. W ‖ -cleppe DH ‖ et] and F
5 -c(l)ypped F
6 and ð. f. T ‖ [word (hinter þullice st.
hinter þeos) n]e W ‖ nout W ‖ ledenspræc H ‖ r
auf r. R
7 e in gedon aus o h
þâ ðriddan getâcnunge hæfð DEPONENS VERBVM,
þæt is, âlecgende word, forðan ðe hê legð him fram
ðâ âne getâcnunge and hylt ðâ ôþre. DEPONENTIA VERBA
10
SIGNIFICANT ACTVM þâ âlecgendlîcan word getâcnjað
dǣde, swâswâ ACTIVA, ac hî
geendjað on or, swâswâ
PASSIVA. luctor ic
wraxlige, loquor ic sprece: hêr is
dǣd on ðissere getâcnunge. hî ne bêoð nâ lêdenword,
gif se r byð awege. ðâ word, þe synd PASSIVA, bêoð
15
ACTIVA, gif se r byþ aweg
gedôn: armor ic eom gewǣpnod,
armo te ic wǣpnige ðê ET
CETERA.
[þe þri]dde W ‖ getâcnunge f. H
8 þ. is a. w. gl. R, f. T ‖ is f. CDHU ‖
aleg[gend]e W ‖ forðan ðe f. T
9 [one i]tocnunge W ‖ ana F, e auf r. C
‖ getacnungæ F, -a H, f. T ‖
healt T, l aus b h, t auf r. R ‖ uer[ba]
W, a in uerba aus e? h
10 significans J ‖ act(i)uum O ‖
þa—11 dæde gl. R, f. T ‖
i[tokn]eþ W
11 dæda J ‖ swâs. a. f. T ‖ act(i)ua C ‖
endeþ W ‖ [so so] W
12 luctur T ‖ —1234 ü.
f. T
12 wrastlie W ‖ [her is] W
13 þysse(re) R ‖ [nout lede]nspeche W
14 awei idon W ‖ [þeo w.] W ‖ a in ða
auf r. D ‖ beoþ W
15 [þe r biþ] W ‖ a. g.] aweiȝe W ‖ a(r)mor
CU
15. 16 ge:wǣpnod R
16 ar[mo t]e W ‖ et c. f. W