The Project Gutenberg eBook of Dawid se reis na Groenland
Title: Dawid se reis na Groenland
Author: David Binney Putnam
Author of introduction, etc.: Bob Bartlett
Illustrator: Kakutia
Translator: O. G. P. Grosskopf
Release date: September 29, 2025 [eBook #76953]
Language: Afrikaans
Original publication: Pretoria: J.L. van Schaik, Beperk, 1928
Credits: Jeroen Hellingman and the Online Distributed Proofreading Team at https://www.pgdp.net/ for Project Gutenberg
DAWID SE REIS NA GROENLAND
DAWID SE REIS NA GROENLAND
J. L. VAN SCHAIK, BEPERK, PRETORIA
1928
[5]
AAN
MY BESTE VRIENDIN
wat eintlik na Groenland behoort te gegaan het,
MY MOEDER
VOORWOORD.
Dawid het my versoek om ’n voorwoord te skryf vir sy boek waaraan ek hom die laaste drie maande sien werk het. Gister het ek die manuskrip gelees wat toe net afgetik is van die noukeurig met potlood geskrewe bladsye van die seun.
Onder die lees het ek meer as ooit besef hoe gelukkig Dawid was dat hy eers verlede jaar met Oom Will (Dr. Beele) sover as die Galàpagos-Eilande wat op die Ewenaar geleë is, kon saamgaan, en nou weer na Noord-Groenland.
Ek moet beken dat ek eers besware gehad het by die gedagte dat so’n jong seun sou saamgaan. Hoewel dit maar net ’n somerreis was, [VIII]kan ’n mens tog in die Noordpoolstreek enigiets te wagte wees, en loop mens gedurig gevaar om ’n taamlik slegte tyd te hê—swaar, in alle geval, vir ’n seun. Maar nou dat die ekspediesie sy end nader (en gedeeltelik was dit baie vermoeiend), moet ek erken dat my besware ongegrond was.
Dawid is ’n doring wat regtig weet hoe om deur te druk. Elkeen wat sy gawe verhaal lees, sal dit geredelik toegee. Van begin tot end het ek hom goed dopgehou, en hy het uitstekend daarin geslaag om alles—en selfs meer—uit te voer wat enigeen van hom kon verwag.
En Dawid is tog nog maar ’n seun. Hy het op die Beebe-ekspediesie, maar ook op hierdie een baie geleer wat diep in sy jong siel sal indring. Ek is daar verseker van dat hy in die komende jare veel sal maai van wat hy gesaai het en wat deur ander vir hom gesaai is. Die skool is bepaald ’n goeie instelling en behoort nommer een te staan. Maar dit lyk vir my stellig die ideale opvoeding om—as die geleentheid [IX]daartoe hom voordoen—ondervindinge van hierdie aard met „boekgeleerdheid” te verbind.
Ek het iemand die aanmerking hoor maak dat die arme kêreltjie g’n ware seunslewe het nie. Enigeen wat onder die indruk verkeer, ken eenvoudig vir Dawid nie. Hulle het hom nie, soos ek, met seuns van sy eie jare, óf tuis met sy maats op die voetbalveld, of met die jong Eskimo’s op die „Morrissey” en aan wal in Groenland gesien nie.
Dawid is nog maar ’n seun, maar ’n seun met taamlik rype ervaring. Hy is nie ’n model-seun nie; hy is dood-eenvoudig ’n S-E-U-N! En hy sal nog lang jare jonk bly met ’n jong hart en die onbedorwe varsheid en vrolikheid van die jeug. En vir my wat in my swerwende lewe nog nie baie jong seuns om my gehad het nie, was dit ’n ware genot om Dawid by my te hê.
Ek wonder of baie seuns wat hierdie eenvoudige verhaal van Dawid met al sy interessante voorvalle lees, nie jaloers sal word nie. [X]Ek is seker ek sou as ek die oorlosie ’n groter aantal jare kon terugsit as waaraan ’n mens graag wil dink. Watter jong kêrel sou nie graag drieduisend myl van sy huis gaan jag en walrusse, ysbere, narwalle en wat dies meer sy, sien nie?
Dit is die ware doel van hierdie boek.—Verstaan my goed, nie om ander minder gelukkige seuns ontevrede te maak met hul lot nie; maar om hulle bloed warm te maak en hulle te laat besef dat daar nog baie dinge anderkant die rantjies is. Om so wakker geskud te word, kan hulle g’n kwaad doen nie. Dis ’n goeie versterkingsmiddel vir jong seuns, wat hulle jeug verkwansel en ’n slegte begin maak deur in outo’s en by danse en klubs en dergelike dinge meer rond te flenter in plaas van in die buitelug te gaan waar hulle vuil hande kan kry, en hulle spiere gehard kan word en die verstand gesuiwer deur eerlike ondervindinge op see en in verre lande.
Ek hoop dat die seuns (en hulle Vaders ook) [XI]wat in hierdie boek saam met Dawid die weg na Groenland volg, besiel sal word met die gees van Dawid, en self Ultima Thules sal vind wat die moeite werd is.
Robert A. Bartlett.
Aan Boord van die Morrissey,
BAFFIN-BAAI,
5 September 1926.
[XIII]
DAWID SE REIS NA GROENLAND
INHOUDSOPGAAF
| Hoofst. | Bls. | |
| I. | Ons vertrek na Groenland | 1 |
| II. | Deur die Straat van Belle Isle | 15 |
| III. | Ons bereik Groenland | 30 |
| IV. | Langs die kus van Groenland | 38 |
| V. | Upernivik en die Eende-Eilande | 49 |
| VI. | Dwarsoor Melville-Baai | 62 |
| VII. | Skipbreuk | 72 |
| VIII. | Die „Morrissey” herstel | 88 |
| IX. | Ons eerste Narwal | 101 |
| X. | Ons Eskimo-kunstenaar | 110 |
| XI. | Walrusjag | 117 |
| XII. | Na Jones-Sond | 126 |
| XIII. | Nanoek | 136 |
| XIV. | By Pond-Baai | 144 |
| XV. | Nog weer Bere | 157 |
[XV]
AFBEELDINGE.
[1]